Ethan Hawke
| ||
 Ethan Hawke (2007) | ||
| Imię i nazwisko | Ethan Green Hawke | |
| Data i miejsce urodzenia | 6 listopada 1970 Austin | |
| Zawód | aktor, scenarzysta | |
| Współmałżonek | Uma Thurman (1998–2005; rozwód) Ryan Hawke (od 2008) | |
Ethan Green Hawke[1] (ur. 6 listopada 1970[2] w Austin[3]) – amerykański aktor, scenarzysta i reżyser filmowy[4].
Spis treści
Życiorys[edytuj | edytuj kod]
Wczesne lata[edytuj | edytuj kod]
Urodził się w Austin w Teksasie jako syn Leslie (z domu Green), pracowniczki organizacji charytatywnej, i Jamesa Hawke, aktuariusza ubezpieczeń[5]. Jego rodzice poznali się w High School w Fort Worth w Teksasie, kiedy jego matka była 17-latką. Hawke urodził się rok później, w momencie jego narodzin rodzice byli studentami University of Texas at Austin, a później rozwiedli się (1974).
Po separacji jego rodziców, był wychowywany przez matkę. Kilka razy z matką zmieniał miejsce zamieszkania, zanim osiedlił się w Nowym Jorku, gdzie uczęszczał do Packer Collegiate Institute w Brooklyn Heights. Kiedy miał 10 lat, jego matka ponownie wyszła za mąż, a rodzina przeniosła się do West Windsor Township, w New Jersey, gdzie Hawke uczęszczał do West Windsor-Plainsboro High School South, później przeniósł się do Hun School of Princeton, szkoły średniej z internatem, którą ukończył w 1988.
W liceum Hawke pragnął zostać pisarzem, ale zainteresował się aktorstwem. W wieku 13 lat zadebiutował w szkolnej produkcji George’a Bernarda Shawa Święta Joanna (Saint Joan)[6], a także występował w musicalu Spotkamy się w St. Louis i Cieszmy się życiem. Uczył się aktorstwa w McCarter Theatre na kampusie Princeton, a po ukończeniu liceum studiował aktorstwo w Carnegie Mellon University w Pittsburgu.
Kariera[edytuj | edytuj kod]
Zadebiutował na dużym ekranie w wieku 14 lat rolą nastoletniego Bena Crandalla, który marzy o locie w kosmos, w komedii przygodowej Joego Dantego Odkrywcy (Explorers, 1985) z Riverem Phoenixem i Amandą Peterson. Aktorstwa uczył się w British Theatre Association w Anglii oraz na Carnegie Mellon University w Pittsburghu. Do kina powrócił w roli Todda Andersona, studenta Akademii Weltona, elitarnej szkole średniej o wielkich osiągnięciach w dramacie Petera Weira Stowarzyszenie Umarłych Poetów (Dead Poets Society, 1989) u boku Robina Williamsa. Film zdobył nagrodę BAFTA i był nominowany do Nagrody Akademii Filmowej w kategorii „Najlepszy film”. W komediodramacie Tato (Dad, 1989) wystąpił jako Billy, syn Teda Dansona i wnuk Jacka Lemmona.
Na początku lat 90. grał w wielu filmach, w tym w adaptacji powieści Jacka Londona Biały kieł (White Fang, 1991) w reżyserii Randala Kleisera jako Jack Conroy, łowca złota z Jukon, który zaprzyjaźnia się z wilczakiem (granym przez Jeda). Wcielił się w postać Fernanda Parrado w ekranizacji powieści Piersa Paula Reada Alive, dramat w Andach (Alive, 1993), dramacie katastroficznym opartym jest na prawdziwym zdarzeniu, katastrofie lotu Fuerza Aérea Uruguaya 571 z 1972 roku.
