Diabli Kamień (Szczyrzyc)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Przechylona ściana głazu
Diabli Kamień
Szczyt głazu
Pustelnia
Kapliczka przy Diablim Kamieniu
Ilustracja legendy malowana na szkle, zbiory muzeum klasztornego

Diabli Kamień, znany także jako Diabli Kamień koło[1] Szczyrzyca – potężny głaz (ławica piaskowca), znajdujący się u wschodnich podnóży góry Grodzisko w Beskidzie Wyspowym w województwie małopolskim.

Opis głazu[edytuj | edytuj kod]

Znajduje się blisko (5 min. marszu) drogi łączącej Raciechowice ze Szczyrzycem – na wzgórzu – na granicy lasu. Jest pomnikiem przyrody nieożywionej, z polami uprawnymi. Ma 55 m długości, 12 m szerokości i 17-25 m wysokości. Od zachodniej strony ma wysoką, znacznie wychyloną od pionu ścianę, pod którą można schronić się w czasie deszczu. Nie jest jednolitą bryłą – posiada liczne wnęki, wyżłobienia, spękania, a na szczycie niewielkie wgłębienia, w których gromadzi się woda po deszczu. Szczyt, na który da się wejść od południowej strony, zwieńczony jest metalowym, zabetonowanym krzyżem. Również w pobliżu Diablego Kamienia, na polu po jego zachodniej stronie stoi duży drewniany krzyż.

Zbudowany jest z średnio i gruboziarnistych piaskowców ciężkowickich przegradzających pstre łupki będące bardziej podatne na wietrzenie. Według Mieczysława Klimaszewskiego Diabli Kamień został odcięty od strony południowej i północnej przez potoki, zaś od strony wschodniej i zachodniej został wypreparowany z otaczających go łupków przez denudację. Reszta dokonała się w wyniku wietrzenia.

Pustelnia przy Diablim Kamieniu[edytuj | edytuj kod]

Diabli Kamień był i jest popularnym celem turystycznym. O jego dużej atrakcyjności stanowił nie tylko sam kamień, ale również fakt, że mieszkał tu stale na niewielkim placyku po wschodniej stronie kamienia pustelnik z klasztoru cystersów w Szczyrzycu. Mieszkał w niewielkiej pustelni o rozmiarze ok. 2 m x 2,5 m, spał w otwartej trumnie, hodował pszczoły, kozy i codziennie do klasztoru w Szczyrzycu chodził na mszę i obiad. Obok jego pustelni stała niewielka kaplica pod wezwaniem Matki Boskiej Niepokalanie Poczętej i szopka dla kóz. Pod lasem znajduje się jeszcze kaplica św. Benedykta. Pustelnik chętnie rozmawiał z turystami wypytującymi o szczegóły jego życia. Był to pobożny i życzliwy ludziom człowiek. Po jego śmierci w 1992 jeszcze przez jakiś czas, ale tylko okresowo mieszkał w pustelni do 1997 inny zakonnik ze Szczyrzyca.

Diabli Kamień znajduje się w miejscowości Krzesławice na przysiółku Smykań w gminie Raciechowice. Jednak we wszystkich dotychczasowych przewodnikach kamień ten kojarzony był z miejscowością Szczyrzyc w gminie Jodłownik, zapewne dlatego, że pustelnik związany był z klasztorem w Szczyrzycu. Od czasu wyprowadzenia się pustelnika kapliczka i pustelnia znajdujące się na prywatnym terenie niszczeją. Gminy Raciechowice i Jodłownik czynią starania o przejęcie terenu, by móc właściwie konserwować te obiekty. Wszystko to są obiekty drewniane, wybudowane w 1886 staraniem pustelnika Antoniego Rapa. Prowadzi obok nich małopolski szlak architektury drewnianej.

Quote-alpha.png
Niedaleko Łapanowa, gdzie się urodziłem, w Szczyrzycu, jest skała, o której mówi legenda, że zrzucił ją w to miejsce diabeł. Właśnie tam zbudowano mały kościółek, obok którego mieszka pustelnik. Rozmawiałem z nim kilkakrotnie. Podziwiam tę osobę za życie w samotności, siłę woli i mądrość. Od rana do wieczora otacza go cisza. Ma jednak wyraźny cel, który realizuje w 100 procentach. Janusz Kulig

Legenda związana z głazem[edytuj | edytuj kod]

Z kamieniem związana jest legenda, według której diabeł nie mogąc ścierpieć istniejącego w Szczyrzycu klasztoru nawracającego ludzi od grzechu, porwał wielki kamień, by go zrzucić na klasztor. Było to w 1234 r. Jednak modlitwy zakonników i dźwięk bijących na Anioł Pański dzwonów klasztoru sprawiły, że diabeł stracił moc. Nie mogąc unieść kamienia, upuścił go w lesie, 3 km przed klasztorem. Na ścianach kamienia można podobno dostrzec 5 wgłębień od palców diabła.

Asumptem do powstania legendy były zapewne także fragmenty meteorytu do dziś przechowywane w klasztorze.

 Zobacz więcej w artykule Opactwo Cystersów w Szczyrzycu, w sekcji Legenda.

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

szlak turystyczny czarny – ze Szczyrzyca przez Pogorzany obok Diablego Kamienia na grzbiet łączący Ciecień z Grodziskiem.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Różne informacje co do lokalizacji wynikają z faktu, że (źródło portal http://www.geomalopolska.pl) obecnie przez miejsce to przebiega granica między Krzesławicami, a Poznachowicami Górnymi (powiat myślenicki), a także 160 m dalej granica Pogorzan, około 280 m granica wsi Góra Świętego Jana, a w odległości około 1 km granica Szczyrzyca (powiat limanowski)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Dariusz Gacek: Beskid Wyspowy. Warszawa: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 2001. ISBN 83-7005-445-5.
  2. Andrzej Matuszczyk: Beskid Wyspowy. Pruszków: Oficyna Wyd. „Rewasz”, 2001. ISBN 83-85557-86-5.
  3. Czas bocheński. Nad górną Stradomką. [dostęp 2009-01-27].
  4. Mieczysław Klimaszewski. Diabli Kamień koło Szczyrzyca. „Ochrona Przyrody”. 15, 1935.