Eparchia jekaterynburska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Eparchia jekaterynburska
Екатеринбургская епархия
Ilustracja
Sobór Świętej Trójcy w Jekaterynburgu
Państwo  Rosja
Siedziba Jekaterynburg
Data powołania 1885
Wyznanie prawosławne
Kościół Rosyjski Kościół Prawosławny
Metropolia jekaterynburska
Sobór Świętej Trójcy w Jekaterynburgu
Biskup diecezjalny metropolita jekaterynburski i wierchoturski Cyryl (Nakonieczny)
Dane statystyczne (2010)
Liczba kapłanów
• w tym diecezjalnych
• w tym zakonnych
454
390
64
Liczba parafii 507
Liczba klasztorów 16
brak współrzędnych
Strona internetowa

Eparchia jekaterynburska – jedna z eparchii Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego z siedzibą w Jekaterynburgu. Jej obecnym ordynariuszem jest metropolita jekaterynburski Cyryl (Nakonieczny)[1], zaś funkcję katedry pełni sobór Świętej Trójcy w Jekaterynburgu[2]. Drugą katedrą eparchii jest sobór św. Jana Chrzciciela w Jekaterynburgu[3]. W czasach Imperium Rosyjskiego głównymi katedrami eparchii były jekaterynburskie sobory: św. Katarzyny i Objawienia Pańskiego, które zostały wysadzone w 1930 przez władze sowieckie[4][5].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Eparchia powstała w 1885, poprzez wydzielenie z eparchii permskiej[1]. 29 stycznia 1885 imperator Aleksander III Romanow zaakceptował decyzję Świątobliwego Synodu Rządzącego o potrzebie stworzenia oddzielnej eparchii z centrum w Jekaterynburgu[6]. W momencie powstania liczyła 408 parafii (z czego 34 jednowierców), 428 cerkwi i 446 kaplic, obsługiwanych przez 522 kapłanów[7]. W 1899 ogólna liczba parafii spadła o dwie, jednak liczba cerkwi wzrosła do 497, zaś kaplic i domów modlitwy – do 563. W eparchii pracowało 570 kapłanów. W przededniu rewolucji październikowej administratura prowadziła 504 parafie i czternaście monasterów, w których zamieszkiwały 322 mniszki i 133 mnichów oraz 2532 posłusznice i 177 posłuszników[7]. Podzielona była początkowo na 24 dekanaty, a do 1917 ich liczba wzrosła do 31[6]. W 1893 rozpoczęto program misyjny, który miał na celu chrystianizację ludów zamieszkujących trudno dostępne północne rejony eparchii, głównie Mansów[6].

W latach 1918–1919 na tym terenie prowadzone były walki w ramach rosyjskiej wojny domowej, w wyniku prześladowań bolszewickich śmierć poniosło wówczas co najmniej 45 członków duchowieństwa diecezjalnego, 25 aresztowano, a około 50 musiało się ukrywać[6]. W 1919 roku likwidacji poddano wszystkie placówki oświatowe kierowane przez eparchię[6]. W 1922 w ramach akcji konfiskaty majątku cerkiewnego władze przejęły w samym Jekaterynburgu 1191 kilogramów srebra[6]. W maju 1922 aresztowany został patriarcha Tichon, a 20 sierpnia tego samego roku w soborze św. Katarzyny odbyło się spotkanie części duchowieństwa eparchii, które to przeszło na stronę Żywej Cerkwi[6]. Cerkwie i parafie eparchii podzieliły się na zwolenników patriarchy Tichona, renowacjonistów i grigoriewców[6]. W 1935 na terenie diecezji działa 118 parafii podległych metropolicie Sergiuszowi, 18 wiernych Żywej Cerkwi i 13 parafii grigoriewców[6]. W 1937 ogólna liczba parafii spada do 93, z czego 51 podlega Sergiuszowi, 31 odnowicielstwu, a 11 grigoriewcom[6].

W 1930 władze sowieckie zamykają, a następnie wysadzają w powietrze dwa główne sobory: św. Katarzyny i Objawienia Pańskiego[4][5]. W czasie terroru z końca lat trzydziestych duchowieństwo różnych odłamów zostaje poddane masowym represjom. Rozstrzelano 7 biskupów, represjonowano 150 duchownych (z czego 93 rozstrzelano)[6]. Ogólnie w latach 1918–1944 aresztowano 340 duchownych, z czego 148 zostało rozstrzelanych[6]. Po 1938 na terenie Uralu nie było żadnego biskupa, a wielu duchownych musiało rozpocząć zwykłą pracę zawodową[6]. W latach 1937–1938 zamknięto co najmniej 53 obiekty sakralne, w 1939 – co najmniej 15, w 1940 – co najmniej 13, a w pierwszej połowie 1941 – co najmniej 15[6]. Na przestrzeni kolejnych lat zamknięta zostaje większość cerkwi na terenie eparchii, w samym tylko 1930 ponad 100 cerkwi[6]. Ta fala prześladowań sprawia, że w mieście Swierdłowsku[a] czynny pozostaje jedynie cerkiew św. Jana Chrzciciela i cerkiew Wszystkich Świętych[8]. Ta ostatnia zamknięta zostaje w 1941 roku, co pozostawia miasto tylko z jedną świątynią, w której odbywają się – i do tego nieregularnie[9] – nabożeństwa[10]. W 1941 cerkiew Wszystkich Świętych została zamknięta, co sprawiło że czynna pozostała jedynie cerkiew św. Jana Chrzciciela[8][10]. Wskutek wszystkich tych represji wymierzonych w prawosławne duchowieństwo i wiernych w ZSRR w II połowie lat 30. XX wieku eparchia praktycznie przestała działać. Ostatnie czynne parafie podlegały bezpośrednio locum tenens Patriarchatu Moskiewskiego metropolicie Sergiuszowi[11].

