Giovanni Plana

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Giovanni Antonio Amadeo Plana
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 6 listopada 1781
Voghera
Data i miejsce śmierci 20 stycznia 1864
Turyn
Zawód, zajęcie astronom, matematyk
Narodowość włoska
Odznaczenia
Order Sabaudzki Cywilny, Order Świętych Maurycego i Łazarza, Order Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny z Vila Viçosa, Order Korony Żelaznej, Legia Honorowa, Order Gwiazdy Polarnej

Giovanni Antonio Amadeo Plana (ur. 6 listopada 1781 w Vogherze, zm. 20 stycznia 1864 w Turynie) – włoski astronom i matematyk.

W wieku piętnastu lat wyjechał do szkoły do Grenoble. W 1800 rozpoczął naukę na École Polytechnique w Paryżu, gdzie był uczniem Josepha Lagrange. W 1803, dzięki staraniom Jeana Fouriera dostał posadę matematyka w szkole artylerii w Piemoncie. W 1811, rekomendowany przez Lagrange'a, zaczął wykładać astronomię i matematykę na Uniwersytecie w Turynie. Z tą uczelnią był związany do końca swojego życia.

Głównym tematem jego pracy naukowej był Księżyc. Temu zagadnieniu poświęcone było jego najbardziej znane dzieło – Théorie du mouvement de la lune. Oprócz tego Plana zajmował się funkcjami eliptycznymi, teorią całek, termodynamiką, elektrostatyką oraz geodezją.

W 1820 roku został laureatem nagrody przyznawanej przez Paryską Akademię Nauk, a dwadzieścia lat później przyznano mu Złoty Medal Królewskiego Towarzystwa Astronomicznego. Uzyskał tytuł astronoma królewskiego, w 1844 został baronem, a cztery lata później senatorem. Pod koniec życia, w 1860, został członkiem Paryskiej Akademii Nauk.

Jego nazwiskiem nazwano jeden z kraterów na Księżycu.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f PLANA Giovanni Antonio Amedeo (wł.). senato.it. [dostęp 2015-05-13].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]