Grand Prix San Marino 1994

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Grand Prix San Marino 1994
14° Gran Premio di San Marino
Tor Autodromo Enzo e Dino Ferrari
Włochy Autodromo Enzo e Dino Ferrari
3. wyścig z 16 w sezonie
551. wyścig o mistrzostwo Formuły 1
Data 29 kwietnia-1 maja 1994
Trasa
Liczba okrążeń 58
Długość okrążenia 5,040 km
Dystans 292,320 km
Zgłoszenia
Zgłoszenia 28 kierowców
Zakwalifikowało się 25 kierowców
Ukończyło wyścig 13 kierowców
Najlepsze wyniki
Pole position Ayrton Senna
(1:21.548, Williams)
Zwycięzca Michael Schumacher
(1h28:28.642, Benetton)
Najszybsze
okrążenie
Damon Hill
(1:24.335, Williams)
Grand Prix Pacyfiku w sezonie 1994 Grand Prix Monako
1993 Grand Prix San Marino 1995

Grand Prix San Marino 1994 (oficjalnie 14° Gran Premio di San Marino) – trzecia eliminacja Mistrzostw Świata Formuły 1 sezonu 1994. Była to jednocześnie pierwsza runda europejska rozegrana na torze Autodromo Enzo e Dino Ferrari.

Tragiczne wydarzenia w czasie tego weekendu były punktem zwrotnym zarówno w czasie trwania sezonu 1994 jak i w rozwoju Formuły 1 pod względem bezpieczeństwa. Runda ta stała pod znakiem śmiertelnych wypadków Rolanda Ratzenbergera (w kwalifikacjach) i Ayrtona Senny (w wyścigu). W czasie tego weekendu również ranni zostali Rubens Barrichello, mechanicy oraz widzowie. Był to najtragiczniejszy weekend w historii Formuły 1 od Grand Prix Belgii 1960 gdzie Chris Bristow i Alan Stacey zginęli w wyścigu. Wyścig ten doprowadził do zwiększenia nacisku na bezpieczeństwo w tym sporcie jak i reaktywacji stowarzyszenia GPDA (Grand Prix Drivers' Association) po dwunastoletniej przerwie oraz zmian w samochodach by wolniej wchodziły w zakręty i modyfikacji układów torów by spowolnić samochód przed ewentualnym uderzeniem w ścianę.

Wyścig wygrał Michael Schumacher (Benetton) przed Nicolą Larini (Ferrari) i Miką Häkkinenem (McLaren).

Pogrzeb Ayrtona Senny odbył się 5 maja 1994 w São Paulo, natomiast Rolanda Ratzenbergera - dwa dni później w Salzburgu. W pogrzebie trzykrotnego mistrza świata wzięło udział trzy miliony osób, natomiast na pogrzeb Austriaka - ćwierć miliona osób w tym m.in. Max Mosley, który nie mógł być na pogrzebie Senny. Włoska prokuratura oskarżyła sześć osób (m.in. Franka Williamsa, Patricka Heada i Adriana Neweya) o spowodowanie śmierci brazylijskiego kierowcy. Ostatecznie sprawa została zakończona w 2005 umorzeniem ze względu na przedawnienie.

Przez dwadzieścia lat od wypadków Ratzenbergera i Senny nie zginął w wyścigu F1 żaden kierowca, aż do wypadku Julesa Bianchiego podczas Grand Prix Japonii 2014 i śmierci francuskiego kierowcy kilka miesięcy później, w lipcu 2015.

Opis weekendu wyścigowego[edytuj]

Tło[edytuj]

Michael Schumacher – lider klasyfikacji kierowców

Przed rozegraniem wyścigu o Grand Prix San Marino odbyły się dwie eliminacje – Grand Prix Brazylii i Grand Prix Pacyfiku, które wygrał Michael Schumacher. Niemiec z liczbą 20 punktów był liderem klasyfikacji kierowców mając trzynaście punktów przewagi nad Rubensem Barrichello i czternaście nad Damonem Hillem[1]. W klasyfikacji konstruktorów na czele znajdował się Benetton (20 pkt) przed Ferrari (10 pkt) i Jordanem (7 pkt)[1].

Przed wyścigiem nastąpiły zmiany w składach kierowców - do kokpitu Benettona powrócił JJ Lehto, który musiał pauzować przez pierwsze dwa wyścigi, ze względu na kontuzję (jego zastępcą był Jos Verstappen)[2]. Natomiast w zespole Jordan partnerem zespołowym Barrichello został Andrea de Cesaris, w miejsce Aguriego Suzukiego, który zastępował Eddiego Irvine'a zawieszonego na trzy wyścigi za spowodowanie wypadku podczas wyścigu w Brazylii[2].

