Gałów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zobacz też: Gałów w innych znaczeniach tej nazwy.
Gałów
wieś
Ilustracja
Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat średzki
Gmina Miękinia
Liczba ludności (III 2011) 557[1]
Strefa numeracyjna 71
Kod pocztowy 55-330[2]
Tablice rejestracyjne DSR
SIMC 0877223
Położenie na mapie gminy Miękinia
Mapa konturowa gminy Miękinia, na dole znajduje się punkt z opisem „Gałów”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Gałów”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Gałów”
Położenie na mapie powiatu średzkiego
Mapa konturowa powiatu średzkiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Gałów”
Ziemia51°06′43″N 16°48′38″E/51,111944 16,810556
Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny
Ruiny eklektycznego pałacu
Ruiny eklektycznego pałacu z XVII w.

Gałów (niem. Gross Gohlau) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie średzkim, w gminie Miękinia[3][4].

W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.

Graniczy z Wrocławiem, na którego terenie znajduje się dawny przysiółek tej wsi, obecne osiedle Gałów, przyłączone do miasta w roku 1973.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy’ego nazwa miejscowości pochodzi od polskiej nazwy "goły"[5]. W swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu jako starszą od niemieckiej wymienia nazwę - Golou podając jej znaczenie "Kahlau (kalau)" czyli po polsku "Łyse, wyłysiałe"[5]. Nazwa pochodzi prawdopodobnie od gołego terenu pozbawionego drzew, na którym przeprowadzono deforestację. Adamy zalicza nazwę wsi do grupy miejscowości, których nazwa wywodzi się od wycinki drzew "von gola = vom Walde freigemachter, kahler ort"[5]. Niemcy zgermanizowali początkowo nazwę na Gohlau[5], a później na Gross Gohlau w wyniku czego utraciła ona swoje pierwotne znaczenie.

W kronice łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis (pol. Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego) spisanej za czasów biskupa Henryka z Wierzbna w latach 1295–1305 miejscowość wymieniona jest w zlatynizowanej formie Galow.[6][7].

Integralne części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Gałów[3][4]
SIMC Nazwa Rodzaj
0877230 Gałówek przysiółek

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[8]:

  • kościół filialny pw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny, z 1509 r., 1848 r.
  • zespół pałacowy i folwarczny:
    • pałac, z pierwszej połowy XVII w., przebudowywany w XVIII w. i w latach 1861-1874
    • park, z drugiej połowy XIX w.
    • oficyna I, nr 59 D, z przełomu XIX/XX w.
    • oficyna II, nr 59 C, z początku XX w.
    • remiza, z przełomu XIX/XX w.
    • budynek gospodarczy, z pierwszej połowy XIX w.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 251 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. a b Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  4. a b GUS. Rejestr TERYT
  5. a b c d Heinrich Adamy, Die schlesischen Ortsnamen, ihre Entstehung und Bedeutung. Ein Bild aus der Vorzeit, wyd. 2, Breslau: Verlag von Priebatsch’s Buchhandlung, 1888, s. 37, OCLC 456751858 (niem.).
  6. Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis. dokumentyslaska.pl. [dostęp 2012-10-24].
  7. H. Markgraf, J. W. Schulte, Codex Diplomaticus Silesiae T.14 Liber Fundationis Episcopatus Vratislaviensis, Breslau 1889.
  8. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 153. [dostęp 5.10.2012].