W 1994 wyreżyserował teledysk do piosenki Lisy Loeb „Stay (I Missed You)”. Swą kolejną ważną rolą Troya Dyera, próżniaka, który drwi z ambicji swojego miłosnego zainteresowania (Winona Ryder) w słodko-gorzkim obrazie generacji X Bena Stillera Orbitowanie bez cukru (Reality Bites, 1994) potwierdził swój status jednego z najciekawszych aktorów młodego pokolenia. Na planie melodramatu Przed wschodem słońca (Before Sunrise, 1995) po raz pierwszy spotkał się z reżyserem Richardem Linklaterem. Film ten dał początek przyjaźni aktora i reżysera oraz jednej z najciekawszych trylogii w historii kina. Opierające się wyłącznie na rozmowie dwójki bohaterów - granych przez Hawke’a oraz Julie Delpy, reprezentujących skrajnie różne światopoglądy Jessego i Céline - dzieło spotkało się ze wspaniałym przyjęciem, którego ukoronowaniem była nagroda Srebrnego Niedźwiedzie dla najlepszego reżysera dla Linklatera podczas 45. festiwalu w Berlinie.
Przez kolejne lata Hawke brał udział w projektach artystycznych i komercyjnych, w tym w filmie science-fiction Andrew Niccola Gattaca – szok przyszłości (1997) z Umą Thruman czy w nieudanych, uwspółcześnionych adaptacjach znanych dzieł literackich - Wielkich nadziejach (1998) Alfonso Cuarona z Gwyneth Paltrow i Robertem De Niro czy Hamlecie (2000) w tytułowej roli. Wspólnie z Julie Delpy powtórzył role Jessego i Céline w animacji dla dorosłych Życie świadome (Waking Life, 2001) autorstwa Linklatera.
W 2001 został nominowany do Oscara za drugoplanową kreację Jake’a Hoyta, młodego policjanta, który marzy o karierze detektywa do spraw narkotyków w Los Angeles, w filmie sensacyjnym Antoine’a Fuqui Dzień próby (Training Day, 2001). Kolejną nominację zdobył, wspólnie z Richardem Linklaterem i Julie Delpy, za scenariusz Przed zachodem słońca, kontynuacji Przed zachodem słońca (2004).
Wyreżyserował Chelsea Walls, jest także autorem dwóch powieści.
Od 27 grudnia 2018 do 17 marca 2019 na Broadwayy zagrał postać Lee w sztuce Sama Sheparda True West, uhonorowanej nagrodą Pulitzera w dziedzinie dramatu[7].
Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]
1 maja 1998 poślubił aktorkę Umę Thurman, którą poznał na planie filmu Gattaca – szok przyszłości (1996). Mają dwójkę dzieci: córkę Mayę (ur. 1998) i syna Levona (ur. 2002). Jednak w roku 2003 doszło do separacji. Rozwód został sfinalizowany w sierpniu 2005 roku.
Hawke ożenił się po raz drugi w czerwcu 2008 z Ryan Shawhughes, która krótko pracowała jako opiekunka jego dzieci. Mają dwie córki: Clementine Jane (ur. 2011) i Indianę (ur. 2008).
