Grajcarek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Grajcarek
Ilustracja
Grajcarek w Szczawnicy – widok w stronę ujścia (zachodnią)
Kontynent Europa
Państwo  Polska
Potok
Długość 15 km
Powierzchnia zlewni 85,5 km²
Źródło
Miejsce Pieniny, Beskid Sądecki
Ujście
Recypient Dunajec
Miejsce Szczawnica

Grajcarek – potok u podnóża Małych Pienin i Beskidu Sądeckiego, powstaje w Jaworkach z połączenia Białej i Czarnej Wody. Płynie przez Jaworki, Szlachtową i uchodzi do Dunajca w Szczawnicy, tuż powyżej charakterystycznej skały Kotuńka, na wysokości 430 m n.p.m. Zaraz za skrzyżowaniem dróg jest most, pod którym płynie Grajcarek, a za mostem zaczyna się Droga Pienińska[1].

Za źródła Grajcarka są uznawane źródła Białej Wody[2], znajdujące się na wysokości ok. 950 m n.p.m.[1] Powierzchnia zlewni 85,5 km², długość od źródeł do ujścia ok. 15 km, a średni spadek 3,5%. Płynie w ogólnym kierunku ze wschodu na zachód doliną, która jest też granicą pomiędzy Pieninami a Beskidem Sądeckim. Większymi lewobrzeżnymi dopływami Grajcarka są: Skalski Potok, Kamionka (wypływająca z Wąwozu Homole), Krupianka, Czerszla, Palkowski Potok, Klimontowski Potok. Prawobrzeżnymi dopływami są: Stary Potok, Sielski Potok, Szlachtowski Potok, Sopotnicki Potok, Skotnicki Potok[1]. Dno Grajcarka jest kamieniste. Rzeka ma duże przybory powodziowe. W górnej części biegu ma naturalne przeważnie koryto i obfituje w ryby. Uregulowany jest nieduży odcinek w obrębie Jaworek oraz cały niemal odcinek w obrębie Szczawnicy, miejscami rzeka płynie tu ciasnym i wysokim betonowym korytem.

Przez miejscową ludność był nazywany Szczawnickim Potokiem lub Ruskim Potokiem (przed Akcją Wisła położone nad nim wsie Szlachtowa, Jaworki, Biała Woda i Czarna Woda zamieszkiwali Rusini – zob. Ruś Szlachtowska). Nazwę Grajcarek nadali mu turyści i kuracjusze szczawniccy pod koniec XIX w[3].

Grajcarek w Jaworkach
Grajcarek w Szlachowej – widok w stronę ujścia (zachodnią)
Grajcarek w Szczawnicy

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b c Pieniński Park Narodowy. Pieniny polskie i słowackie. Mapa 1:25 000. Kraków: Wyd. Kartograficzne Polkart Anna Siwicka, 2006/07. ISBN 83-87873-07-1.
  2. Wykaz nazw wód płynących. [dostęp 24 maja 2008].
  3. Józef Nyka: Pieniny. Przewodnik. Wyd. IX. Latchorzew: Wyd. Trawers, 2006. ISBN 83-915859-4-8.