Edward Loth

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Edward Karol Loth
pułkownik lekarz pułkownik lekarz
Data i miejsce urodzenia 3 sierpnia 1884
Warszawa
Data i miejsce śmierci 15 września 1944
Warszawa
Przebieg służby
Lata służby 1914-1922
Siły zbrojne cesarska i królewska Armia
Wojsko Polskie
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
powstanie warszawskie
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie)
Grób Edwarda Lotha na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.
Kamień upamiętniający Edwarda Lotha na warszawskim Ujazdowie

Edward Karol Loth (ur. 3 sierpnia 1884 w Warszawie, zm. 15 września 1944 tamże) – polski anatom, antropolog i eugenik, doktor medycyny i filozofii, jeden z organizatorów i profesor Uniwersytetu Warszawskiego, członek Polskiej Akademii Umiejętności oraz fińskiej Akademii Nauk, pułkownik lekarz Wojska Polskiego.

Życiorys[edytuj]

Edward Karol Loth urodził się 3 sierpnia 1884 roku w Warszawie, w rodzinie Edwarda Karola i Anny z Hoserów. Był młodszym bratem Jerzego (1880-1967)[1].

Jako uczeń został usunięty ze szkół za udział w demonstracji przeciw caratowi. Maturę zdawał jako ekstern w Baku. Był członkiem Związku Młodzieży Polskiej „Zet”.

Studiował antropologię w Zurychu i w 1907 otrzymał doktorat z filozofii. Później studiował medycynę w Bonn, Getyndze i Heidelbergu, gdzie w 1912 r. otrzymał stopień doktora nauk medycznych. Następnie pracował jako asystent w Katedrze Anatomii Uniwersytetu Lwowskiego. W 1914 habilitował się z anatomii i antropologii oraz rozpoczął we Lwowie wykłady z anatomii prawidłowej i topograficznej. W 1915 był jednym z organizatorów Uniwersytetu Warszawskiego i objął tam Katedrę Anatomii Prawidłowej Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Warszawskiego. Był pionierem antropomorfologii części miękkich. Od 1921 profesor anatomii na tym Uniwersytecie.

W czasie I wojny światowej pełnił służbę w Legionach Polskich. Był lekarzem 3 Pułku Piechoty. Awansował kolejno na: podporucznika lekarza (19 października 1914 roku), porucznika lekarza (2 listopada 1914 roku) i kapitana lekarza (21 marca 1915 roku). W 1917 roku był urlopowany jako profesor Uniwersytetu Warszawskiego[2].

W latach 1917-1919 pełnił funkcję naczelnego lekarza Polskiej Siły Zbrojnej. W styczniu 1919 roku został powołany na stanowisko zastępcy szefa Departamentu Sanitarnego Ministerstwa Spraw Wojskowych. W latach 1919-1920 był członkiem wojskowej Misji Zakupów w Paryżu. 29 maja 1920 roku został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 roku w stopniu pułkownika, w Korpusie Lekarskim, w grupie oficerów byłych Legionów Polskich[3]. W 1921 roku został przeniesiony do rezerwy. W 1922 roku posiadał przydział w rezerwie do Kompanii Zapasowej Sanitarnej Nr 3[4]. Zweryfikowany w stopniu pułkownika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 roku w korpusie oficerów rezerwy sanitarnych, w grupie lekarzy. Posiadał przydział w rezerwie do 1 Batalionu Sanitarnego w Warszawie[5][6]. W 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Warszawa Miasto III. Posiadał przydział do Kadry Zapasowej 1 Szpitala Okręgowego w Warszawie[7].

W latach 1929-1931 był prezesem Towarzystwa Lekarzy Zdrojowych[8].

Od 1911 roku był członkiem rzeczywistym Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, w latach 1925–1935 był członkiem Zarządu, a od 1928 do 1935 sekretarzem generalnym. Od 1927 był członkiem korespondentem Polskiej Akademii Umiejętności, a od 1934 członkiem czynnym.

W 1927 był prezesem Zarządu Głównego Związku Hallerczyków[9]. W 1931 opublikował podręcznik „Anthropologie des parties molles”.

Prowadził badania porównawcze części miękkich człowieka, także z dziedziny ortopedii i rehabilitacji narządów ruchu. W czasie okupacji był członkiem Armii Krajowej, pracował w warszawskim Szpitalu Ujazdowskim i brał udział w tajnym nauczaniu. Zginął w powstaniu warszawskim wraz z żoną i córką pod gruzami kamienicy przy ul. Tenisowej na Mokotowie[10], pełniąc obowiązki chirurga w punkcie opatrunkowym.

15 października 1909 roku zawarł związek małżeński z Jadwigą Niemirycz[1]. Syn Felicjan ps. „Felek” (1914-1982) był doktorem medycyny, chirurgiem ortopedą, więźniem Pawiaka, uczestnikiem powstania warszawskiego.

Ordery i odznaczenia[edytuj]

Nagrody i wyróżnienia[edytuj]

Przypisy

  1. a b Łoza 1938 ↓, s. 432.
  2. Lista starszeństwa 1917 ↓, s. 52.
  3. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 22 z 16 czerwca 1920 roku, s. 459.
  4. Spis oficerów rezerwy 1922 ↓, s. 164.
  5. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 1128, 1212.
  6. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 1021, 1095.
  7. Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 213, 731.
  8. Romer Eugeniusz: Pamiętnik paryski (1918-1919), Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław·Warszawa·Kraków·Gdańsk·Łódź 1989, przypis red. nr 1060, s. 261, ​ISBN 83-04-03052-7
  9. Kalendarz oficerów rezerwy Rzeczypospolitej Polskiej. Rocznik II. Warszawa: 1927, s. 32.
  10. Aleja Niepodłegości, sp.spr.edu.pl, 11 listopada 2014
  11. a b c d e f Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest?. Wyd. II popr. Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa, 1938, s. 432-433.
  12. a b Kronika. Odznaczania w Legionach Polskich. „Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 177 z 5 sierpnia 1917. 
  13. Loth Edward (1884 - 1944 ). db.yadvashem.org. [dostęp 2015-11-18].

Bibliografia[edytuj]