Sytuacja poprawiła się nieznacznie po ataku Niemiec na ZSRR w 1941. W 1943 władze kościelne uzgodniły z władzami państwowymi możliwość otwarcia świątyń na terenie obwodu swierdłowskiego[12].. Na 93 podania o wznowienie nabożeństw tylko 4 zostały rozpatrzone pozytywnie[12]. W 1945 na terenie eparchii odbyło się 11 216 chrztów i 476 ślubów kościelnych, w 1946 – 15 047 chrztów i 1101 ślubów[6]. W 1947 posługę pełniło 47 duchownych i 7 diakonów, w 1949 – 58 duchownych i 12 diakonów, a w 1958 liczba ta wynosiła 58 duchownych i 15 diakonów[6]. Kolejne represje zaczęły się za rządów Nikity Chruszczowa. 16 cerkwi zostało zamkniętych w latach 1960–1962[6]. Na terenie miasta Swierdłowska czynna była wówczas znów tylko jedna świątynia i stan ten miał się utrzymać aż do rozpadu Związku Radzieckiego[9][10]. Pieriestrojka i przemiany jakie nastąpiły na przełomie lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku doprowadziły do poprawy sytuacji duchowieństwa i wiernych[13]. W 1988 otwarto 6 nowych parafii i zwrócono 4 świątynie, a w 1989 – 16 parafii i 9 świątyń[14]. W latach 1991–1992 zwrócono kolejnych 38 świątyń[6]. W 1988 ilość chrztów w porównaniu z rokiem 1987 potroiła się, osiągając liczbę 170 121[13]. W 1989 ochrzczono już 370 572 osób[14]. Po utworzeniu Federacji Rosyjskiej eparchia odzyskała dużą część dawnych cerkwi i soborów, w których wznowiony został kult religijny.

Eparchia obecnie[edytuj | edytuj kod]

W 2010 eparchia liczyła 507 parafii oraz 16 klasztorów. 232 parafie dysponowały wolno stojącymi cerkwiami, inne posiadały jedynie świątynie domowe. Placówki duszpasterskie obsługiwało 390 kapłanów eparchialnych i 64 zakonnych[15].

W 2011 z terytorium administratury wydzielono eparchie: kamieńską i niżnotagilską[1].

Monastery[1][edytuj | edytuj kod]

Biskupi jekaterynburscy[11][edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. W 1924 Jekaterynburg przemianowano na Swierdłowsk, a do dawnej nazwy powrócono w 1991. Zmianie uległa także nazwa eparchii.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Екатеринбургская и Верхотурская епархия
  2. Strona centrum kulturalnego soboru
  3. Престольный праздник отметил Иоанно-Предтеченский собор Екатеринбурга
  4. a b Ekaterinburg-eparhia.ru: Екатерининский собор (ros.). [dostęp 2012-10-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-06-18)].
  5. a b Ekaterinburg-eparhia.ru: Богоявленский Кафедральный Собоp (ros.). [dostęp 2012-10-24]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-06-18)].
  6. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s Sedmitza.ru: К 125-летию Екатеринбургской и Верхотурской епархии (ros.). [dostęp 2012-10-24].
  7. a b Historia eparchii na jej oficjalnej stronie
  8. a b Sobory.ru: Екатеринбург. Собор Иоанна Предтечи (ros.). [dostęp 2012-10-24].
  9. a b Иоанно-Предтеченский храм (ros.). [dostęp 2012-10-24].
  10. a b c Ekaterinburg-eparhia.ru: Храм во имя Всех Святых на Михайловском кладбище (ros.). [dostęp 2012-10-24].
  11. a b ЕКАТЕРИНБУРГСКИЕ АРХИПАСТЫРИ
  12. a b Тарантин Н.: История Храма Во Имя Всех Святых На Михайловском Кладбище г. Екатеринбурга (ros.). Екатеринбург 2006. s. 62. [dostęp 2012-10-24].
  13. a b Тарантин Н.: История Храма Во Имя Всех Святых На Михайловском Кладбище г. Екатеринбурга (ros.). Екатеринбург 2006. s. 66. [dostęp 2012-10-24].
  14. a b Тарантин Н.: История Храма Во Имя Всех Святых На Михайловском Кладбище г. Екатеринбурга (ros.). Екатеринбург 2006. s. 67. [dostęp 2012-10-24].
  15. Екатеринбургская епархия встречает 125-летие
  16. Журналы заседания Священного Синода от 29 мая 2013 года
  17. ЖУРНАЛ № 68