Kwalifikacje[edytuj]

Piątek[edytuj]

Zakręt Variante Bassa – miejsce wypadku Barrichello

W piątek, 29 kwietnia podczas pierwszej sesji kwalifikacyjnej wypadek miał Rubens Barrichello (Jordan). Brazylijczyk na zakręcie Variante Bassa przy prędkości 225 km/h wyleciał w powietrze, uderzył w górną barierę opon i stracił przytomność a samochód jeszcze kilka razy przekoziołkował[3]. Zespół ratowniczy zjawił się na miejscu wypadku i szybko został przywieziony do centrum medycznego toru a następnie helikopterem do szpitala Maggiore w Bolonii by wykonać rutynowe badania i obserwację, które trzeba było przeprowadzić[4]. Wrócił na tor następnego dnia ale złamany nos i ręka w gipsie spowodowały, że kierowca Jordana musiał pauzować przez cały weekend[5].

Mimo tego sesja była kontynuowana a najszybszym kierowcą był Ayrton Senna z czasem 1:21.548, będąc o pół sekundy szybszy od Schumachera i Bergera. Partner zespołowy Senny, Damon Hill był siódmy ze stratą 1,6s. Po sesji trzykrotny mistrz świata mimo zakazu lekarzy przeskoczył mur aby dostać się do szpitala w Bolonii i odwiedzić Barrichello.

Sobota[edytuj]

Zakręt Villeneuve – miejsce wypadku Ratzenbergera

W czasie drugiej sesji kwalifikacyjnej po osiemnastu minutach od rozpoczęcia kierowca Simteka, Roland Ratzenberger na zakręcie Villeneuve wypadł z toru i przy prędkości 314 km/h uderzył w betonową ścianę. Austriak doznał ciężkich urazów głowy i kręgosłupa. Sesja została wstrzymana gdy lekarze ratowali życie austriackiemu kierowcy. Początkowo został przewieziony karetką do centrum medycznego a później helikopterem do szpitala Maggiore, gdzie dzień wcześniej trafił Barrichello. Kwalifikacje zostały wznowione po 25 minutach jednak na tor nie wyjechały już samochody Benettona i Williamsa. Niedługo potem nadeszły informacje z kliniki w Bolonii o śmierci Rolanda Ratzenbergera. Był to pierwszy śmiertelny wypadek w czasie weekendu od Grand Prix Kanady 1982, w którym zginął Riccardo Paletti i pierwszy śmiertelny wypadek od 1986 roku, gdy podczas testów na torze Circuit Paul Ricard zginął Elio de Angelis prowadząc samochód Brabhama[6]. Profesor Sid Watkins, który był wtedy szefem zespołu medycznego na torze wspominał wówczas reakcje Ayrtona Senny po wiadomości o śmierci kierowcy Simteka. Brytyjczyk powiedział, że Brazylijczyk się załamał i płakał na jego ramieniu. Watkins namawiał Brazylijczyka aby wycofał się z wyścigu pytając się:

Quote-alpha.png
Ayrton, może byś wycofał się jutro z wyścigu? Właściwie dlaczego w ogóle się ścigasz? Co jeszcze musisz udowodnić? Trzy razy byłeś mistrzem świata – jesteś bez wątpienia najszybszym kierowcą. Rzuć tor i jedźmy na ryby![7]

Potem jednak Brazylijczyk odpowiedział Brytyjczykowi:

Quote-alpha.png
Sid, nie mogę odejść. Ja po prostu muszę jeździć![7]

Ostatecznie pole position do wyścigu zdobył Senna przed Schumacherem i Bergerem. Damon Hill poprawił o sekundę swój czas i zakwalifikował się na czwartej pozycji. Czas Rolanda Ratzenbergera - 1:27.584 dałby mu kwalifikację do niedzielnego wyścigu z 26. pozycji, ostatniego kwalifikowanego miejsca. Do wyścigu nie zakwalifikowali się Paul Belmondo (Pacific) i Rubens Barrichello.

Wyścig[edytuj]

Przed wyścigiem[edytuj]

Senna w niedzielę rano przed rozpoczęciem rozgrzewki rozmawiał z Niki Laudą w celu ponownego działania stowarzyszenia Grand Prix Drivers' Association ze względu na to, że kierowcy byli zaniepokojeni stanem bezpieczeństwa innych kierowców. Sesję rozgrzewkową zdominowali kierowcy Williamsa - najszybszy był Senna z czasem 1.22.597, o sekundę szybciej niż Hill.

W czasie rozgrzewki nagrano jedno okrążenie dla telewizji TF1. Brazylijczyk w czasie tego okrążenia pozdrowił Alaina Prosta, który był komentatorem francuskiej telewizji słowami:

Quote-alpha.png
Szczególne pozdrowienia dla mojego... dla naszego drogiego przyjaciela Alaina. Wszyscy tęsknimy za tobą, Alain[8]

Później doszło do rozmowy pomiędzy Prostem a Senną - Francuz uznał tą rozmowę między nimi za znaczącą i szczerą. Brazylijczykowi zależało aby także czterokrotny mistrz świata był zaangażowany w kwestii bezpieczeństwa. Prost zgodził się, a ta sprawa byłaby omówiona podczas Grand Prix Monako. Później, w czasie briefingu kierowców Senna rozmawiał z Gerhardem Bergerem - Brazylijczyk zaniepokoił się o tempo samochodu bezpieczeństwa na okrążeniu zapoznawczym. Uznał, że Opel Vectra (pełniący rolę samochodu bezpieczeństwa) jest zbyt wolny i opony w samochodach nie będą miały odpowiedniej temperatury.

