Edmund Hillary

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Edmund Percival Hillary
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 20 lipca 1919
Tuakau
Data i miejsce śmierci 11 stycznia 2008
Auckland
Przyczyna śmierci niewydolność serca
Miejsce spoczynku Hauraki
Zawód pszczelarz
Narodowość nowozelandzka
Tytuł naukowy sir
Edukacja Auckland Grammar School
Rodzice Percival Augustus,
Gertrude z d. Clark
Małżeństwo 1. Louise Mary Rose
2. June Mulgrew
Dzieci Peter, Sarah, Belinda
Edmund Hillary signature.jpg
Odznaczenia
Order Nowej Zelandii Order Podwiązki (Wielka Brytania) Rycerz Komandor Orderu Imperium Brytyjskiego Queen Elizabeth II Coronation Medal Medal Polarny (Wielka Brytania) Krzyż Komandorski Orderu Zasługi RP Order Padma Vibhushan

Edmund Percival Hillary (ur. 20 lipca 1919 w Tuakau, zm. 11 stycznia 2008 w Auckland) – nowozelandzki himalaista i polarnik, z zawodu pszczelarz.

Życiorys[edytuj]

Edmund Hillary (ok. 1953)
Herb
sir Edmunda

W latach 1951–1952 uczestnik trzech wypraw himalajskich. 29 maja 1953 zdobył, jako pierwszy człowiek w historii, wraz z Szerpą Tenzingiem Norgayem, szczyt Mount Everest (8850 m)

Do historii przeszły jego słowa wypowiedziane po zejściu ze szczytu Everestu: "W końcu załatwiliśmy skurczybyka" (We finally knocked the bastard off). Nie przypuszczał nawet, że za pośrednictwem BBC usłyszał je cały świat.

Za wyczyn został uhonorowany przez królową angielską Elżbietę II tytułem szlacheckim, natomiast Nowa Zelandia umieściła podobiznę Hillary'ego na pięciodolarowym banknocie, czyniąc go pierwszą osobą, która znalazła się na banknocie za życia.

W latach 1954–1967 kierował wyprawami nowozelandzkimi w Himalaje i na Antarktydę. W trakcie ekspedycji zorganizowanej w ramach Międzynarodowego Roku Geofizyki (1955–1958) dotarł 4 stycznia 1958 do bieguna południowego i przeszedł w poprzek Antarktydę. Następnie dołączył do nowozelandzkiej służby dyplomatycznej, którą pełnił do 1989.

W 1960 założył fundusz powierniczy – Himalayan Trust, który prowadzi akcje pomocy dla Szerpów. Dzięki działalności funduszu w himalajskich wioskach wybudowano dla Szerpów 27 szkół, 2 szpitale, 12 ośrodków zdrowia, mosty, wodociągi, a nawet małe lotniska.

Został honorowym obywatelem Nepalu. Tam też w katastrofie lotniczej zginęła jego pierwsza żona, Louise i córka, Belinda.

Podczas wizyty w Polsce 17 czerwca 2004 został odznaczony przez Prezydenta RP Aleksandra Kwaśniewskiego Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej w uznaniu wybitnych zasług dla światowego himalaizmu oraz za działalność charytatywną.

Edmund Hillary jest autorem książek, m.in. The Ascent of Everest, High Adventure (1955), Schoolhouse in the Clouds (1965), autobiografii Nothing Venture, Nothing Win (1975), From the Ocean to the Sky (1979).

Zmarł wskutek niewydolności serca, w piątek 11 stycznia 2008, ok. godz. 9:00 czasu nowozelandzkiego, w szpitalu w Auckland. Informacja o jego śmierci została podana publicznie przez premiera Nowej Zelandii ok. godz. 11:20.

Jego syn Peter Hillary dwukrotnie zdobył Mount Everest[potrzebny przypis].

Linki zewnętrzne[edytuj]