Gmina Kuźniczka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kuźniczka
gmina wiejska
1919–1952[1]
Państwo  PRL
Województwo 1919–39: kieleckie (II RP)
1945–50: kieleckie (PRL)
1950–52: katowickie
Powiat częstochowski
Siedziba Krzepice
Dankowice
brak współrzędnych
Portal Portal Polska
Gmina na tle zmieniającego się podziału administracyjnego powiatu częstochowskiego

Kuźniczka (do 1868 gmina Dankowice; od 1952 gmina Krzepice) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1868-1952[2] w woj. kieleckim i katowickim. Nazwa gminy pochodzi od wsi Kuźniczka (obecnie lewobrzeżna część Krzepic), lecz siedzibą władz gminy były: przed wojną – Krzepice (które stanowiły odrębną gminę miejską)[3], a po wojnie – Dankowice[4].

Gmina Kuźniczka powstała za Królestwa Polskiego w 1868 roku z obszaru zniesionej gminy Dankowice. Jednostka należała do powiatu częstochowskiego w guberni piotrkowskiej[5][6]. Gmina obejmowała wsie Dankowice, Drostki, Kuków, Lutrowskie folwark, Magreta młyn, Pąchały wieś i młyn, Podłęże Królewskie, Siekiery, Starokrzepice folwark, Szarki, Wygoda, Zajączki wieś i pustkowie[7].

W okresie międzywojennym gmina Kuźniczka należała do powiatu częstochowskiego w woj. kieleckim. Była to gmina o ekstremalnie peryferyjnym położeniu względem siedziby województwa – Kielc. Obok gminy Przystajń była także jedyną gminą graniczną woj. kieleckiego (granica niemiecka)[3]. W 1922 roku z gminy wyłączone zostały wsie Kuków i Kuźniczka oraz rozparcelowane folwarki Krzepice poduchowne, Krzepice rządowe i Kuków wójtostwo, które włączono do miasta Krzepice. W okresie okupacji hitlerowskiej gmina podlegała rejencji opolskiej[7]. Po wojnie gmina przejściowo zachowała przynależność administracyjną, lecz już 6 lipca 1950 roku została wraz z całym powiatem częstochowskim przyłączona do woj. katowickiego[8].

1 lipca 1952 roku jednostka o nazwie gmina Kuźniczka została zniesiona przez przemianowanie na gminę Krzepice (gmina Krzepice weszła jednocześnie w skład nowo utworzonego powiatu kłobuckiego[9]). W dniu powołania gmina Krzepice była podzielona na 6 gromad[10].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Od 1919 jednostka administracyjna nowo utworzonego polskiego woj. kieleckiego; w czasie II wojny światowej przejściowo poza administracją polską.
  2. do 30 czerwca 1952
  3. a b Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej – podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933
  4. Informator adresowy miast i gmin wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: Instytut Wydawniczy Kolumna, 1948.
  5. Postanowienie z 17 (29) września 1866, ogłoszone 5 (17) stycznia 1867 (Dziennik Praw, rok 1866, tom 66, nr 219, str. 279)
  6. Postanowienie z 29 grudnia 1867 (10 stycznia 1868), ogłoszone 8 (20) lutego 1868 (Dziennik Praw, rok 1868, tom 67, nr 228, str. 359)
  7. a b Florian Huras: Zmiany terytorialne powiatu częstochowskiego (pol.). Towarzystwo Genealogiczne Ziemi Częstochowskiej, 2009-07-23. [dostęp 2012-12-10].
  8. Dz.U. z 1950 r. nr 28, poz. 255
  9. Dz.U. z 1952 r. nr 20, poz. 132
  10. Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, PRL, GUS, Warszawa, 1952