Gliese 581 d

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gl 581 d
Porównanie wielkości Gliese 581 d z rozmiarami Ziemi i Neptuna.
Porównanie wielkości Gliese 581 d z rozmiarami Ziemi i Neptuna.
Parametry orbity
Półoś wielka (a) 0,22 au
Mimośród (e) 0,25 ± 0,09
Okres orbitalny (P) 66,64 ± 0,14 d
Argument
perycentrum
(ω)
356 ± 19°
Epoka (τ) 54805,7 ± 3,4 JD 2.400.000 JD
Charakterystyka fizyczna
Masa minimalna (M·sin i) 0,019 MJ
Odkrycie
Odkrywcy zespół Stéphane'a Udry'ego
Data 23 kwietnia 2007

Gliese 581 d – niepotwierdzona planeta pozasłoneczna typu superziemia, orbitująca wokół gwiazdy Gliese 581.

Nazwa[edytuj kod]

Pierwsza część nazwy, „Gliese 581”, określa że planeta okrąża gwiazdę opisaną w Katalogu Gliesego. Litera „d” oznacza, że była to trzecia odkryta planeta w tym układzie planetarnym.

Odkrycie[edytuj kod]

Wizja artystyczna planety

Planeta została odkryta przez zespół Stéphane’a Udry’ego z Observatoire de Genève w Szwajcarii, odkrycia dokonano za pomocą należącego do Europejskiego Obserwatorium Południowego urządzenia do pomiarów radialnych prędkości gwiazd HARPS, zainstalowanego na 3,6-metrowym teleskopie ESO w Obserwatorium La Silla w Chile.

Kontrowersje[edytuj kod]

W 2014 roku opublikowano wyniki analiz prędkości radialnej Gliese 581, dowodzące, że planety Gliese 581 d i Gliese 581 g w rzeczywistości nie istnieją[1]. Po analizie danych z instrumentów HARPS oraz HIRES, zainstalowanego w Obserwatorium Kecka na Hawajach astronomowie doszli do wniosku, że sygnał brany za dowód istnienia planet d i g w systemie Gliese 581 pochodzi w rzeczywistości od samej gwiazdy i zachodzących na jej powierzchni zjawisk podobnych do cyklu plam słonecznych. Różnica między sygnałem pochodzącym od aktywności gwiazdy a tym przypisywanym planecie d, miała być powodem pojawienia się sygnału, zinterpretowanego jako dowód istnienia planety Gliese 581 g. Według autorów, po wprowadzeniu poprawek wynikających z obserwacji cyklu słonecznego gwiazdy i wyznaczeniu jej okresu obrotu, równego 130 ± 2 dni, prawdopodobieństwo istnienia planety Gliese 581 d zostaje prawie całkowicie wyeliminowane, co pociąga także za sobą wyeliminowanie istnienia Gliese 581 g[1].

W 2015 roku ukazała się odpowiedź na tę krytykę, poddająca w wątpliwość zastosowaną metodę statystyczną. Autorzy stwierdzili, że metoda ta jest nieadekwatna dla tak małych planet jak Gliese 581 d i kwestionowanie istnienia tego ciała jest nieuzasadnione, niezależnie od aktywności gwiazdy[2].

Charakterystyka[edytuj kod]

Gliese 581 d była pierwszą odkrytą superziemią znajdującą się w ekosferze teoretycznie pozwalającej na powstanie na niej życia[3].

Gliese 581 d znajduje się prawdopodobnie w synchronicznej rotacji z jej słońcem, co powoduje, że jedna strona planety zawsze jest zwrócona ku gwieździe i bardzo gorąca, a druga jest bardzo zimna i ciemna. Takie warunki, zdaniem niektórych naukowców, bardzo zmniejszają prawdopodobieństwo powstania na niej życia, jednak nie wykluczają takiej możliwości[4]. Niektóre komputerowe symulacje wskazują, że gęsta atmosfera oparta na dwutlenku węgla[5][6] może stworzyć środowisko pozwalające na powstanie życia, nawet pomimo panowania na planecie tak niesprzyjających warunków[5]

A Message From Earth[edytuj kod]

W październiku 2008 członkowie witryny sieciowej Bebo wysłali tzw. A Message From Earth („Wiadomość z Ziemi”), silny sygnał radiowy w stronę układu Gliese 581, przy użyciu radioteleskopu Eupatoria RT-70 należącego do Narodowej Agencji Kosmicznej Ukrainy. Wiadomość ma przybyć do układu Gliese 581 w 2029 roku. Najszybsza ewentualna odpowiedź może zostać odebrana w 2049 roku.

Przypisy

  1. a b Paul Robertson, Suvrath Mahadevan, Michael Endl, Arpita Roy. Stellar activity masquerading as planets in the habitable zone of the M dwarf Gliese 581. „Science Express”. DOI: 10.1126/science.1253253. 
  2. ‘Habitable’ planet GJ 581d previously dismissed as noise probably does exist (ang.). Queen Mary University of London, 2015-03-06. [dostęp 2015-03-08].
  3. Robin Wordsworth, François Forget, Franck Selsis, Ehouarn Millour, Benjamin Charnay, Jean-Baptiste Madeleine: Gliese 581d is the first discovered terrestrial-mass exoplanet in the habitable zone (ang.). arXiv, 2011-05-05. [dostęp 2011-05-18].
  4. Jon Voisey: Update on Gliese 581d’s Habitability (ang.). universetoday.com, 2011-05-06. [dostęp 2011-05-18].
  5. a b First Habitable Exoplanet? Climate Simulation Reveals New Candidate That Could Support Earth-Like Life (ang.). Science Daily, 2011-05-16. [dostęp 2011-05-18].
  6. Planety Gliese 581 (niem.). [dostęp 2011-07-05].

Bibliografia[edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj kod]