Dom przedpogrzebowy w Olsztynie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dom Oczyszczenia
„Bet Tahara”
Obiekt zabytkowy nr rej. A-2370 z 27 lutego 1988[1]
Ilustracja
Państwo  Polska
Miejscowość ul. Zyndrama z Maszkowic 2
Olsztyn
Architekt Erich Mendelsohn
Inwestor Gmina Żydowska w Olsztynie (wcześniej Allenstein)
Pierwszy właściciel Gmina Żydowska w Olsztynie
Kolejni właściciele Skarb Państwa, Archiwum Państwowe w Olsztynie (1961-1996)
Obecny właściciel Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego w Warszawie

dzierżawca: Fundacja Borussia

Położenie na mapie Olsztyna
Mapa lokalizacyjna Olsztyna
Dom Oczyszczenia „Bet Tahara”
Dom Oczyszczenia
„Bet Tahara”
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dom Oczyszczenia „Bet Tahara”
Dom Oczyszczenia
„Bet Tahara”
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Dom Oczyszczenia „Bet Tahara”
Dom Oczyszczenia
„Bet Tahara”
Ziemia53°46′32,326″N 20°28′06,640″E/53,775646 20,468511
Strona internetowa

Dom Oczyszczenia, hebr. Bet Tahara, obecnie zwany również Domem Mendelsohna – dawny dom przedpogrzebowy gminy żydowskiej w Olsztynie zbudowany w 1913 roku według projektu architekta Ericha Mendelsohna[2].

Obiekt jest jednocześnie pierwszym dziełem[3] (najprawdopodobniej pracą dyplomową)[4] Mendelsohna oraz ostatnią zachowaną pamiątką po gminie i ludności żydowskiej w Olsztynie[2].

Budynek znajduje się przy zdewastowanym pod koniec lat 60. XX w. cmentarzu żydowskim[5], przy obecnej ulicy Zyndrama z Maszkowic. Do 1996 roku we wnętrzach budynku mieściło się Archiwum Państwowe. Obecnie obiekt jest własnością Fundacji Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego, która udostępniła go Fundacji „Borussia” z przeznaczeniem na centrum kultury – Centrum Dialogu Międzykulturowego oraz muzeum architekta[3][6]. 21 marca 2013 roku odbyło się oficjalne otwarcie Domu Mendelsohna, które przypadło dokładnie w 126. rocznicę urodzin projektanta obiektu[7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo warmińsko-mazurskie. 2018-09-30. s. 119. [dostęp 2015-09-29].
  2. a b Program „Dom Mendelsohna”. borussia.pl. [dostęp 2015-09-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-07-12)].
  3. a b Tomasz Kurs: Dom pogrzebowy, czyli skarb na ul. Zyndrama (pol.). gazeta.pl Olsztyn, 27 grudnia 2007, ostatnia aktualizacja 27 grudnia 2007 19:10. [dostęp 27 sierpnia 2009].
  4. Jerzy Pantak: Pod sklepieniem Bet Tahara (pol.). Olsztyn24.com, 27 grudnia 2007 17:08:18. [dostęp 27 sierpnia 2009].
  5. Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego: 2005-01-12 Olsztyn (pol.). fodz.pl, 12 stycznia 2005. [dostęp 27 sierpnia 2009].
  6. Ewa Mazgal: Potrzeba milionów na remont Bet Tahara (pol.). www.gazetaolsztynska.pl, 22 czerwca 2009. [dostęp 27 sierpnia 2009].
  7. B. Grygo: Otwarcie Domu Mendelsohna (pol.). www.borussia.pl, 21 marca 2013. [dostęp 26 marca 2013].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]