Przejdź do zawartości

Franciszek Sołtysiak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Franciszek Sołtysiak
Ilustracja
Franciszek Sołtysiak (1925)
Data i miejsce urodzenia

17 września 1887
Wilanów

Data i miejsce śmierci

13 lutego 1945
Poznań

Poseł I kadencji Sejmu (II RP)
Okres

od 1922
do 1927

Przynależność polityczna

Związek Ludowo-Narodowy

Franciszek Sołtysiak (ur. 17 września 1887 w Wilanowie[1], zm. 13 lutego 1945 w Poznaniu[2]) – polski dziennikarz, powstaniec wielkopolski, polityk i działacz społeczny, poseł na Sejm I kadencji w II RP z ramienia Związku Ludowo-Narodowego[1].

Życiorys

[edytuj | edytuj kod]
Redakcja „Wielkopolanina” w 1935 roku. Pierwszy od prawej siedzi Franciszek Sołtysiak.

Ukończył szkołę ludową w Wolkowie. Mając 16 lat wyjechał do Nadrenii, gdzie przez następne 15 lat pracował jako górnik. Brał udział w licznych organizacjach społecznych w Essen-Dellwig. Od 1905 był członkiem Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”, przez pewien okres pełniąc funkcję sekretarza zarządu. Był prezesem lokalnego oddziału Narodowego Stronnictwa Robotników, a także członkiem zarządu Zjednoczenia Zawodowego Polskiego i członkiem Towarzystwa św. Barbary. Prowadził ożywioną działalność odczytową podróżując po Nadrenii i Westfalii z referatami[3]. Był także członkiem Towarzystwa Wyborczego[4].

W czasie wojny znajdował się w gronie współpracowników Narodowej Demokracji[3]. W grudniu 1918 wrócił do Poznania i został sekretarzem prasowym Naczelnej Rady Ludowej[5]. Brał udział w powstaniu wielkopolskim[4]

Od lipca 1919 do września 1920 był współpracownikiem poznańskiego „Postępu”[4]. Pełnił funkcję sekretarza wojewódzkiego Związku Ludowo-Narodowego na województwo pomorskie. W wyborach w 1922 uzyskał mandat z listy nr 8 (Chrześcijański Związek Jedności Narodowej) w okręgu wyborczym nr 31 (Toruń)[4]. W Sejmie był członkiem klubu Związku Ludowo-Narodowego. Należał do komisji opieki społecznej i inwalidzkiej[1]. W 1924 został wybrany w skład Zarządu Głównego Związku Ludowo-Narodowego[6]. W 1926, po zamachu majowym, wszedł w skład utworzonego wtedy Komitetu Obrony Narodowej na Pomorzu[7]. W 1930 został członkiem Narodowego Komitetu Wyborczego podczas wyborów parlamentarnych[8]. Był także sekretarzem wojewódzkim Stronnictwa Narodowego[5].

W latach 30. redagował pismo „Pomorzanin”[5]. W 1934 został dziennikarzem „Wielkopolanina”[9]. Redagował w nim dział nowinek[10]. W 1938 został wybrany do komisji rewizyjnej Syndykatu Wielkopolskich Dziennikarzy[11]. Był wielokrotnie aresztowany za swoją pracę dziennikarską i działalność polityczną. 16 listopada 1930 w Sierakowie w województwie poznańskim został aresztowany przez władze sanacyjne i osadzony w więzieniu w Toruniu[12]. W jego mieszkaniu przeprowadzono rewizję[13]. 22 października 1932 został ponownie aresztowany. Wypuszczono go 5 listopada[14]. 12 maja 1935 został zatrzymany po zebraniach wyborczych Stronnictwa Narodowego w Miejskiej Górce i Rawiczu. 18 maja został zwolniony z aresztu śledczego[15].

Zginął w walce 13 lutego 1945, postrzelony w serce przy Parku Cytadela podczas bitwy o Poznań[2][16].

Rodzina

[edytuj | edytuj kod]

Był synem Antoniego i Marii z Majorczyków. W 1920 ożenił się z Marią Niedbalską, z którą miał dwoje dzieci[3].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. a b c Sołtysiak Franciszek 1887-?. Biblioteka Sejmowa, Parlamentarzyści RP. [dostęp 2025-07-14]. (pol.).
  2. a b Franciszek Sołtysiak [online], straty.pl [dostęp 2025-07-14].
  3. a b c Henryk Stanisław Mościcki, Włodzimierz Dzwonkowski (red.), Parlament Rzeczypospolitej Polskiej 1919-1927, Warszawa 1928, s. 116.
  4. a b c d Karol Rzepecki, Sejm i Senat 1922-1927: podręcznik dla wyborców, zawierający wyniki wyborów w powiatach, okręgach, województwach, podobizny senatorów i posłów sejmowych oraz mapy poglądowe, Poznań 1923, s. 238.
  5. a b c Jacek Majchrowski (red.), Kto był kim w Drugiej Rzeczypospolitej, Grzegorz Mazur, Kamil Stepan, Warszawa: Polska Oficyna Wydawnicza "BGW", 1994, s. 432, ISBN 83-7066-569-1.
  6. Zorza, R. 59, nr 45 (9 listopada 1924), s. 443.
  7. Kurjer Poznański, R.21, nr 233 (22 maja 1926), s. 3.
  8. Drwęca, R. 10, nr 124 (23 października 1930), s. 2.
  9. Wielkopolanin, R. 5, nr 30 (13 marca 1934), s. 8.
  10. Wielkopolanin, R. 10, nr 41 (9 kwietnia 1939), s. 8.
  11. Kurjer Poznański, R.33, nr 254 (5 czerwca 1938) - wyd. wieczorne, s. 7.
  12. Chwila, R.12, nr 4183 (17 listopada 1930), s. 4.
  13. Kurjer Czerwony, R. 9, nr 273 (25 listopada 1930), s. 1.
  14. Drwęca, R. 12, nr 131 (5 listopada 1932), s. 2.
  15. Kurjer Poznański, R.30, nr 231 (19 maja 1935) - wyd. poranne, s. 3.
  16. Gazeta Ludowa, R.1, nr 42 (16 grudnia 1945), s. 3.