Pierwszy start[edytuj]

Wyścig zaczął się o godz. 14:00 czasu lokalnego przy słonecznej pogodzie i suchym torze. Kłopoty po starcie miał JJ Lehto, któremu zgasł silnik a następnie samochód Pedro Lamy'ego (Lotus) uderzył w tył samochodu fińskiego kierowcy. Portugalczykowi i Finowi nic się nie stało, lecz koło z samochodu portugalskiego kierowcy wpadło na trybuny raniąc dziewięć osób[8]. Po wypadku na tor wyjechał samochód bezpieczeństwa. Tempo było powolne, stąd temperatura opon dość mocno spadła. Po uporządkowaniu toru i wyjeździe samochodu bezpieczeństwa z toru wyścig został wznowiony.

Jonathan Palmer, który komentował wspólnie z Murrayem Walkerem na antenie BBC zauważył jak szybki był Schumacher w czasie sesji rozgrzewkowej rozegranej w niedzielny poranek co narodziło spekulacje, że Niemiec będzie jechał z cięższym samochodem na jeden pit stop, podczas gdy Senna miał jechać na dwa pit stopy. Martin Brundle wyjaśnił reporterowi BBC, Steve'owi Riderowi, że McLaren zdecydował na strategię dwóch pit stopów. Na drugim okrążeniu po restarcie gdy prowadził Senna przed Schumacherem samochód brazylijskiego kierowcy na zakręcie Tamburello wypadł z trasy i przy prędkości ponad 300 km/h uderzył w betonową ścianę.

Zakręt Tamburello – miejsce wypadku Senny

O 14:17 czasu lokalnego, została pokazana czerwona flaga wskutek czego przerwano wyścig a na miejsce wypadku Senny przybył prof. Sid Watkins. Po ukazaniu czerwonej flagi kierowcy musieli spowolnić tempo i udali się do alei serwisowej, którą mogli opuścić pod warunkiem, że zostanie podjęta decyzja o wznowieniu wyścigu. To miało ułatwić pracę marshalli i personelu medycznego na miejscu katastrofy i pozwalało na łatwiejszy dostęp dla samochodów medycznych do miejsca wypadku.

Dziesięć minut po wypadku trzykrotnego mistrza świata zespół Larrousse w wyniku nieporozumienia w alei serwisowej wypuścił Érika Comasa. Marshalle gorączkowo machali czerwoną flagą gdy Francuz zbliżał się do miejsca wypadku z dużą szybkością. John Watson, który komentował wyścig dls Eurosportu określił to jako "najbardziej absurdalna rzecz, którą musiał obejrzeć w swoim życiu". Comas uniknął zderzenia z personelem będącym na torze lub pojazdami ale gdy przybył na miejsce wypadku był tak zmartwiony, że podjął decyzję o wycofaniu się z wyścigu.

Obrazy, który przekazywała telewizja RAI, którą też transmitowały inne stacje telewizyjne zostały uznane przez brytyjską telewizję publiczną za "zbyt graficzne, niepokojące i przykre". Wobec tego nadawca zaprzestał emisji przekazywanej przez RAI i przeniosło się na aleję serwisową. Murray Walker, komentator dla BBC często mówił jak jest przykro informować widzów, gdy stara się unikać jakichkolwiek wzmianek o obrazie przekazywanym przez włoską telewizję publiczną[9].

Senna został wyciągnięty z rozbitego samochodu Williamsa, a po piętnastu minutach pomocy lekarskiej został przetransportowany helikopterem medycznym do szpitala Maggiore w Bolonii. O 14:55, po 37 minutach od wypadku Brazylijczyka postanowiono wznowić wyścig[10].

Drugi start[edytuj]

Zgodnie z przepisami unieważniono szóste okrążenie wyścigu i postanowiono włączyć pierwsze pięć okrążeń do drugiej części wyścigu i ustalić łączny wynik. Wyścig w sumie składał się z 58 okrążeń - pięć z pierwszej, i pozostałe z drugiej części.

Podczas drugiego okrążenia formującego problemy z samochodem miał Heinz-Harald Frentzen (Sauber) i Niemiec wyruszył z alei serwisowej. Pozostałe samochody wyruszyły z miejsc, na których byli sklasyfikowani przed wypadkiem Senny. Słabo wystartował Schumacher, a jego błąd wykorzystał Gerhard Berger (teoretycznie kierowca Benettona był liderem ze względu na przewagę nad Austriakiem przed przerwaniem wyścigu). Hill próbował wyprzedzić Schumachera na zakręcie Tosa, jednak doszło do kontaktu i Brytyjczyk musiał zjechać na pit stop w celu wymiany przedniego spojlera i wyjechał na szóstym miejscu, które utrzymał do końca[11].

