Ga'aton

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy kibucu w Izraelu. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Ga'aton
געתון
Zabudowa kibucu Ga'aton
Zabudowa kibucu Ga'aton
Państwo  Izrael
Dystrykt Dystrykt Północny
Poddystrykt Poddystrykt Akka
Samorząd Regionu Samorząd Regionu Mate Aszer
Wysokość 294 m n.p.m.
Populacja (2011)
• liczba ludności

527
Kod pocztowy 25130
Położenie na mapie Izraela
Mapa lokalizacyjna Izraela
Ga'aton
Ga'aton
Ziemia 33°00′22″N 35°12′52″E/33,006111 35,214444Na mapach: 33°00′22″N 35°12′52″E/33,006111 35,214444
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Portal Portal Izrael

Ga'aton (hebr. געתון; ang. Ga'ton) - kibuc położony w Samorządzie Regionu Mate Aszer, w Dystrykcie Północnym, w Izraelu. Członek Ruchu Kibuców (HaTenoa'a HaKibbutzit).

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Kibuc Ga'aton jest położony na wysokości 294 metrów n.p.m. na zachodnich zboczach wzgórz Górnej Galilei. Okoliczny teren opada w kierunku zachodnim do wzgórz Zachodniej Galilei i dalej na równinę przybrzeżną Izraela. Na północ od osady przepływa strumień Meirac, który na zachodzie wpada do rzeki Ga’aton. Na południu przepływa strumień Oszrat. Sąsiednie wzgórza są zalesione. W otoczeniu kibucu Ga'aton są położone miasto Ma'alot-Tarszicha, miejscowość Kfar Vradim, kibuce Jechiam, Kabri i Eilon, moszawy Ein Ja'akov, Amka, Ben Ami i Manot, wioski komunalne Klil i Neve Ziv, oraz arabska wioska Szejk Danun.

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Ga'aton jest położony w Samorządzie Regionu Mate Aszer, w Poddystrykcie Akka, w Dystrykcie Północnym.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Stałymi mieszkańcami kibucu są wyłącznie Żydzi. Tutejsza populacja jest świecka[1][2]:


Źródło danych: Central Bureau of Statistics.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Na położonym na południu wzgórzu znajdował się zamek krzyżowców nazywany Judyn. Zamek został odbudowany w XVIII wieku przez osmańskiego gubernatora Galilei, Dhaher al-Omara[3]. W 1775 roku Jezzar Pasza zburzył ten zamek[4]. W otoczeniu zamku pozostała arabska wioska Chirbat Dżiddin[5]. Po I wojnie światowej cała Palestyna przeszła pod panowanie Brytyjczyków. W okresie tym żydowskie organizacje syjonistyczne zaczęły odkupywać tutejsze grunty od arabskich właścicieli. Umożliwiło to założenie w 1946 roku kibucu Jechiam. Przyjęta 29 listopada 1947 roku Rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 181 przyznała ten obszar państwu arabskiemu[6]. Podczas wojny domowej w Mandacie Palestyny w 1948 roku w wiosce stacjonowały siły Arabskiej Armii Wyzwoleńczej, które paraliżowały żydowską komunikację w całej Galilei. W dniu 27 marca 1948 roku zaatakowany został w tym rejonie żydowski konwój, w którym zginęło 47 żołnierzy organizacji paramilitarnej Hagana[7]. Podczas I wojny izraelsko-arabskiej w lipcu 1948 roku Izraelczycy przeprowadzili operację „Dekel”, w trakcie której 11 lipca 1948 roku po krótkiej walce zajęli wioskę Chirbat Dżiddin. Większość mieszkańców uciekła wówczas do sąsiednich arabskich wiosek. Następnie Izraelczycy wyburzyli wszystkie arabskie domy[5].

