Dys

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dys
Dys
Państwo  Polska
Województwo lubelskie
Powiat lubelski
Gmina Niemce
Liczba ludności (2011) 1890[1]
Strefa numeracyjna (+48) 81
Kod pocztowy 21-003[2] Ciecierzyn
Tablice rejestracyjne LUB
SIMC 0387453
Położenie na mapie gminy Niemce
Mapa lokalizacyjna gminy Niemce
Dys
Dys
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dys
Dys
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Dys
Dys
Położenie na mapie powiatu lubelskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu lubelskiego
Dys
Dys
Ziemia51°18′57″N 22°35′06″E/51,315833 22,585000

Dyswieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie lubelskim, w gminie Niemce[3][4].

Przez Dys biegnie Dolina Ciemięgi.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Dyss (obecnie Dys) w wieku XIX wieś w powiecie lubartowskim[5], gminie Niemce, parafii Dyss. Leży na wyżynie, na 687 stóp nad poziom morza. Według Słownika geograficznego Królestwa Polskiego jest tu kościół parafialny, murowany.

W wieku XV położony w powiecie lubelskim parafii własnej. Kościół i parafię erygował tu w roku 1382 Gabryel hrabia z Górki, dziedzic tej wsi (dokument okazał się nowożytnym falsyfikatem[6]). W wieku XV dziedzicami Dyssa byli krewni Dymitra z Goraja, Tęczyńscy, a także w roku 1440 Jan Głowacz Oleśnicki kasztelan sandomierski [6].

W 1827 roku Dyss miał 51 domów i 440 mieszkańców. Parafia Dyss dekanatu lubartowskiego liczyła w końcu XIX wieku 3094 dusz.(Opisu dostarcza Bronisław Chlebowski SgKP t.II s.258)

II Wojna Światowa

W 1944 roku utworzono tu lotnisko polowe, na którym przejściowo stacjonowały 2 pułki ludowego lotnictwa – 1 Pułk Lotnictwa Myśliwskiego i 2 Pułk Nocnych Bombowców „Kraków”. Od końca sierpnia 1944 roku z lotniska utrzymywano komunikację lotniczą z Białymstokiem i Przemyślem oraz na 5 liniach kurierskich, które łączyły Lublin z większymi miastami, położonymi na wyzwolonych terenach.

Na terenie miejscowości znajdują się także dwa zabytkowe młyny wodne sprzed I wojny światowej oraz kościół wybudowany w XVI w., konsekrowany w 1788 r., pw. Narodzenia św. Jana Chrzciciela. W latach 1590–1610 był w rękach protestantów.

Wieś stanowi sołectwo – zobacz jednostki pomocnicze gminy Niemce[7].

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • kościół parafialny, nr rej.: A/564 z 31.12.1971[8]
  • dzwonnica, nr rej.: A/564 z 31.12.1971
  • cmentarz kościelny : A/564 z 31.12.1971
  • cmentarz par., nr rej.: A/937 z 15.05.1987
  • zespół dworski „Bernatówka“ , nr rej.: A/974 z 15.03.1989:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2016-04-25].
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2016-02-29].
  3. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2016-02-29].
  4. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1867, 2013-02-15. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2016-02-29]. 
  5. Dyss w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. II: Derenek – Gżack. Warszawa 1881.
  6. a b Dys [w:] Słownik historyczno-geograficzny ziem polskich w średniowieczu [online], Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk, 2010–2014.
  7. Jednostki pomocnicze gminy Niemce. Urząd Gminy Ostrów. [dostęp 2016-04-15].
  8. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo Lublin. 2018-09-30. s. 59. [dostęp 2016-04].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Encyklopedia II wojny światowej, Wydawnictwo MON, 1975