Niemiec prowadził aż do dwunastego okrążenia, wówczas ze względu na pit stop reprezentanta Benettonu Berger objął prowadzenie, które utrzymał tylko do osiemnastego okrążenia. Wówczas Austriak musiał zakończyć wyścig ze względu na awarię zawieszenia a nowym liderem wyścigu został Mika Häkkinen - dla fińskiego kierowcy było to pierwsze prowadzenie wyścigu w karierze. W następstwie pierwszej serii pit stopów na czele ponownie znalazł się Michael Schumacher.

Doskonałe tempo niemieckiego kierowcy przy małym ładunku paliwa i braku możliwości wyprzedzenia Häkkinena zmusiło lidera klasyfikacji kierowców do dodatkowego pit stopu. Tempo Fina było jednak powolne i gdy odbyła się druga seria pit stopów Nicola Larini wyprzedził kierowcę McLarena.

Na 48. okrążeniu przy wyjeździe Michela Alboreto ze stanowiska ekipy Minardi odpadło z jego samochodu lewe tylne koło. Wskutek tego dwóch mechaników Ferrari i Lotusa trafiło do szpitala.

Pod koniec wyścigu miała miejsce walka o trzecią pozycję - niespodziewanie do walki dołączył Karl Wendlinger (Sauber), który próbował skorzystać z powolnego tempa Miki Häkkinena - była to wówczas szansa na pierwsze podium szwajcarskiej stajni w karierze. Fin jednak nie dał za wygraną i do mety dojechał jako trzeci, a Austriak jako czwarty. Na ostatnich punktowanych miejscach znaleźli się jeszcze Ukyō Katayama (Tyrrell) i Damon Hill (Williams).

Wyścig ostatecznie wygrał Michael Schumacher, który zgromadził 30 punktów - komplet po trzech wyścigach. Drugi był Nicola Larini, dla którego to było pierwsze i jedyne podium w karierze i pierwszy z dwóch wyścigów punktowanych przez Włocha. Podium uzupełnił Mika Häkkinen - było to drugie podium w karierze. Podczas ceremonii, z szacunku dla Rolanda Ratzenbergera zrezygnowano z szampana.

Po wyścigu[edytuj]

Podczas konferencji, która odbyła się po wyścigu Michael Schumacher powiedział, że "nie czuje się ani spełniony, ani szczęśliwy" ze swojej wygranej w następstwie wydarzeń na Imoli. O godz. 18:40 dr Maria Teresa Fiandri ogłosiła, że Ayrton Senna nie żyje. Za oficjalny czas zgonu uznano godzinę 14:17 - czyli, że kierowca zmarł na miejscu. Autopsja wykazała, że przyczyną zgonu był uraz głowy spowodowany najprawdopodobniej zderzeniem z kołem i zawieszeniem. Murray Walker określił ten weekend jako najczarniejszy dzień wyścigów Grand Prix, które pamięta[12].

Jakiś czas później Bob Jenkins, który komentował wyścig Winston Select 500 na torze Talladega Superspeedway serii NASCAR dla ESPN poinformował amerykańskich widzów o śmierci brazylijskiego kierowcy, podobnie też dowiedzieli się kierowcy uczestniczący w wyścigu. Zwycięzca, Dale Earnhardt postanowił zadedykować swoją wygraną Sennie.

3 maja, dwa dni po wyścigu na wniosek włoskiego automobilklubu dokonano przeglądu wydarzeń w czasie weekendu[13]. Później, ciało zarządzające ogłosiło nowe środki bezpieczeństwa, które miały obowiązywać od Grand Prix Monako.

W Brazylii śmierć Ayrtona Senny uznano za tragedię narodową, a prezydent Brazylii Itamar Franco ogłosił trzydniową żałobę narodową. 5 maja odbył się pogrzeb trzykrotnego mistrza świata - pół miliona osób oglądało na ulicach stolicy Brazylii kondukt wiozący trumnę z ciałem kierowcy Williamsa[12]. W pogrzebie uczestniczyło większość społeczności Formuły 1, a trumnę nieśli Emerson Fittipaldi, Jackie Stewart, Alain Prost, Gerhard Berger, Christian Fittipaldi, Derek Warwick, Roberto Moreno, Thierry Boutsen, Michele Alboreto i Rubens Barrichello.

