Wręczyca Wielka (gmina)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Gmina Wręczyca Wielka)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wręczyca Wielka
gmina wiejska
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat kłobucki
TERYT 2406092
Wójt Henryk Krawczyk
Powierzchnia 148,07 km²
Populacja (2004)
• liczba ludności

17 117
• gęstość 115,6 os./km²
Nr kierunkowy 34
Tablice rejestracyjne SKL
Adres urzędu:
ul. Sienkiewicza 1
42-130 Wręczyca Wielka
Szczegółowy podział administracyjny
Plan gminy Wręczyca Wielka
Liczba sołectw 28
Liczba miejscowości 26
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Wręczyca Wielka
Wręczyca Wielka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wręczyca Wielka
Wręczyca Wielka
Ziemia 50°50′45″N 18°55′13″E/50,845833 18,920278
Strona internetowa
Biuletyn Informacji Publicznej
Portal Portal Polska

Wręczyca Wielkagmina wiejska w województwie śląskim, w powiecie kłobuckim. W latach 1975–1998 położona była w województwie częstochowskim. Południowe obrzeża gminy leżą na terenie Parku Krajobrazowego Lasy nad Górną Liswartą wchodzącego w skład Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Śląskiego. Gmina należy do Lokalnej Grupy Działania realizującej projekt „Zielony Wierzchołek Śląska”[1].

Gminę Wręczyca Wielka utworzono z dniem 1 stycznia 1973 na mocy uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w Katowicach z dnia 6 grudnia 1972 r. Nr XX/99/72[2]. Siedzibą gminy jest Wręczyca Wielka.

Historia[edytuj]

Na terenie gminy zarejestrowano 38 stanowisk archeologicznych. Najdawniejsze ślady działalności człowieka pochodzą z epoki kamienia. Dobrze udokumentowane są wykopaliska z okolic Truskolasów, gdzie odkryto cmentarzyska kultury łużyckiej pochodzące z V okresu epoki brązu.

O kształtowaniu się osadnictwa na terenie gminy świadczą pozostałości po wczesnośredniowiecznym grodzie na terenie wsi Grodzisko. Miejsce to, obecnie teren rezerwatu Zamczysko[3], świadczy o istnieniu na tym terenie osady z czasów wczesnopiastowskich (XI wiek). Gród miał budowę pierścieniową, otoczony był wałami obronnymi i fosą, których ślady zachowały się do dziś. Nieliczne przekazy i legendy dotyczące grodziska mówią, iż spłonęło ono od uderzenia pioruna w XII wieku.

Teren dzisiejszej gminy był niegdyś ośrodkiem przemysłowym związanym z wydobyciem rudy i kuźnicami. Pozostałościami po tym wydobyciu są hałdy zlokalizowane w pobliżu miejscowości Truskolasy, Golce, Wręczyca Wielka i Kalej.

Gminę Wręczyca Wielka utworzono z dniem 1 stycznia 1973, a w obecnym kształcie istnieje ona od roku 1977[4]. W 1999 roku w wyniku reformy administracyjnej teren gminy znalazł się w powiecie kłobuckim.

Struktura powierzchni[edytuj]

Według danych z roku 2002[5] gmina Wręczyca Wielka ma obszar 148,07 km², w tym:

  • użytki rolne: 57%
  • użytki leśne: 36%

Gmina stanowi 16,65% powierzchni powiatu.

Demografia[edytuj]

Według danych z 30 VI 2010 r.[6] gminę zamieszkiwało 17 258 osób.

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 17 258 100 8725 50,7 8533 49,3
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
115,6 58,6 57


  • Piramida wieku mieszkańców gminy Wręczyca Wielka w 2014 roku[7].


Piramida wieku Gmina Wreczyca Wielka.png

Instytucje użyteczności publicznej[edytuj]

Jednostki oświatowe znajdujące się w gminie Wręczyca Wielka[edytuj]

  • Zespół Szkół we Wręczycy Wielkiej
  • Zespół Szkół w Truskolasach
  • Zespół Szkół w Węglowicach
  • Zespół Szkolno-Przedszkolny w Kalei
  • Szkoła Podstawowa w Kulejach
  • Szkoła Podstawowa w Borowem
  • Szkoły stowarzyszeniowe:
    • Szkoła Podstawowa w Bieżeniu
    • Szkoła Podstawowa w Grodzisku
  • Przedszkole z oddziałem integracyjnym we Wręczycy Wielkiej
  • Oddział Przedszkola we Wręczycy Wielkiej w Grodzisku
  • Przedszkole w Truskolasach
  • Oddział Przedszkola w Truskolasach w Pile I
  • Oddział Przedszkola w Truskolasach w Hutce
  • Przedszkole w Węglowicach

Placówki medyczne na terenie gminy[edytuj]