Filmografia[edytuj | edytuj kod]
| Rok | Tytuł | Rola | Reżyser |
|---|---|---|---|
| 1985 | Odkrywcy (Explorers) | Ben Crandall | Joe Dante |
| 1988 | Lwica (Lion’s Den, film krótkometrażowy) | Chris | Bryan Singer, John Ottman |
| 1989 | Stowarzyszenie Umarłych Poetów (Dead Poets Society) | Todd Anderson | Peter Weir |
| 1989 | Tato (Dad) | Billy Tremont | Gary David Goldberg |
| 1991 | Biały Kieł (White Fang) | Jack Conroy | Randal Kleiser |
| 1991 | Niezwykła randka (Mystery Date) | Tom McHugh | Jonathan Wacks |
| 1992 | Kraina wód (Waterland) | Mathew Price | Stephen Gyllenhaal |
| 1992 | W księżycową jasną noc (A Midnight Clear) | Will Knott | Keith Gordon |
| 1993 | W kręgu miłości (Rich in Love) | Wayne Frobiness | Bruce Beresford |
| 1993 | Alive, dramat w Andach (Alive: The Miracle of the Andes) | Fernando „Nando” Seler Parrado Dolgay | Frank Marshall |
| 1994 | Quiz Show | Student Don Quixote | Robert Redford |
| 1994 | Orbitowanie bez cukru (Reality Bites) | Troy Dyer | Ben Stiller |
| 1994 | Floundering | Jimmy | Peter McCarthy |
| 1994 | Biały Kieł 2: Legenda o Białym Wilku (White Fang 2: Myth of the White Wolf) | Jack Conroy | Ken Olin |
| 1995 | Przed wschodem słońca (Before Sunrise) | Jesse Wallace | Richard Linklater |
| 1995 | Ktoś tu kręci (Search and Destroy) | Roger | David Salle |
| 1997 | Gattaca – szok przyszłości (Gattaca) | Vincent Anton Freeman / Jerome Morrow | Andrew Niccol |
| 1998 | Wielkie nadzieje (Great Expectations) | Finnegan 'Finn' Bell | Alfonso Cuarón |
| 1998 | Bracia Newton (The Newton Boys) | Jess Newton | Richard Linklater |
| 1999 | Zakochany Valentino (The Velocity of Gary) | Nat | Dan Ireland |
| 1999 | Król Joe (Joe the King) | Len Coles | Frank Whaley |
| 1999 | Cedry pod śniegiem (Snow Falling on Cedars) | Ishmael Chambers | Scott Hicks |
| 2000 | Hamlet | Hamlet | Michael Almereyda |
| 2001 | Życie świadome (Waking Life) | Jesse Wallace | Richard Linklater |
| 2001 | Taśma (Tape) | Vince | Richard Linklater |
| 2001 | Dzień próby (Training Day) | Jake Hoyt | Antoine Fuqua |
| 2002 | The Jimmy Show | Ray | Frank Whaley |
| 2003 | Agentka o stu twarzach (Alias) | Agent CIA James L. Lennox | odc.: „Double Agent" |
| 2004 | Złodziej życia (Taking Lives) | James Costa / Martin Asher | D.J. Caruso |
| 2004 | Przed zachodem słońca (Before Sunset) | Jesse Wallace | Richard Linklater |
| 2005 | Atak na posterunek (Assault on precinct 13) | Sierżant Jake Roenick | Jean-François Richet |
| 2005 | Pan życia i śmierci (Lord of War) | Agent Jack Valentine | Andrew Niccol |
| 2006 | The Hottest State | Vince | Ethan Hawke |
| 2006 | Fast Food Nation | Pete | Richard Linklater |
| 2007 | Nim diabeł dowie się, że nie żyjesz (Before the Devil Knows You're Dead) | Hank Hanson | Sidney Lumet |
| 2007 | Robot Chicken | Godzilla Jr. / Jason (głos) | odc.: „Squaw Bury Shortcake" |
| 2008 | Co cię nie zabije (What Doesn't Kill You) | Paulie McDougan | Brian Goodman, Rand Ravich |
| 2008 | Chelsea on the Rocks (dokumentalny) | w roli samego siebie | Abel Ferrara |
| 2009 | Zakochany Nowy Jork (New York, I Love You) | Scenarzysta | Yvan Attal |
