Eldar Riazanow

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Eldar Aleksandrowicz Riazanow
Эльдар Александрович Рязанов
Ilustracja
Prawdziwe imię i nazwisko Eldar Aleksandrowicz Riazanow
Data i miejsce urodzenia 18 listopada 1927
Kujbyszew, ZSRR
Data i miejsce śmierci 29 listopada 2015
Moskwa, Rosja
Zawód reżyser, scenarzysta, aktor
Współmałżonek Zoja Fomina (1950–1970),
Nina Skujbina (1972–1994),
Emma Abajdullina (od 1995)
Lata aktywności 1953–2006
Odznaczenia
Order Zasług dla Ojczyzny II klasy (Rosja) Order Zasług dla Ojczyzny III klasy (Rosja) Order Czerwonego Sztandaru Pracy Order Czerwonego Sztandaru Pracy Order Przyjaźni Narodów (ZSRR)
Kawaler Orderu Sztuki i Literatury (Francja) Order Honoru (Gruzja)
Ludowy Artysta ZSRR Nagroda Państwowa ZSRR

Eldar Aleksandrowicz Riazanow ros. Эльдар Александрович Рязанов (ur. 18 listopada 1927 w Kujbyszewie, zm. 29 listopada 2015 w Moskwie[1]) – rosyjski reżyser, twórca satyrycznych komedii, scenarzysta, aktor, dramaturg, poeta, Ludowy Artysta ZSRR (1984).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Eldar Riazanow urodził się w 1927 roku w Samarze[2]. Był synem urzędnika Aleksandra Siemionowicza Riazanowa.

W 1950 ukończył moskiewski Wszechrosyjski Państwowy Uniwersytet Kinematografii im. S.A. Gierasimowa. W latach 1950-1955 pracował w kronice filmowej i realizował filmy dokumentalne[3].

W 1956 roku wyreżyserował pierwszy film fabularny pt. „Noc sylwestrowa”, od którego zaczęła się rozwijać jego kariera. Od 1955 roku został pracownikiem studia "Mosfilm". Odkrył wiele nowych twarzy dla filmu. W Nocy karnawałowej (1956) debiutowała w głównej roli Ludmiła Gurczenko. Złodziej samochodów (1966) był główną rolą Innokientija Smoktunowskiego[2]. Ironia losu (1975), w Polsce rozpowszechniana pod tytułem „Szczęśliwego Nowego Roku”[4] przyniosła Barbarze Brylskiej dużą popularność w Związku Radzieckim, a film regularnie był emitowany w telewizjach krajów poradzieckich aż do początku XXI wieku[2].

Duże sukcesy frekwencyjne odnosiły także jego kolejne filmy, w tym Romans biurowy (1977), Garaż (1979), Dworzec dla dwojga (1982), Gorzki romans (1984) i Zapomniana melodia na flet (1987). Riazanow jako jeden z nielicznych pozostał czynnym artystą po rozpadzie ZSRR, nakręcił wówczas m.in. Niebiosa obiecane (1991), Wróżba (1993), Cześć, pajace! (1996), Stare klacze (2000), Klucz od sypialni (2003), Andersen. Fantazje na temat (2006)[2].

W 2007 imieniem Eldara Riazanowa nazwano samolot typu Boeing 737 rosyjskich linii lotniczych KD Avia (rej. VP-BJX)[2]. Został on złomowany w 2010.

W ostatnich latach ciężko chorował, w ostatnich miesiącach wielokrotnie hospitalizowany. Zmarł 29 listopada 2015 roku[2].

Pochowany na Cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie[5].

Odznaczenia i nagrody[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Prominent Russian film director Eldar Ryazanov dies aged 88 (ang.). Russia Today. [dostęp 2015-11-30].
  2. a b c d e f Odszedł Eldar Riazanow (pol.). W: Wilnoteka [on-line]. Wilnoteka.lt, 2015-11-30. [dostęp 2015-11-30].
  3. Kazimierz Nowacki (red.), Z filmem radzieckim na ty, Kraków 1972, s. 53.
  4. Szczęśliwego Nowego Roku (1975) (pol.). Filmweb.pl. [dostęp 2016-02-09].
  5. Новодевичье кладбище. Рязанов Эльдар Александрович (1927-2015)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]