Feng Yuxiang

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Spacer.gif To jest biografia osoby noszącej chińskie nazwisko Feng.
Feng Yuxiang
Ilustracja
Nazwisko chińskie
Pismo uproszczone 冯玉祥
Pismo tradycyjne 馮玉祥
Hanyu pinyin Féng Yùxíang
Wade-Giles Feng Yü-hsiang

Feng Yuxiang (wym. [fə́ŋ ɕi̯ɑ́ŋ]; ur. 6 listopada 1882, zm. 1 września 1948), zwany chrześcijańskim generałem (ang. Christian Warlord)[1] – chiński dowódca wojskowy z okresu ery militarystów.

Podobnie jak wielu późniejszych militarystów zaczynał karierę w cesarskiej armii Beiyang. W 1913 roku otrzymał stopień oficerski, a rok później przeszedł na chrześcijaństwo (metodyzm)[2].

Kariera Feng Yuxianga rozpoczęła się w 1916 roku, kiedy armia zbuntowała się przeciwko prezydentowi Yuan Shikaiowi i jego planom restauracji monarchii z sobą jako cesarzem. Feng dowodzący wówczas stacjonującą w Syczuanie 16 Mieszaną Brygadą przeszedł na stronę buntowników. W 1918 roku założył własną Armię Narodową (Guominjun). Na kontrolowanych przez siebie terenach zakazał prostytucji, hazardu i handlu opium[2]. Swoim podwładnym nakazywał uczyć się protestanckich psalmów i chrzcił ich zbiorowo strażacką sikawką[2]; jednocześnie był uwielbiany przez żołnierzy za przyjacielski do nich stosunek i ostentacyjne noszenie munduru szeregowca. Feng w przeciwieństwie do innych militarystów cieszył się także dużą sympatią zagranicy, głównie ZSRR. Początkowo pozostawał w sojuszu z Wu Peifu, którego zdradził 24 października 1924 roku podczas wojny z Zhang Zuolinem. Feng wkroczył wówczas do Pekinu, obalił prezydenta Cao Kuna i wypędził z Zakazanego Miasta cesarza Puyi. Feng był głównym inicjatorem porozumienia między Duan Qirui a kantońskim rządem Sun Jat-sena; sam zainstalował wówczas w swojej Armii Narodowej kuomintangowski aparat polityczny.

Koniec dobrej passy Fenga nastąpił wraz z ogłoszeniem przez Kuomintang i komunistów ekspedycji północnej przeciwko rządzącym na północy Chin militarystom. Obawiający się sympatyzującego z Kuomintangiem Fenga Wu Peifu i Zhang Zuolin na przełomie 1925 i 1926 roku rozbili jego armię; Feng uciekł wówczas do Moskwy. Do Chin powrócił w sierpniu 1926 roku, przywożąc ze sobą 4,5 miliona rubli pomocy i radzieckich ekspertów wojskowych. Dzięki otrzymanej przez Fenga pomocy radzieckiej Armia Narodowo-Rewolucyjna wyparła militarystów z prowincji Shanxi i doszła do Henanu. W 1927 roku podczas walki frakcyjnej w Kuomintangu i rozłamu między nacjonalistami i komunistami Feng opowiedział się po stronie Czang Kaj-szeka i doprowadził do rozbicia lewicowego skrzydła Kuomintangu. Podczas kolejnego rozłamu w Kuomintangu w 1930 roku opowiedział się jednak przeciwko Czangowi, krytykując jego politykę niewystępowania przeciw japońskiej agresji. Ponownie poparł Kuomintang w 1935 roku; podczas incydentu Xi’an sprzeciwił się uwięzieniu Czanga[3]. W latach 1937-1945 brał udział w wojnie chińsko-japońskiej.

Po zakończeniu II wojny światowej wystąpił przeciwko polityce prowadzonej przez Czang Kaj-szeka. W 1948 roku był jednym z założycieli prokomunistycznego i antyczangowskiego Rewolucyjnego Komitetu Chińskiego Kuomintangu. Zginął w pożarze statku na Morzu Czarnym podczas podróży do ZSRR. Podejrzewa się, że mógł to być zamach przeprowadzony przez agentów Kuomintangu[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Philip Jowett, Chinese Warlord Armies 1911-30, Men-at-Arms nr 463, Osprey Publishing, 2010, ​ISBN 978-1-84908-402-4​, (ang.) s.11
  2. a b c Beliefs of Feng Yuxiang (ang.). history.cultural-china.com. [dostęp 7 czerwca 2010].
  3. a b Last Years of Feng Yuxiang (ang.). history.cultural-china.com. [dostęp 7 czerwca 2010].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]