Eliška Krásnohorská

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Eliška Krásnohorská
Ilustracja
Portret Eliški Krásnohorskiej, autor Jan Vilímek
Data i miejsce urodzenia 18 listopada 1847
Praga
Imię i nazwisko przy narodzeniu Alžběta Pechová
Data i miejsce śmierci 26 listopada 1926
Praga
Miejsce spoczynku Cmentarz Olszański
Zawód poetka, pisarka, tłumaczka, krytyczka literacka, feministka
Narodowość czeska

Eliška Krásnohorská (ur. 18 listopada 1847 w Pradze, zm. 26 listopada 1926 tamże) – czeska feministka, pisarka, poetka i krytyczka literacka[1][2][3].

Pochodziła z rodziny rzemieślników[2]. Jej rodzicami byli Ondřej Pech i Dora Vodvářková[3]. Miała siedmioro rodzeństwa[4]. Odebrała wykształcenie podstawowe, ale konsekwentnie poszerzała swoją wiedzę[2]. Do tworzenia zachęciła ją Karolína Světlá[4][3]. Krásnohorská jest autorką librett do szeregu oper Bedřicha Smetany: m.in. do Pocałunku, Sekretu, Ściany diabła oraz Violi[2]. Pisała utwory dla dzieci[2][4]. Tłumaczyła utwory Aleksandra Puszkina (Borys Godunow[4][2]) i George'a Gordona Byrona (Wędrówki Childe Harolda)[2][4]. Przełożyła Pana Tadeusza Adama Mickiewicza:

Litvo! má domovino! Tys jak zdraví drahá!
Vždyť pozná, jak tě ceniť, zví, co v tobě blaha,
jen kdo tě ztratil! – Dnes tvou krásu v plném lesku
zřím, opěvám zde v dáli, po tobě pln stesku.

Przekład epopei szlacheckiej Mickiewicza pióra Krásnohorskiej był pierwszą czeską wersją tego dzieła. Był on uznawany za jedno z największych osiągnięć sztuki tłumaczenia w ówczesnych Czechach[2]. Praca nad przekładem zajęła jej prawie dziesięć lat[3]. W 1922 otrzymała doktorat honoris causa Uniwersytetu Karola w Pradze[4].

Przypisy

  1. Józef Magnuszewski, Historia literatury czeskiej. Zarys, Wrocław 1973, s. 179-180.
  2. a b c d e f g h Jan Dutkowski: Krásnohorská Eliška, w: Literatury zachodniosłowiańskie czasu przełomów 1890-1990. Katowice: Śląsk, 1999, s. 253-254.
  3. a b c d Libuše Heczková: Krásnohorská Eliška (Alžběta Pechová), w: A Biographical Dictionary of Women's Movements and Feminisms. Central, Eastern and South Eastern Europe, 19th and 20th Centuries (ang.). books.google.pl. [dostęp 2017-03-14]. s. 262-266.
  4. a b c d e f Eliška Krásnohorská – spisovatelka a emancipovaná bojovnice za práva žen (cz.). praguecityline.cz. [dostęp 2017-03-14].

Bibliografia[edytuj]