Gołąbek białożółtawy
| |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Klasa | |
| Rząd | |
| Rodzina | |
| Rodzaj | |
| Gatunek |
gołąbek białożółtawy |
| Nazwa systematyczna | |
| Russula pseudodelica J.E. Lange Dansk bot. Ark. 4(no. 12): 27 (1926) | |
Gołąbek białożółtawy (Russula pseudodelica J.E. Lange) – gatunek grzybów należący do rodziny gołąbkowatych (Russulaceae)[1].
Systematyka i nazewnictwo
[edytuj | edytuj kod]Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Russula, Russulaceae, Russulales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].
Po raz pierwszy opisał go w 1926 roku Jakob Emanuel Lange[1]. Synonim: Russula pseudodelica var. flavispora J. Blum 1962[2]. Alina Skirgiełło w 1991 r. nadała mu polską nazwę gołąbek fałszywy, Władysław Wojewoda w 2003 r. zmienił ja na gołąbek białożółtawy[3].
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]Średnica 10–11 cm, głęboko wklęsły i szybko lejkowaty. Powierzchnia naga, biaława z brudnożółtawym odcieniem w środku, za młodu nieco śluzowata[4].
Wyraźnie przyrośnięte, nieco zbiegające na trzon, z tyłu lekko zaokrąglone, początkowo białawe, potem szybko ochrowokremowe[4].
Wysokość 4–5 cm, jędrny, biały[4].
Biały, tylko u nasady trzonu lekko brudnoszary. Ma ostry smak, ale niezbyt silnie[4]. W fenolu barwi się na brązowopurpurowo, w FeSO4 na jasno różowopomarańczowo[5].
Bladoochrowy lub kremowy[4].
- Cechy mikroskopowe
Zarodniki 8–9,25 × 6,2–6,7 µm, odwrotnie jajowate, dołkowane, kolczaste lub brodawkowate, z półkulistymi brodawkami, niektóre stożkowate, osiągające 1,25 × 0,87 µm, dość liczne, niecałkowicie amyloidalne. Wyrostek wnęki 1,37–1,5 µm, łysinka bardzo słabo amyloidalna. Podstawki o średnicy około 7–8 µm. Liczne cystydy o szerokości 7–9 µm, bardzo długie, wrzecionowate, często u góry zwężające się w szyjkę. Egzosporium pokrywa szczyt wyrostka wnęki[4]. Skórka bardzo cienka, zbudowana ze strzępek o szerokości 1–3 µm[5].
Występowanie i siedlisko
[edytuj | edytuj kod]Podano stanowiska w Ameryce Północnej, Europie i Azji[6]. W Polsce do 2003 r. podano jedno stanowisko[3], w późniejszych latach podano następne[7].
Naziemny grzyb mykoryzowy występujący w lasach iglastych i mieszanych[3].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c Index Fungorum [online] [dostęp 2025-02-15] (ang.).
- ↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2025-02-15] (ang.).
- ↑ a b c Władysław Wojewoda, Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 610, ISBN 83-89648-09-1.
- ↑ a b c d e f H. Romagnesi, Les Russules d’Europe et d’Afrique du Nord, Mycobank, 1967, s. 231 [dostęp 2025-02-18] (ang.).
- ↑ a b Alina Skirgiełło, Mleczaj (''Lactarius''). Grzyby (''Mycota''), tom 25. Podstawczaki (''Basidiomycetes''), gołąbkowce (''Russulales''), gołąbkowate (''Russulaceae''), mleczaj (''Lactarius''), Kraków: PWN, 1998, s. 34–35, ISBN 83-85444-65-3.
- ↑ Występowanie Russula pseudodelica na świecie (mapa) [online] [dostęp 2025-02-15] (ang.).
- ↑ Russula pseudodelica (gołąbek białożółtawy) [online], grzyby.pl [dostęp 2025-02-10] (pol.).