Globus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy pomniejszonego modelu ciała niebieskiego lub sfery niebieskiej. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Jeden z dwóch weneckich globusów Vincenzo Coronelliego z lat 1683-1693 z muzeum w Nieborowie

Globus (od łacińskiego słowa globuskula) – pomniejszony model ciała niebieskiego (najczęściej Ziemi) lub sfery niebieskiej w postaci kuli umieszczonej na osi ustawionej pod kątem odpowiadającym kątowi nachylenia osi danego ciała (przechodzącej przez jego biegun północny i południowy). Na powierzchni globusa umieszcza się mapę pierwowzoru. Zaletą globusa jest brak istotnych zniekształceń, które pojawiają się przy odwzorowaniu obrazu terenu na mapie stanowiącej płaszczyznę.

Prawdopodobnie pierwszy globus Ziemi wykonany został przez Kratesa z Mallos[1] około 150 p.n.e. Na globusie tym były przedstawione hipotetyczne położenia lądów, często wzięte z fantazji żeglarzy i autora. Najstarszym istniejącym globusem jest globus Martina Behaima z 1492 roku. Najstarszym w Polsce jest globus z ok. 1508 zwany Jagiellońskim, jest on jednym z pierwszych, na których oznaczono Amerykę.

Największym globusem świata jest Pomnik Ziemi w nowojorskim parku Flushing Meadows. Konstrukcję nazwano Unisphere. Budowla waży w przybliżeniu 400 ton. Dodatkowe 100 ton masy ma utrzymujący ją stojak.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Praca zbiorowa, 2006, Wielka Historia Świata, t.10, Polskie Media Amer.Com, str. 81-82, ​ISBN 83-7425-365-7