Głębokie (województwo małopolskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Głębokie
Ogólny widok Głębokiego na tle Pasma Jaworzyny
Ogólny widok Głębokiego na tle Pasma Jaworzyny
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat nowosądecki
Gmina Piwniczna-Zdrój
Liczba ludności (X.2007) 493
Strefa numeracyjna (+48) 18
Kod pocztowy 33-350 Piwniczna
Tablice rejestracyjne KNS
SIMC 0458779
Położenie na mapie gminy Piwniczna-Zdrój
Mapa lokalizacyjna gminy Piwniczna-Zdrój
Głębokie
Głębokie
Położenie na mapie powiatu nowosądeckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu nowosądeckiego
Głębokie
Głębokie
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Głębokie
Głębokie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Głębokie
Głębokie
Ziemia49°28′01″N 20°42′07″E/49,466944 20,701944

Głębokiewieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, w gminie Piwniczna-Zdrój. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Głębokie to najmniejsze sołectwo Miasta i Gminy Piwniczna-Zdrój, położone jest 4 km na północ od Piwnicznej, na prawym brzegu Popradu przy ujściu i wzdłuż potoku Głęboczanka, wypływającego ze stoków Makowicy (948 m) oraz Zadnich Gór (968 m). Na południe od wsi wznoszą się Bystra (520 m) Dermanowski Wierch (558 m) i Cycówka (593 m), a na wschodzie Skała (773 m)[1]. Graniczy: od północy ze Suchą Strugą (gm. Rytro), od wschodu z Kokuszką, od południa na krótkim odcinku z miastem Piwniczna-Zdrój, od zachodu z Młodowem.

Nazwa wsi ma pochodzić od położenia w głębokiej dolinie. Wspomniana już w 1348 jako "Glembokie" w akcie lokacji miasta Piwniczna-Szyja. W 1887 (1880) wymieniana była jako "Głęboka". Do lat 30. XX w. w użyciu była też przezwiskowa nazwa wsi "Miechury" od nazwiska Miechur.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Niewielka wieś, najczęściej wymieniana razem z położonym po drugiej stronie Popradu Młodowem, istniała już przed 1348, gdy Kazimierz Wielki lokował Piwniczną. Głębokie było przysiółkiem Piwnicznej i wraz z nią była własnością królewską (starostwo sądeckie). Od sierpnia 1770 w granicach państwa Habsburgów, początkowo w granicach Królestwa Węgierskiego, a od stycznia 1773 w Galicji. W 1785 włączona została do skarbu cesarskiego zwanego "Kamerą" (K.k. Cameral Amt). W czasach autonomii galicyjskiej Głębokie należało do gminy miejskiej Piwniczna. W 1887 liczyło 24 domy i 137 mieszkańców.

W 1814 w wąskiej dolince potoku Głęboczanka pasterz Michał Cięciwa odkrył źródła wody mineralnej. Pierwsze badania tych wód przeprowadził w 1860 dr Onufry Trembecki (lekarz zdrojowy ze Szczawnicy), zbadał skład chemiczny 4 źródeł, m.in. zdroju zwanego później "Kinga". W 1882 prof. chemii Uniwersytetu Lwowskiego dr B. Radziszewski dokonał analizy chemicznej źródeł (szczawa wodorowo-węglanowo-sodowo-wapniowo-magnezowa).

Od 1877 właściciel F. Jadek doprowadził do zagospodarowania i eksploatowania źródeł. Źródła obudowane kamienną cembrowiną znalazły się pod dachem solidnego drewnianego, częściowo murowanego budynku. Amatorzy wodolecznictwa przeprowadzali tutaj kuracje na własną rękę w wynajętych domach, ponieważ nie było tutaj lekarza zdrojowego. Butelkowaną wodę jeszcze w 1914 rozwożono w bliższej i dalszej okolicy. Pożar i wielka powódź w 1934 zniszczyła urządzenia zdrojowe. Dopiero w 1971 ponownie zagospodarowano źródła (3 odwierty) i zadaszono pijalnię. Nie dozorowana została z czasem zdewastowana. Obecnie istnieje tam ogólnodostępne ujęcie wody mineralnej cieszącej się sporym powodzeniem wśród okolicznych mieszkańców. Od 2007 Stowarzyszenie Kobiet na Rzecz Rozwoju wsi Młodów i Głębokie zaczęło restaurowanie zdewastowanego źródła. Po II wojnie światowej Głębokie usamodzielniło się, w latach 1955-1972 stanowiło gromadę GRN Piwniczna-Wieś. A od 1973 stanowi sołectwo MiG Piwniczna-Zdrój.

W 1952 otwarto tutaj nowa szkołę podstawową.

W 1980 powstała tu jednostka OSP , włączona obecnie do KSRG[2] .

W 1981 erygowano parafię pod wezwaniem Trójcy Przenajświętszej, obejmującą Głębokie, Młodów, część Suchej Strugi (na jej terenie stoi kościół parafialny) i część Kokuszki.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Beskid Sądecki. Mapa 1:50 000. Piwniczna: Agencja Wyd. „Wit” s.c.. ISBN 83-915737-3-7.
  2. OSP Głębokie – Nowy Sącz 112, nowysacz112.pl [dostęp 2017-12-21] (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. A. Rzepecki "Piwniczna i okolice". Kraków 1996.
  2. H. Stamirski "Zarys rozwoju miasta Piwnicznej lata 1348-1807". Nowy Sącz 1961.
  3. J. Michalik "Krynica... i okolice" Krynica 1997
  4. M. Michałowicz-Kubal, G. Kubal "Piwniczna-Rytro. Latem i zimą". Krosno 2003
  5. "Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych ziem słowiańskich"