Współczesny kibuc Ga'aton został założony w październiku 1948 roku przez członków młodzieżowego ruchu syjonistycznego Ha-Szomer Ha-Cair z Węgier. Wyemigrowali oni do Ziemi Izraela po Holocauście, zostali internowani przez Brytyjczyków na Cyprze i po proklamacji niepodległości Izraela w maju 1948 roku przyjechali do swojej ojczyzny. Nazwa założonego przez nich kibucu została zaczerpnięta od przepływającej w pobliżu rzeki Ga’aton. Po wojnie do mieszkańców dołączyli byli żołnierze kompanii szturmowych Palmach, a następnie imigranci z Ameryki Południowej[8].

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Kibuc utrzymuje przedszkole. Starsze dzieci są dowożone do szkoły podstawowej w kibucu Kabri lub szkoły średniej w kibucu Evron[9].

Kultura i sport[edytuj | edytuj kod]

W kibucu jest ośrodek kultury z biblioteką. Z obiektów sportowych jest basen pływacki, boisko do piłki nożnej oraz sala sportowa z siłownią[10].

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Gospodarka kibucu opiera się na rolnictwie i sadownictwie. Uprawy polne obejmują arbuzy, kukurydzę, słonecznik, groch i bawełnę. W sadach hodowane są awokado, banany, kiwi, liczi, granaty, daktyle i migdały. Jest także ferma drobiu. Z zakładów przemysłowych, firma Yamaton produkuje opakowania tekturowe[11]. Spółka Techdent Technologies Ltd. produkuje medyczny sprzęt stomatologiczny[12]. Część mieszkańców pracuje poza kibucem, dojeżdżając do pobliskich stref przemysłowych.

Infrastruktura[edytuj | edytuj kod]

W kibucu jest przychodnia zdrowia, sklep wielobranżowy i warsztat mechaniczny.

Transport[edytuj | edytuj kod]

Z kibucu wyjeżdża się na zachód na drogę nr 8833, którą jadąc na północny wschód dojeżdża się do moszawu Ein Ja'akov i dalej do miasta Ma'alot-Tarszicha, lub jadąc na zachód dojeżdża się do drogi ekspresowej nr 89. Jadąc drogą nr 89 na wschód dojeżdża się do miejscowości Mi'ilja i miasta Ma'alot-Tarszicha, lub jadąc na zachód do skrzyżowania z drogą nr 70 przy kibucu Kabri. Lokalna droga prowadzi na południowy wschód do kibucu Jechiam.

Przypisy

  1. Dane statystyczne z lat 1948-1995 (hebr.). W: Israel Central Bureau of Statistics [on-line]. [dostęp 2013-04-27].
  2. Dane statystyczne z lat 2001-2009 (hebr.). W: Israel Central Bureau of Statistics [on-line]. [dostęp 2013-04-27].
  3. A. Cohen: Palestine in the Eighteenth Century: Patters of Government and Administration. Jerusalem: Hebrew University, 1973, s. 124.
  4. Walid Khalidi: All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in 1948. Washington D.C.: Institute for Palestine Studies, 1992, s. 19. ISBN 0887282245.
  5. 5,0 5,1 Welcome To Jiddin, Khirbat (ang.). W: Palestine Remembered [on-line]. [dostęp 2013-04-28].
  6. Oficjalna mapa podziału Palestyny opracowana przez UNSCOP (ang.). W: United Nations [on-line]. 1948. [dostęp 2013-04-28].
  7. The Price of Independence - Yehiam Convoy, 1948 (ang.). W: Rural Education Administration English Department Website [on-line]. [dostęp 2013-04-28].
  8. Ga'aton (hebr.). W: Bet Alon [on-line]. [dostęp 2013-04-28].
  9. Ga'aton (hebr.). W: Galil Net [on-line]. [dostęp 2013-04-28].
  10. Ga'aton (hebr.). W: Rom Galil [on-line]. [dostęp 2013-04-28].
  11. About Yamaton (ang.). W: Yamaton Ltd. [on-line]. [dostęp 2013-04-28].
  12. About Us (ang.). W: Techdent Technologies Ltd. [on-line]. [dostęp 2013-04-28].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]