Grab amerykański

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Grab amerykański
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd różopodobne
Rząd bukowce
Rodzina brzozowate
Rodzaj grab
Gatunek grab amerykański
Nazwa systematyczna
Carpinus caroliniana Walter
Fl. carol. 236. 1788[3]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa zasięgu

Grab amerykański (Carpinus caroliniana Walter) – gatunek średniej wielkości drzewa liściastego z rodziny brzozowatych (Betulaceae) (we współczesnych systemach APG, w innych ujęciach w rodzinie leszczynowatych). Występuje w Ameryce Północnej, na wschodzie Kanady oraz na południowym wschodzie Stanów Zjednoczonych[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Rozłożysty szeroki. Dorasta do 10 m wysokości[5]. Często pokrzywiony. Korona rozpostarta[6].
Kora
Stalowoszara, gładka. U starych osobników może być bruzdowana[5].
Liście
Jajowate lub eliptyczne, do 6 cm długości. Podwójnie ząbkowane, zaostrzone. Na wyraźnym unerwieniu może występować drobne owłosienie[6]. Po obu stronach ciemnozielone, jesienią przebarwiają się na pomarańczowo, purpurowo lub czerwono.
Kwiaty
Roślina jednopienna, kwitnąca wiosną i wiatropylna. Kotki żeńskie zielone, mniejsze od męskich, osadzone na wierzchołkach pędów[5].
Owoc
Orzeszki z dwu lub trójklapowymi skrzydełkami, zebrane w zwisające owocostany[5].

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Nie jest często sadzony, lecz pod względem estetyki liści oraz barw jesiennych przewyższa swojego europejskiego kuzyna. Rdzenni Amerykanie używali tego gatunku grabu przy wielu schorzeniach[6].

Podgatunki:

  • Carpinus caroliniana subsp. caroliniana
  • Carpinus caroliniana subsp. virginiana[6]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2012-02-25] (ang.).
  3. a b Carpinus caroliniana (ang.). W: Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. United States Department of Agriculture. [dostęp 2012-02-25].
  4. Carpinus caroliniana, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] (ang.).
  5. a b c d Russel, Cutler, Walters: Ilustrowana encyklopedia Drzewa Świata. Kraków: Universitas, 2008, s. 162. ISBN 97883242-0842-5.Sprawdź autora:1.
  6. a b c d Flora of North America: Carpinus caroliniana (ang.). [dostęp 2012-02-25].