Przewodniczący FIA, Max Mosley nie był obecny na pogrzebie Brazylijczyka, natomiast pojawił się dwa dni później, na pogrzebie Rolanda Ratzenbergera w Salzburgu. Dziesięć lat po tych wydarzeniach Mosley na konferencji prasowej powiedział:

Quote-alpha.png
Zapomniano o nim, a ja pojechałem na jego pogrzeb, bo wszyscy byli na pogrzebie Senny. Doszedłem do wniosku, że ważne było to, że ktoś pojawił się i na jego pogrzebie.[14]
Modyfikacje w układzie toru po dwóch śmiertelnych wypadkach

Układ toru Autodromo Enzo e Dino Ferrari używany od 1981 roku został zmodyfikowany[15] - m.in. z zakrętem Tamburello gdzie oprócz Senny poważne wypadki na tym zakręcie mieli Nelson Piquet (w 1987) i Gerhard Berger (w 1989). Zarówno ten zakręt jak i Villeneuve zostały zamienione na szykanę, Variante Bassa na krótki, prosty odcinek a Variante Alta - w krótką prostą. FIA postanowiła również zmienić przepisy dotyczące wyglądu samochodów do tego stopnia, że od wszystkich zespołów została wymagana zmiana wyglądów samochodów na sezon 1995, a bolidy z sezonu 1994 nie mogły być do nich przystosowane[16]. Po wyścigu, w następstwie obaw Senny i Bergera podczas briefingu doprowadziło do reaktywacji Grand Prix Drivers' Association, przed wyścigiem o Grand Prix Monako. GPDA zostało założone w 1961 i rozwiązane w 1982. Głównym celem tego stowarzyszenia było umożliwienie kierowcom omówienia kwestii bezpieczeństwa w celu poprawy standardów w następstwie wypadków na Imoli. Na pierwszych dwóch polach startowych namalowano flagi Brazylii i Austrii, w hołdzie dla Senny i Ratzenbergera. By uczcić pamięć kierowców zespoły Williams i Simtek wystawiły tylko jeden samochód. Dodatkowo przed wyścigiem uczczono pamięć kierowców minutą ciszy.

W październiku 1996 FIA wspólnie z McLarenem i Mercedesem postanowiła zrobić badania fotelu kierowcy pod wpływem uderzenia głowy. Mercedes skontaktował się z producentami urządzenia HANS, w celu dostosowania go do wyścigów Formuły 1. Urządzenie wyprodukowano w 1991 i zostało zaprojektowane, w celu ochrony głowy i szyi kierowcy, aby zapobiec urazom czaszki - uraz ten doprowadził do śmierci Rolanda Ratzenbergera. Testy tego urządzenia okazały się udane, a podczas Grand Prix San Marino 2000 przedstawiono raport końcowy, w którym stwierdzono, że HANS powinien być zalecany do stosowania. Jego zastosowanie jest obowiązkowe od sezonu 2003[17].

Ayrton Senna był ostatnim kierowcą Formuły 1, który zginął w Formule 1 do momentu wypadku Julesa Bianchiego podczas Grand Prix Japonii 2014 i jego śmierci kilka miesięcy później[18]. Jednak w międzyczasie zginęło na torze trzech marshalli: Paolo Gislimberti w Grand Prix Włoch 2000, Graham Beveridge w Grand Prix Australii 2001 i Mark Robinson w Grand Prix Kanady 2013.

Jest to też do tej pory ostatni wyścig, w którym włoski kierowca zdobył punkty dla Ferrari.

Proces[edytuj]

Włoska prokuratura wszczęła śledztwo w sprawie śmierci Ayrtona Senny. Oskarżonych było sześć osób - byli to Frank Williams, Adrian Newey, Patrick Head, Fedrico Bendinelli (reprezentujący właścicieli toru), Giorgio Poggi (dyrektor toru) i Roland Bruynseraede (dyrektor wyścigu)[19]. 16 grudnia 1997 zapadł wyrok uniewinniający wszystkich oskarżonych w tej sprawie[20]. Przyczyną śmierci Senny według sądu było złamanie kolumny kierowniczej[20]. Zespół na prośbę Brazylijczyka skrócił kierownicę wycinając jej część i łącząc dwie powstałe części rurką o mniejszej średnicy aby kierowca czuł się bardziej komfortowo w samochodzie.

Po decyzji sądu prokuratura złożyła odwołanie dot. Adriana Newey'a i Patricka Heada. 22 listopada 1999 ponownie zapadł wyrok uniewinniający - stwierdzono wówczas, że nie ma dowodów, które mogły wyjść na jaw (brak danych z czarnej skrzynki samochodu Senny z powodu uszkodzenia a 1,6 sekundy z wideo z wbudowanej kamery w samochodzie Brazylijczyka było niedostępne ze względu na to, iż nadawca przełączył widok na kamerę Bergera tuż przed wypadkiem)[21]. Więc na podstawie art. 530 Kodeksu karnego oskarżenie mogło zostać uznane za "nieistniejące"[21]. W styczniu 2003 włoski sąd kasacyjny unieważnił wyrok stwierdzając, że wspomniany art. 530 został błędnie zinterpretowany i postanowiono rozpocząć od nowa proces[21]. 27 maja 2005 sąd orzekł, że Adrian Newey jest niewinny, natomiast sprawa z Patrickem Headem została umorzona z powodu przedawnienia[22].

