Edith Södergran

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Edith Södergran

Edith Södergran (ur. 4 kwietnia 1892, zm. 24 czerwca 1923) – poetka fińska tworząca w języku szwedzkim[1][2].

Jej rodzicami byli Matts Södergran i Helena z domu Holmros[3]. Urodziła się w Petersburgu[4]. Tam też się wykształciła. Początkowo tworzyła poezje w języku niemieckim[5]. W styczniu 1909 stwierdzono u niej gruźlicę. W 1914 przybyła do Finlandii. W 1915 w Helsinkach spotkała pisarza Arvida Mörne (1876-1946), który ośmielił ją do rozwinięcia twórczości[3]. Prawdopodobnie pod wpływem filologa Hugo Bergrotha (1866-1937) porzuciła niemiecki na rzecz szwedzkiego[3]. Zadebiutowała w 1916 tomem Dikter (Poezje). Później wydała jeszcze między innymi Rosenaltaret (Różany ołtarz, 1919) i Landet som icke är (Kraj, którego nie ma, 1925)[6].

Poetka uchodzi za jedną z najważniejszych przedstawicielek modernizmu. Jej zasługą było wprowadzenie wiersza wolnego i nierymowanego, jak również odejście od tradycyjnego obrazowania[3].

Wiersze Edith Södergran tłumaczyli na język polski między innymi Ryszard Mierzejewski[7] i Leonard Neuger[8]. W 1995 Alicja Rybałko wydała osobny tomik Moje życie, moja śmierć, mój los: wybór wierszy. W 2015 Ryszard Mierzejewski wydał wybór wierszy Edith Södergran "Kraj, którego nie ma".

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Edith Södergran, Swedish-Finnish poet (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2018-04-18].
  2. Södergran, Edith (1892 - 1923) (fiń.). kansallisbiografia.fi. [dostęp 2018-04-19].
  3. a b c d Edith Södergran 1892–1923 (szw.). sls.fi. [dostęp 2018-04-18].
  4. Edith Södergran 1892–1923 (ang.). poetryfoundation.org. [dostęp 2018-04-18].
  5. Edith Södergran (ang.). nordicwomensliterature.net. [dostęp 2018-04-18].
  6. Edith Södergran (ang.). runeberg.org. [dostęp 2018-04-18].
  7. Wybór wierszy – styczeń 2014 – Edith Södergran (pol.). libertas.pl. [dostęp 2018-04-18].
  8. Z perspektywy Sztokholmu. O uniwersytecie, polityce, kulturze i literaturze rozmowa z dr Leonardem Neugerem z Uniwersytetu Sztokholmskiego (pol.). gazeta.us.edu.pl. [dostęp 2018-04-19].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Edith Södergran: Moje życie, moja śmierć, mój los: wybór wierszy, przeł. Alicja Rybałko. Warszawa: Oficyna Literatów i Dziennikarzy "Pod Wiatr", 1995. ISBN 83-900616-9-4.
  • Edith Södergran: Kraj, którego nie ma. Wiersze. Wybrał, ze szwedzkiego przełożył i opracował Ryszard Mierzejewski. Wyd. Ryszard Mierzejewski, Pieszyce 2015. ​ISBN 978-83-939134-3-5​.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

  • Leonard Neuger: Wydziedziczona (pol.). Dekada Literacka, 1993. s. 4-5, 11. [dostęp 2018-04-18].