Gądków Wielki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gądków Wielki
Popiersie T. Kościuszki, kościół pw. MB Bolesnej
Popiersie T. Kościuszki, kościół pw. MB Bolesnej
Państwo  Polska
Województwo lubuskie
Powiat sulęciński
Gmina Torzym
Liczba ludności (2011) 635[1]
Strefa numeracyjna (+48) 68
Kod pocztowy 66-235 Gądków Wielki
Tablice rejestracyjne FSU
SIMC 0915372
Położenie na mapie gminy Torzym
Mapa lokalizacyjna gminy Torzym
Gądków Wielki
Gądków Wielki
Położenie na mapie powiatu sulęcińskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu sulęcińskiego
Gądków Wielki
Gądków Wielki
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubuskiego
Gądków Wielki
Gądków Wielki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Gądków Wielki
Gądków Wielki
Ziemia52°14′26″N 14°58′21″E/52,240556 14,972500

Gądków Wielki (niem. Groß Gandern) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie sulęcińskim, w gminie Torzym.

W latach 1945-54 siedziba gminy Gądków Wielki. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego

Położenie[edytuj]

Miejscowość położona jest przy drodze wojewódzkiej nr 139. W Gądkowie Wielkim istnieje stacja kolejowa na linii Zielona Góra-Szczecin.

Historia[edytuj]

Gądków Wielki stanowił niegdyś własność zakonu templariuszy, którzy w XIII w. utworzyli tu parafię. Od 1350 r. część wsi była własnością Zakonu Rycerskiego Joannitów, a w XV w. przeszła we władanie rodu von Lessov. Mimo iż najwcześniej polskość zanikała na tych obszarach, które najdłużej znajdowały się w ramach państwa brandenbursko-pruskiego, a więc Nowej Marchii w Ziemi Torzymskiej, to i tu można odszukać bardzo późne ślady polskości. Wedle autorów niemieckich w wielu wsiach Ziemi Torzymskiej posługiwano się językiem polskim w XVIIw. w kościele, w użyciu codziennym jeszcze później. Chodzi tu zapewne o wsie położone przede wszystkim nad Pliszką m.in. Gądków Wielki i wsie położone dalej wzdłuż Odry, aż do Słubic[2].

Zabytki[edytuj]

  • kościół pw. Matki Bożej Bolesnej; w Gądkowie Wielkim istniał kościół, który spłonął pod koniec XIX w. W 1911 r. zakończono budowę nowego kościoła na miejscu starego. Kościół w Gądkowie Wielkim do pojawienia się ludności napływowej ze wschodu był wyznania protestanckiego.

Sport[edytuj]

W miejscowości działał klub piłkarski Gądkowski Klub Sportowy „Czarni” Gądków Wielki, który został założony w 1990 roku[3].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Wieś Gądków Wielki w liczbach. , 21-07-2016. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny. 
  2. Urząd miasta i gminy Torzym (pol.).
  3. Czarni Gądków Wielki

Bibliografia[edytuj]

  • Marta Danowska, Witraże sakralne z okresu od 2. poł. XIX do lat 30. XX wieku w województwie lubuskim, w: Lubuskie Materiały Konserwatorskie, tom 5 (2008), Zielona Góra 2008.