Sprawa ostatecznie zakończyła się 13 kwietnia 2007 - w werdykcie nr 15050 stwierdzono:

Quote-alpha.png
Ustalono, że wypadek został spowodowany awarią kolumny kierowniczej. Awaria ta była efektem źle zaprojektowanych i źle skonstruowanych modyfikacji. Odpowiedzialność za to spada na Patricka Heada, winnego pominiętej kontroli[23]

Patrick Head nie został aresztowany z powodu przedawnienia - we włoskim prawie umorzenie następuje po 7 latach i 6 miesiącach, a ostateczny werdykt wydano po prawie trzynastu latach.

Lista startowa[edytuj]

Źródło: Wyprzedź Mnie![24]

Nr Kierowca Zespół Samochód Silnik Opony
0 Wielka Brytania Damon Hill Rothmans Williams Renault Williams FW16 Renault RS6 3.5 V10 G
2 Brazylia Ayrton Senna Rothmans Williams Renault Williams FW16 Renault RS6 3.5 V10 G
3 Japonia Ukyō Katayama Tyrrell Racing Organisation Tyrrell 022 Yamaha OX10B 3.5 V10 G
4 Wielka Brytania Mark Blundell Tyrrell Racing Organisation Tyrrell 022 Yamaha OX10B 3.5 V10 G
5 Niemcy Michael Schumacher Mild Seven Benetton Ford Benetton B194 Ford ECA Zetec-R 3.5 V8 G
6 Finlandia JJ Lehto Mild Seven Benetton Ford Benetton B194 Ford ECA Zetec-R 3.5 V8 G
7 Finlandia Mika Häkkinen Marlboro McLaren Peugeot McLaren MP4/9 Peugeot A6 3.5 V10 G
8 Wielka Brytania Martin Brundle Marlboro McLaren Peugeot McLaren MP4/9 Peugeot A6 3.5 V10 G
9 Brazylia Christian Fittipaldi Footwork Ford Footwork FA15 Ford HBE7/8 3.5 V8 G
10 Włochy Gianni Morbidelli Footwork Ford Footwork FA15 Ford HBE7/8 3.5 V8 G
11 Portugalia Pedro Lamy Team Lotus Lotus 107C Mugen-Honda MF-351 HC 3.5 V10 G
12 Wielka Brytania Johnny Herbert Team Lotus Lotus 107C Mugen-Honda MF-351 HC 3.5 V10 G
14 Brazylia Rubens Barrichello Sasol Jordan Jordan 194 Hart 1035 3.5 V10 G
15 Włochy Andrea de Cesaris Sasol Jordan Jordan 194 Hart 1035 3.5 V10 G
19 Monako Olivier Beretta Tourtel Larrousse F1 Larrousse LH94 Ford HBF7/8 3.5 V8 G
20 Francja Érik Comas Tourtel Larrousse F1 Larrousse LH94 Ford HBF7/8 3.5 V8 G
23 Włochy Pierluigi Martini Minardi Scuderia Italia Minardi M193B Ford HBD 3.5 V8 G
24 Włochy Michele Alboreto Minardi Scuderia Italia Minardi M193B Ford HBD 3.5 V8 G
25 Francja Éric Bernard Ligier Gitanes Blondes Ligier JS39B Renault RS6 3.5 V10 G
26 Francja Olivier Panis Ligier Gitanes Blondes Ligier JS39B Renault RS6 3.5 V10 G
27 Włochy Nicola Larini Scuderia Ferrari Ferrari 412T1 Ferrari 043 3.5 V12 G
28 Austria Gerhard Berger Scuderia Ferrari Ferrari 412T1 Ferrari 043 3.5 V12 G
29 Austria Karl Wendlinger Broker Sauber Mercedes Sauber C13 Mercedes-Benz 2175B 3.5 V10 G
30 Niemcy Heinz-Harald Frentzen Broker Sauber Mercedes Sauber C13 Mercedes-Benz 2175B 3.5 V10 G
31 Australia David Brabham MTV Simtek Ford Simtek S941 Ford HBD6 3.5 V8 G
32 Austria Roland Ratzenberger MTV Simtek Ford Simtek S941 Ford HBD6 3.5 V8 G
33 Francja Paul Belmondo Pacific Grand Prix Pacific PR01 Ilmor 2175A 3.5 V10 G
34 Francja Bertrand Gachot Pacific Grand Prix Pacific PR01 Ilmor 2175A 3.5 V10 G
Nr Kierowca Zespół Samochód Silnik Opony

Wyniki[edytuj]

Kwalifikacje[edytuj]

Źródło: Wyprzedź Mnie![25]