| 2009 | Mały Nowy Jork (Staten Island) | Sully Halverson | James DeMonaco |
| 2009 | Corso: The Last Beat (dokumentalny) | Narrator | Gustave Reininger |
| 2009 | Daybreakers. Świt (Daybreakers) | Edward Dalton | Michael Spierig, Peter Spierig |
| 2010 | Gliniarze z Brooklynu (Brooklyn's Finest) | Detektyw Salvatore „Sal” Procida | Antoine Fuqua |
| 2011 | Moby Dick (miniserial TV) | Starbuck | Mike Barker |
| 2011 | Kobieta z piątej dzielnicy (La Femme du Veme) | Tom Ricks | Paweł Pawlikowski |
| 2012 | Pamięć absolutna (Total Recall) | Carl Hauser | Len Wiseman |
| 2012 | Sinister | Ellison Oswalt | Scott Derrickson |
| 2012 | Mea Maxima Culpa: Milczenie Kościoła (Mea Maxima Culpa: Silence in the House of God) | Pat (głos) | Alex Gibney |
| 2013 | Przed północą (Before Midnight) | Jesse Wallace | Richard Linklater |
| 2013 | Noc oczyszczenia (The Purge) | James Sandin | James DeMonaco |
| 2013 | Wyścig po życie (Getaway) | Brent Magna | Courtney Solomon |
| 2014 | Boyhood | Mason Sr. | Richard Linklater |
| 2014 | Przeznaczenie (Predestination) | The Barkeep / Agent Temporal | Michael Spierig, Peter Spierig |
| 2014 | Anarchia (Cymbeline) | Iachimo | Michael Almereyda |
| 2014 | Dobre zabijanie (Good Kill) | Major Thomas Egan | Andrew Niccol |
| 2015 | Seymour: An Introduction (film dokumentalny) | w roli samego siebie | Ethan Hawke |
| 2015 | Ten Thousand Saints | Les | Shari Springer Berman, Robert Pulcini |
| 2015 | Plan Maggie (Maggie's Plan) | John | Rebecca Miller |
| 2015 | Born to Be Blue | Chet Baker | Robert Budreau |
| 2015 | Regression | Bruce Kenner | Alejandro Amenábar |
| 2016 | Dolina przemocy | Paul | Ti West |
| 2016 | Siedmiu wspaniałych | Goodnight Robicheaux | Antoine Fuqua |
| 2016 | The Phenom | Hopper Sr. | Noah Buschel |
| 2016 | Maudie | Everett Lewis | Aisling Walsh |
| 2017 | Valerian i miasto tysiąca planet | Jolly the Pimp | Luc Besson |
| 2017 | First Reformed | Toller | Paul Schrader |
| 2017 | 24 godziny po śmierci | Travis Conrad | Brian Smrz |
| 2018 | Juliet, Naked | Tucker Crowe | Jesse Peretz |
Przypisy[edytuj | edytuj kod]
- ↑ Ethan Hawke (ang.). Listal. [dostęp 2016-05-27].
- ↑ Ethan Hawke Actor, Director, Author (ang.). TVGuide.com. [dostęp 2016-05-27].
- ↑ Ethan Hawke (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2016-05-27].
- ↑ Ethan Hawke (port.). AdoroCinema. [dostęp 2016-05-27].
- ↑ Mom on a Mission (ang.). People. [dostęp 2016-05-27].
- ↑ Ethan Hawke Biography (ang.). Turner Classic Movies. [dostęp 2016-05-27].
- ↑ True West (ang.). Roundabout Theatre Company. [dostęp 2019-02-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-02-08)].
Bibliografia[edytuj | edytuj kod]
- Ethan Hawke w bazie IMDb (ang.)
- Ethan Hawke w bazie Filmweb
- Ethan Hawke w bazie Notable Names Database (ang.)
- Amerykańscy aktorzy dziecięcy
- Amerykańscy aktorzy filmowi
- Amerykańscy aktorzy teatralni
- Amerykańscy aktorzy telewizyjni
- Amerykańscy działacze na rzecz LGBT
- Amerykańscy prozaicy XX wieku
- Amerykańscy reżyserzy filmowi
- Amerykańscy reżyserzy teatralni
- Amerykańscy scenarzyści
- Ludzie urodzeni w Austin
- Reżyserzy związani z Nowym Jorkiem
- Urodzeni w 1970
