Główne Miasto

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Położenie Głównego Miasta na mapie dzielnicy Śródmieście
Zrujnowane Główne Miasto (1957)

Główne Miasto lub Prawe Miasto (niem. Rechtstadt[1]) – reprezentacyjna część gdańskiej dzielnicy Śródmieście, tworząca zwarty zespół zabytkowy. Znajduje się tu większość zabytków miasta; Bazylika Mariacka Wniebowzięcia NMP, Złota Brama czy Ratusz Głównego Miasta oraz zabytkowa oś Drogi Królewskiej składająca się z ul. Długiej i Długiego Targu.

Zabytki skupione na Głównym Mieście powodują, że jest ono turystycznym centrum Gdańska. Dlatego też nazwa tego obszaru jest często mylona ze Starym Miastem, położonym na północ od Głównego Miasta, którego historyczna tkanka miejska nie została odtworzona po II wojnie światowej.

Główne Miasto uzyskało lokację miejską w 1343 roku, ponowne nadanie praw miejskich w 1378 roku, zdegradowane w 1457 roku[2].

Nazwy[edytuj | edytuj kod]

Widok z wieży katedry
Fontanna Neptuna

Vicus Theutonicus 1227, Civitas Gedanensi 1236, Civitas Danczik 1236, Burgum Dantzike 1299, Rechtestadt Danczk 1420, Rechtstadt 1910, Prawe Miasto 1910, Główne Miasto 1945[3].

Podział historyczny[edytuj | edytuj kod]

W przeszłości Główne Miasto dzieliło się na następujące części:

Współcześnie jednak tereny Głównego Miasta stanowią integralną całość, a jego podział na jakiekolwiek jednostki terytorialne nie istnieje.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Główne Miasto położone jest w centralnej części dzielnicy Śródmieście na zachodnim brzegu rzeki Motławy. Od północy wzdłuż ulicy Podwale Staromiejskie graniczy ze Starym Miastem, od wschodu posiada połączenie z Wyspą Spichrzów poprzez mosty Zielony i Krowi. Od południa przez Podwale Przedmiejskie graniczy ze Starym Przedmieściem, a od zachodu z Nowymi Ogrodami.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Zabytki Gdańska.
Dwór Artusa
Wielka Zbrojownia
Katownia
Dwór Bractwa św. Jerzego

W Gdańsku działali tacy architekci, jak: Willem, Abraham i Izaak van den Blocke oraz Antoni van Obberghen, Jan i Jerzy Strakowscy czy Andreas Schlüter. Gdańsk znajduje się na Europejskim Szlaku Gotyku Ceglanego.

Obiekty sakralne[edytuj | edytuj kod]

Bazylika Mariacka
Kaplica Królewska
Kościół Św. Mikołaja

Bramy miejskie[edytuj | edytuj kod]

Złota Brama
Brama Wyżynna
Brama Zielona
Brama Mariacka
 Osobne artykuły: Bramy GdańskaBramy wodne.

Kamienice[edytuj | edytuj kod]

Złota Kamienica
Dom Schlütera
Kamienica przy Długim Targu 20
Dom Towarzystwa Przyrodniczego
Dom Angielski
Dom Uphagena
  • Złota Kamienica - kamienica przy Długim Targu z 1617 r. Fasada ze złoconymi posągami oraz płaskorzeźbami.
  • Dom Angielski - renesansowa kamienica przy ul. Chlebnickiej z 1570 roku. Bogato zdobiona fasada, budynek zwieńczony czterema szczytami i wieżyczką z hełmem i iglicą.
  • Dom Uphagena - kamienica mieszczańska Jana Uphagena z XVIII wieku. Położona przy ulicy Długiej 12. Posiada oryginalny wystrój i wyposażenie, udostępniona do zwiedzania.
  • Długi Targ 20 - kamienica mieszczańska z 1680 r. Posiada bogato zdobioną barokową fasadę.
  • Dom Towarzystwa Przyrodniczego - gmach w stylu niderlandzkiego manieryzmu położony przy ulicy Mariackiej. Zbudowany w 1566, posiada 36 metrową wieżę. Obecnie w budynku mieści się Muzeum Archeologiczne.
  • Dom Schlütera - wczesnobarokowa kamienica z 1640 r. położona przy ul. Piwnej. Posiada bogato zdobioną fasadę z motywami antycznymi.

Baszty[edytuj | edytuj kod]


Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Danzig Online
  2. Robert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 30-31.
  3. Jednostki morfogenetyczne Gdańska. gdansk.pl.