P Nr Kierowca Konstruktor(-silnik) Opony Czas Odstęp Strata
1 2 Brazylia Ayrton Senna Williams-Renault G 1:21.548 - -
2 5 Niemcy Michael Schumacher Benetton-Ford G 1:21.885 0:00.337 0:00.337
3 28 Austria Gerhard Berger Ferrari G 1:22.113 0:00.228 0:00.565
4 0 Wielka Brytania Damon Hill Williams-Renault G 1:22.168 0:00.055 0:00.620
5 6 Finlandia JJ Lehto Benetton-Ford G 1:22.717 0:00.549 0:01.169
6 27 Włochy Nicola Larini Ferrari G 1:22.841 0:00.124 0:01.293
7 30 Niemcy Heinz-Harald Frentzen Sauber-Mercedes G 1:23.119 0:00.278 0:01.571
8 7 Finlandia Mika Häkkinen McLaren-Peugeot G 1:23.140 0:00.021 0:01.592
9 3 Japonia Ukyō Katayama Tyrrell-Yamaha G 1:23.322 0:00.182 0:01.774
10 29 Austria Karl Wendlinger Sauber-Mercedes G 1:23.347 0:00.025 0:01.799
11 10 Włochy Gianni Morbidelli Footwork-Ford G 1:23.663 0:00.316 0:02.115
12 4 Wielka Brytania Mark Blundell Tyrrell-Yamaha G 1:23.703 0:00.040 0:02.155
13 8 Wielka Brytania Martin Brundle McLaren-Peugeot G 1:23.858 0:00.155 0:02.310
14 23 Włochy Pierluigi Martini Minardi-Ford G 1:24.078 0:00.220 0:02.530
15 24 Włochy Michele Alboreto Minardi-Ford G 1:24.276 0:00.198 0:02.728
16 9 Brazylia Christian Fittipaldi Footwork-Ford G 1:24.472 0:00.196 0:02.924
17 25 Francja Éric Bernard Ligier-Renault G 1:24.678 0:00.206 0:03.130
18 20 Francja Érik Comas Larrousse-Ford G 1:24.852 0:00.174 0:03.304
19 26 Francja Olivier Panis Ligier-Renault G 1:24.996 0:00.144 0:03.448
20 12 Wielka Brytania Johnny Herbert Lotus-Mugen-Honda G 1:25.114 0:00.118 0:03.566
21 15 Włochy Andrea de Cesaris Jordan-Hart G 1:25.234 0:00.120 0:03.686
22 11 Portugalia Pedro Lamy Lotus-Mugen-Honda G 1:25.295 0:00.061 0:03.747
23 19 Monako Olivier Beretta Larrousse-Ford G 1:25.991 0:00.696 0:04.443
24 31 Australia David Brabham Simtek-Ford G 1:26.817 0:00.826 0:05.269
25 34 Francja Bertrand Gachot Pacific-Ilmor G 1:27.143 0:00.326 0:05.595
26 32 Austria Roland Ratzenberger Simtek-Ford G 1:27.584 0:00.441 0:06.036
Nie zakwalifikowali się
33 Francja Paul Belmondo Pacific-Ilmor G 1:27.881 0:00.297 0:06.333
14 Brazylia Rubens Barrichello Jordan-Hart G - - -
P Nr Kierowca Konstruktor(-silnik) Opony Czas Odstęp Strata

Wyścig[edytuj]

Źródło: Wyprzedź Mnie![26]

P  + / –  Nr Kierowca Konstruktor Opony Okr. Czas / Strata Komentarz
1 Awans 1 5 Niemcy Michael Schumacher Benetton-Ford G 58 1h28:28.642
2 Awans 4 27 Włochy Nicola Larini Ferrari G 58 +0:54.942
3 Awans 5 7 Finlandia Mika Häkkinen McLaren-Peugeot G 58 +1:10.679
4 Awans 6 29 Austria Karl Wendlinger Sauber-Mercedes G 58 +1:13.658
5 Awans 4 3 Japonia Ukyō Katayama Tyrrell-Yamaha G 57 +1 okr.
6 Spadek 2 0 Wielka Brytania Damon Hill Williams-Renault G 57 +1 okr.
7  Bez zmian 30 Niemcy Heinz-Harald Frentzen Sauber-Mercedes G 57 +1 okr.
8 Awans 5 8 Wielka Brytania Martin Brundle McLaren-Peugeot G 57 +1 okr.
9 Awans 3 4 Wielka Brytania Mark Blundell Tyrrell-Yamaha G 56 +2 okr.
10 Awans 10 12 Wielka Brytania Johnny Herbert Lotus-Mugen-Honda G 56 +2 okr.
11 Awans 8 26 Francja Olivier Panis Ligier-Renault G 56 +2 okr.
12 Awans 5 25 Francja Éric Bernard Ligier-Renault G 55 +3 okr.
13 Awans 3 9 Brazylia Christian Fittipaldi Footwork-Ford G 54 +4 okr. poślizg
Niesklasyfikowani
  15 Włochy Andrea de Cesaris Jordan-Hart G 49 poślizg
  24 Włochy Michele Alboreto Minardi-Ford G 44 utrata koła
  10 Włochy Gianni Morbidelli Footwork-Ford G 40 silnik
  23 Włochy Pierluigi Martini Minardi-Ford G 37 poślizg
  31 Australia David Brabham Simtek-Ford G 27 poślizg
  34 Francja Bertrand Gachot Pacific-Ilmor G 23 silnik
  19 Monako Olivier Beretta Larrousse-Ford G 17 silnik
  28 Austria Gerhard Berger Ferrari G 16 zawieszenie
  2 Brazylia Ayrton Senna Williams-Renault G 5 śmiertelny wypadek
  20 Francja Érik Comas Larrousse-Ford G 5 wibracje
  6 Finlandia JJ Lehto Benetton-Ford G 0 kolizja z Lamy
  11 Portugalia Pedro Lamy Lotus-Mugen-Honda G 0 kolizja z Lehto
  32 Austria Roland Ratzenberger Simtek-Ford G 0 śmiertelny wypadek w kwalifikacjach
P  + / –  Nr Kierowca Konstruktor Opony Okr. Czas / Strata Komentarz