  • Ośrodek Zdrowia we Wręczycy Wielkiej
  • Ośrodek Zdrowia w Węglowicach
  • Ośrodek Zdrowia w Truskolasach
  • Ośrodek Zdrowia w Kalei
  • Gabinet Fizjoterapii w Golcach

Placówki związane z działalnością kulturalną[edytuj]

Na terenie gminy działa Gminny Ośrodek Kultury we Wręczycy Wielkiej istniejący od roku 1974[8]. Przez 26 lat mieścił się on w budynku starej szkoły podstawowej, obecnie rozebranej. W 2000 GOK przeniósł się do nowego budynku. Mieszczą się w nim sale pozwalające na prowadzenie zajęć w różnych kołach i klubach zainteresowań. Są to m.in. “Studio Piosenki”, klub tańca towarzyskiego “Zorba”, Dziecięca Orkiestra Dęta, zajęcia choreografii scenicznej “Mażoretki”, taniec nowoczesny i ludowy oraz pracownia plastyczna. Budynek GOK-u służy także jako miejsce spotkań Gminnej Komisji do spraw Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, Związku Emerytów i Rencistów oraz Związku Kombatantów Rzeczypospolitej Polskiej i Byłych Więźniów Politycznych.

W ośrodku działa także świetlica profilaktyczno-wychowawcza dla dzieci szkolnych. Dwa razy w tygodniu dyżuruje psycholog dla dzieci i dorosłych.

Pierwszym dyrektorem placówki był Eugeniusz Parkitny, kolejnymi Andrzej Lisiecki i Zbigniew Sabat. Od 1976 r. dyrektorem jest Andrzej Kała.

W skład GOK-u wchodzi także Gminna Biblioteka Publiczna we Wręczycy Wielkiej z filiami w:

  1. Borowem
  2. Szarlejce
  3. Truskolasach
  4. Węglowicach

Inne[edytuj]

  • Bank Spółdzielczy we Wręczycy Wielkiej
  • Filia Banku Spółdzielczego w Truskolasach
  • Agencja PKO BP we Wręczycy Wielkiej
  • Trzy urzędy pocztowe:
  1. Wręczyca Wielka
  2. Węglowice
  3. Truskolasy
  • Warsztaty Terapii Zajęciowej w Hutce[9]

Pomniki przyrody[edytuj]

Pomniki przyrody Gminy Wręczyca Wielka
Lp. Nr Data ustanowienia Nazwa obiektu Lokalizacja
1. 57/229 1994 Wiąz górski Wręczyca Wielka
2. 57/228 1994 Grupa 2 lip Bór Zapilski
3. 57/227 1994 Grupa 3 drzew (Wiąz górski i 2 okazy olszy czarnej) Grodzisko, ul. Floriańska 3
4. 57/223 1956 Lipa drobnolistna Pierzchno 37
5. 57/224 1956 Lipa drobnolistna Pierzchno 37
6. 57/225 1963 Grupa 30 lip Truskolasy (obok kościoła)
7. 57/226 1989 Aleja 14 lip Truskolasy (cmentarz)
8. 57/230 1994 Orzech czarny Leśnictwo Połamaniec
9. 57/223 1956 Buk pospolity Leśnictwo Rybno
10. 57/312 1996 Dąb szypułkowy Leśnictwo Rybno
11. 57/313 1996 Dąb szypułkowy Leśnictwo Rybno
12. 57/314 1996 Buk pospolity Leśnictwo Rybno
13. 57/315 1996 Buk pospolity Leśnictwo Rybno
14. 57/316 1996 Grupa 12 dębów szypułkowych Leśnictwo Rybno
15. 57/316 1993 Dąb szypułkowy Leśnictwo Rybno

Sąsiednie gminy[edytuj]

Blachownia, Częstochowa, Herby, Kłobuck, Opatów, Panki, Przystajń

Przypisy

  1. Zielony Wierzchołek Śląska. [dostęp 17.04.2009].
  2. Uchwała w sprawie utworzenia Gminy Wręczyca Wielka (pol.). Oficjalny serwis gminy Wręczyca Wielka. [dostęp 2010-09-24].
  3. Rezerwaty przyrody województwa śląskiego. Śląski Urząd Wojewódzki w Katowicach. [dostęp 18.04.2009].
  4. Historia gminy. [dostęp 2012-04-07].
  5. Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset (pol.). regioset.pl. [dostęp 2010-09-14].
  6. Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
  7. http://www.polskawliczbach.pl/gmina_Wreczyca_Wielka, w oparciu o dane GUS.
  8. Gminny Ośrodek Kultury we Wręczycy Wielkiej. [dostęp 18.04.2009].
  9. Warsztaty Terapii Zajęciowej. Biuletyn Informacji Publicznej Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Kłobucku. [dostęp 18.04.2009].

Bibliografia[edytuj]

  • Gmina Wręczyca Wielka, Wręczyca Wielka 2007, GOK.