Fadil Paçrami

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Fadil Paçrami
Data i miejsce urodzenia 25 maja 1922
Szkodra
Data i miejsce śmierci 15 stycznia 2008
Tirana
Minister kultury i sztuki
Okres od 1965
do 1966
Przynależność polityczna Albańska Partia Pracy
Poprzednik Manush Myftiu
Następca Thoma Deliana
Przewodniczący Zgromadzenia Ludowego
Okres od 20 listopada 1970
do 25 września 1973
Przynależność polityczna Albańska Partia Pracy
Poprzednik Behar Shtylla
Następca Iljaz Reka

Fadil Paçrami - (ur. 25 maja 1922 roku w Szkodrze - zm. 15 stycznia 2008 roku w Tiranie[1]) - albański pisarz, dramaturg i polityk.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny muzułmańskiej. Uczył się w kolegium franciszkańskim w Szkodrze, a po jego ukończeniu wyjechał na studia medyczne do Bolonii. W roku 1942 przerwał studia, wrócił do kraju i przyłączył się do antywłoskiego ruchu oporu.

Z ruchem komunistycznym związany był od roku 1937[1]. Po wyzwoleniu kraju został wybrany deputowanym do parlamentu albańskiego i podjął pracę w ministerstwie edukacji. W latach 1947-1948 kierował Muzeum Archeologicznym w Tiranie[1]. W latach 1948-1957 kierował dziennikiem Zëri i popullit (Głos Ludu) - organem Albańskiej Partii Pracy. W latach 1965-1966 kierował ministerstwem kultury i sztuki, a następnie kierował Komitetem Okręgowym partii w Tiranie[1]. W latach 1970-1973 był przewodniczącym prezydium parlamentu albańskiego VII kadencji. Paçrami był jedną z osób odpowiedzialnych za nową formułę XI Festiwalu Piosenki Albańskiej, który odbył się w grudniu 1972 roku. Widzowie albańscy mogli wtedy po raz pierwszy posłuchać muzyki bigbitowej, wykonywanej przez długowłosych muzyków i ubrane w spódniczki mini dziewczęta. Tak drastyczne odejście od dotychczasowego, socrealistycznego wzorca festiwalu wywołało oburzenie w kierownictwie partii albańskiej. Na IV Plenum Komitetu Centralnego Albańskiej Partii Pracy odbywającym się w dniach 26-28 czerwca 1973 r. wraz z Todim Lubonją został poddany ostrej krytyce za próbę podważenia obowiązującego w Albanii wzorca socrealizmu.

Aresztowany 21 października 1975 roku przez Sigurimi, spędził 18 miesięcy w tirańskim więzieniu. Tam też oczekiwał na proces, który rozpoczął się w marcu 1977. Paçramiego oskarżano o sabotaż w dziedzinie kultury i zarażanie młodzieży albańskiej obcymi wzorcami. Został skazany na 25 lat więzienia. Wyszedł na wolność w 1991, w więzieniach spędził 15 lat i 5 miesięcy. Zmarł po długiej chorobie w Tiranie, został pochowany na cmentarzu Sharrë.

Był jednym z najbardziej znanych albańskich dramaturgów. Do 1973 roku napisał 13 dramatów, z czego 9 opublikowano. Zbiór jego dramatów opublikowało w 1999 roku wydawnictwo Morava.

Dramaty opublikowane[edytuj | edytuj kod]

  • Në tufan (W burzy)
  • Shtëpia në Bulevard (Dom przy Bulwarze)
  • Rrugëve të pashkelura (Nieodkryte drogi)
  • Ngjarje në fabrikë (Zdarzenie w fabryce)
  • E bardha dhe e zeza (Białe i czarne)
  • 20 ditët (20 dni)
  • Viti 61 (rok 1961)
  • Nuk kam mall për vjetërsira
  • Çështja e inxhinier Saimirit (Sprawa inżyniera Saimiriego)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Kastriot Dervishi: Kryeministrat dhe ministrat e shtetit shqiptar në 100 vjet : anëtarët e Këshillit të Ministrave në vitet 1912-2012, jetëshkrimet e tyre dhe veprimtaria e ekzekutivit shqiptar. Tirana: Shtepia Botuese 55, 2012, s. 199-200.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]