Najszybsze okrążenie[edytuj]

Źródło: Wyprzedź Mnie![27]

Nr Kierowca Konstruktor Opony Czas Okr.
0 Wielka Brytania Damon Hill Williams-Renault G 1:24.335 10

Prowadzenie w wyścigu[edytuj]

Źródło: Wyprzedź Mnie![28]

Nr Kierowca Okrążenia Suma
2 Brazylia Ayrton Senna 1–5 5
5 Niemcy Michael Schumacher 6-12, 19-58 47
28 Austria Gerhard Berger 13-15 3
7 Finlandia Mika Häkkinen 16-18 3

Przypisy

  1. a b GP Pacyfiku 1994 – Punktacje po wyścigu (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2016-05-02].
  2. a b GRAND PRIX RESULTS: SAN MARINO GP, 1994 (ang.). grandprix.com. [dostęp 2016-05-02].
  3. Maurice Hamilton: Frank Williams. Macmillan Publishers, 1998, s. 232. ISBN 0-333-71716-3.
  4. David Tremayne, Mark Skewis, Stuart Williams, Paul Fearnley. Barrichello's great escape. „Motoring News”, 1994-05-05. News Publications Ltd.. 
  5. Grand Prix Blogger: Classic F1 - 1994 San Marino Grand Prix review (ang.). [dostęp 2016-05-02].
  6. CLASSIC F1 - 1994 SAN MARINO GRAND PRIX REVIEW (ang.). grandprixblogger.blogspot.co.uk. [dostęp 2016-06-09].
  7. a b Dwunasta rocznica wypadku Senny (pol.). f1wm.pl, 2006-05-01. [dostęp 2016-05-02].
  8. a b A tragic weekend (ang.). thetimes.co.uk, 2004-04-19. [dostęp 2016-06-09].
  9. [http://atlasf1.autosport.com/2000/dec20/horton.html There's Something about Murray] (ang.). atlasf1.autosport.com. [dostęp 2016-06-09].
  10. Ayrton Senna's team-mate Damon Hill prays 'F1 never has a weekend like Imola again' after the Brazilian's death 20 years ago (ang.). dailymail.co.uk, 2014-04-28. [dostęp 2016-06-09].
  11. Damon Hill: Grand Prix Year: The Inside Story of a Formula One Season. Macmillan Publishers, 1994, s. 94. ISBN 0-333-71716-3.
  12. a b 1994: Race ace Senna killed in car crash. news.bbc.co.uk. [dostęp 2016-06-09].
  13. Motor Racing / The Dangers in Sport: Governing body calls a summit: FIA gathering reports on Formula One deaths as Irish jump jockey fights for his life in Liverpool hospital (ang.). 1994-05-02. [dostęp 2016-06-09].
  14. Ratzenberger, Senna died during same weekend (ang.). [dostęp 2004-04-22].
  15. Grand Prix Racing - the whole story (ang.). [dostęp 2016-06-09].
  16. Peter Wright: Preview of 1995 Formula1 Cars. How the Technical Regulations have influenced design. grandprix.com, 1995-02-23. [dostęp 2016-06-09].
  17. HANS (ang.). [dostęp 2016-06-09].
  18. Tony DiZinno: Jules Bianchi dies at age 25, his family confirms. motorsports.nbcsports.com, 2015-07-17. [dostęp 2016-06-09].
  19. Maurice Hamilton: Frank Williams. Macmillan Publishers, 1998, s. 276. ISBN 0-333-71716-3.
  20. a b All six cleared in Senna trial (ang.). www.ayrton-senna.com. [dostęp 2016-06-09].
  21. a b c Appeal: More to Come? (ang.). www.ayrton-senna.com. [dostęp 2016-06-09].
  22. Marek Roczniak: Definitywny koniec procesu w sprawie śmierci Senny (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2005-05-27].
  23. Senna, Head "responsabile" (wł.). [dostęp 2016-06-09].
  24. Gran Premio di San Marino 1994 – Lista zgłoszeń (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2016-03-17].
  25. GP San Marino 1994 – Wyniki kwalifikacji (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2016-05-02].
  26. GP San Marino 1994 – Rezultat wyścigu (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2016-05-02].
  27. GP San Marino 1994 – Najszybsze okrążenia w wyścigu (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2016-05-02].
  28. GP San Marino 1994 – Okrążenia na prowadzeniu (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2016-05-02].