Fanaloka madagaskarska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Fanaloka madagaskarska
Fossa fossana[1]
(P.L.S. Müller, 1776)
Ilustracja
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ssaki

Podgromada

żyworodne

Infragromada

łożyskowce

Rząd

drapieżne

Rodzina

falanrukowate

Podrodzina

falanruki

Rodzaj

Fossa
J.E. Gray, 1865[2]

Gatunek

fanaloka madagaskarska

Synonimy
  • Viverra fossana P.L.S. Müller, 1776[3]
  • Viverra fossa Schreber, 1777[4]
  • Fossa daubentonii J.E. Gray, 1865[2]
  • Fossa majori Dollman, 1909[5]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[6]
Status iucn3.1 VU pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Fanaloka madagaskarska[7], fanaloka[a][8] (Fossa fossana) – gatunek drapieżnego ssaka z podrodziny falanruków (Euplerinae) w obrębie rodziny falanrukowatych (Eupleridae). Zwierzę to prowadzi nocny tryb życia. Z powodu nazwy systematycznej mylona z fossą (Cryptoprocta ferox).

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1776 roku niemiecki zoolog Philipp Müller nadając mu nazwę Viverra fossana[3]. Holotyp pochodził z Madagaskaru[9]. Jedyny przedstawiciel rodzaju fanaloka[7] (Fossa) który opisał w 1864 roku brytyjski zoolog John Edward Gray[2].

Dane molekularne z 2003 roku wykazały bliskie pokrewieństwo tego taksonu z Cryptoprocta[10]. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten gatunek za monotypowy[11].

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Fanaloka madagaskarska występuje endemicznie na Madagaskarze[11].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała (bez ogona) 40–45 cm, długość ogona 22,1–26,4 cm, długość ucha 4,4–4,8 cm, długość tylnej stopy 8,4–9,3 cm; masa ciała dorosłych samic 1,3–1,75 kg, dorosłych samców 1,5–1,9 kg[13]. Jej futro jest szarobrązowa, na której występują ciemne cętki.

Ekologia[edytuj | edytuj kod]

Zwierzę to odżywia się owocami, a także poluje na różne owady oraz drobne kręgowce.

Ochrona[edytuj | edytuj kod]

Gatunek narażony na wyginięcie. Jest objęty konwencją waszyngtońską CITES (załącznik II)[14].

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Nazwa fanaloka używana jest również w odniesieniu do rodzaju Fossa.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Fossa fossana, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. a b c J.E. Gray. A revision of the genera and species of Viverrine animals (Viverridae) founded on the collection in the British Museum. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 1864, s. 518, 1864. (ang.). 
  3. a b c P.L.S. Müller: Des Ritters Carl von Linne’ vollständigen Natursystems Supplements- und Register-Band über alle sechs Theile oder Classen des Thierreichs. Nürnberg: Gabriel Nicolaus Raspe, 1776, s. 32. (niem.).
  4. J.Ch.D. von Schreber: Die Säugthiere in Abbildungen nach der Natur, mit Beschreibungen. Erlangen: Expedition des Schreber’schen säugthier- und des Esper’schen Schmetterlingswerkes, 1777, s. ryc. cxiv. (niem.).
  5. G. Dollman. A new species of Fossa from central Madagascar. „The Annals and Magazine of Natural History”. 4. Eight series (21), s. 306, 1909. (ang.). 
  6. F. Hawkins, Fossa fossana, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2015 [online], wersja 2021-3 [dostęp 2022-04-29] (ang.).
  7. a b Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 142. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
  8. K. Kowalski (red.), A. Krzanowski, H. Kubiak, B. Rzebik-Kowalska & L. Sych: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 72, seria: Mały słownik zoologiczny. ISBN 83-214-0637-8.
  9. D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Fossa fossana. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2022-04-29].
  10. A.D. Yoder, M.M. Burns, S. Zehr, T. Delefosse, G. Veron, S.M. Goodman & J.J. Flynn. Single origin of Malagasy Carnivora from an African ancestor. „Nature”. 421, s. 734-737, 2003. DOI: 10.1038/nature01303. (ang.). 
  11. a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 422. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
  12. T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 286, 1904. (ang.). 
  13. S.M. Goodman: Family Eupleridae (Madagascar Carnivores). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 1: Carnivores. Barcelona: Lynx Edicions, 2009, s. 347. ISBN 978-84-96553-49-1. (ang.).
  14. Appendices I, II and III of CITES. cites.org, 12 czerwca 2013. [dostęp 2013-06-28]. (ang.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Fossa fossana. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2022-04-29].