Grand Prix Stanów Zjednoczonych Formuły 1

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Grand Prix Stanów Zjednoczonych
Mapa toru
Stany Zjednoczone Circuit of the Americas
Pełna nazwa Pirelli United States Grand Prix
Lokalizacja Austin, Stany Zjednoczone
Szczegóły
Organizowany 19591980, 1984, 19891991, 20002007, od 2012
Długość okrążenia 5,516 km
Liczba okrążeń 56
Dystans 308,896 km
Ostatnie wyniki (sezon 2018)
Pole position Lewis Hamilton
(1:32,237, Mercedes)
Podium Kimi Räikkönen
(1h34m18,643, Ferrari)
Max Verstappen
(+0:01,281, Red Bull)
Lewis Hamilton
(+0:02,342, Mercedes)
Najszybsze okrążenie Lewis Hamilton
(1:37,392, Mercedes)

Grand Prix Stanów Zjednoczonych – wyścig organizowany nieregularnie, w różnych miejscach, od roku 1908. Od sezonu 1959 pojawiał się w kalendarzu Formuły 1 jako eliminacja Mistrzostw Świata.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W pierwszych latach istnienia Formuły 1, wyścig Indianapolis 500 był jedną z jej eliminacji. Mimo tego żaden z regularnych kierowców nie pojawiał się tam, wyjątkiem był Alberto Ascari w 1952 r. Dopiero siedem lat później oficjalna eliminacja Formuły 1 w Stanach przyciągnęła liczących się kierowców tego sportu.

American Grand Prize[edytuj | edytuj kod]

Seria American Grand Prize organizowała Grand Prix Stanów Zjednoczonych w 1908 r. i od 1910 do 1916 r.

Sebring[edytuj | edytuj kod]

Rosjanin Alec Ulman zorganizował pierwsze Amerykańskiej Grand Prix Formuły 1. Eliminacja odbyła się na ulicznym torze w Sebring na Florydzie w grudniu 1959 r., jako ostatni wyścig sezonu. Na starcie znalazło się siedmiu Amerykanów, ale Bruce McLaren z Nowej Zelandii okazał się najlepszy. Była to jego pierwsza wygrana i był on w tamtym czasie najmłodszym zwycięzcą Grand Prix. McLaren objął prowadzanie po tym jak w samochodzie Jacka Brabhama zabrakło paliwa. Brabham został zmuszony do przepchania swojego samochodu do linii mety, mimo tego został sklasyfikowany na czwartej pozycji i zdobył tytuł Mistrza Świata Kierowców, a jego zespołowi zapewnił pierwszy tytuł Mistrza Świata Konstruktorów. Mimo tego, że wyścig był bardzo emocjonujący, organizatorzy uznali go za nieudany.

Riverside[edytuj | edytuj kod]

Ulman przeniósł wyścig na tor Riverside International Raceway w Riverside w Kalifornii w 1960 r. Wyścig na prywatnym Lotusie, wygrał Stirling Moss, który startował z pole position. Eliminacja podobnie jak w Sebring nie została dobrze odebrana.

Watkins Glen[edytuj | edytuj kod]

W sezonie 1961 Grand Prix Stanów Zjednoczonych zawitało w Watkins Glen w stanie Nowy Jork. Wyścig był fascynujący i przez najbliższe dwadzieścia lat przyciągał tłumy kibiców, którzy zbierali się na wzgórzach w północnej części stanu. Była to wtedy jedna z najbardziej popularnych eliminacji sezonu wśród kierowców i stajni. Trzykrotnie, w latach 1965, 1970 i 1972 Grand Prix otrzymywało nagrodę za najlepszą organizację.

Dallas, Phoenix[edytuj | edytuj kod]

Gdy z kalendarza, po zaledwie dwóch latach organizowania, usunięto Grand Prix Las Vegas, pojawiły się plany zorganizowania Grand Prix Nowego Jorku w 1983 r., ale ostatecznie zrezygnowano z nich. Wyścig w Long Beach został usunięty z kalendarza rok później, a wyścig na torze w Detroit został zastąpiony w sezonie 1984 przez eliminacje w Dallas, na terenie kompleksu Fair Park. Gdy eliminacji okazała się klapą, Stany Zjednoczone miały do dyspozycji tylko tor w Detroit. 5 lat później, Formuła 1 powróciła na tor uliczny w Phoenix. Przez trzy lata obecności w kalendarzu F1, eliminacja w Phoenix nie odniosła większego sukcesu, a po jej usunięciu po sezonie 1991 zrezygnowano z organizacji Grand Prix.

Indianapolis[edytuj | edytuj kod]

Kibice niezadowoleni z wyścigu w sezonie 2005

W sezonie 2000 odbyło się kolejne Grand Prix Stanów Zjednoczonych, tym razem na legendarnym torze Indianapolis Motor Speedway. Wyścigu nie zorganizowano jednak na standardowej, owalnej konfiguracji toru. Na potrzeby Formuły 1 wewnątrz owalu wybudowano dodatkowy tor, dzięki temu składa się on obecnie z trzynastu zakrętów (czterech w prawo i dziewięciu w lewo). W przeciwieństwie do większości amerykańskich serii wyścigowych (np. NASCAR) kierowcy F1 jeżdżą na torze zgodnie z wskazówkami zegara. Na trybunach w 2000 r. zasiadło 225 tys. kibiców – w owym czasie była to rekordowa liczba. Zwycięstwo Michaela Schumachera było drugim z czterech do końca sezonu, dzięki nim wyprzedził w klasyfikacji Mikę Häkkinena i zdobył swój trzeci tytuł Mistrza Świata Kierowców.

W sezonie 2001 wyścig odbył się zaledwie trzy tygodnie po wydarzeniach z 11 września i wielu kierowców uczciło pamięć ofiar specjalnymi malowaniami samochodów i kasków. Mika Häkkinen odniósł ostatnie zwycięstwo w karierze.

Wyścig w sezonie 2002 zdominował ponownie Michael Schumacher, który na ostatnim okrążeniu zwolnił i przeliczył się wjeżdżając na metę równo z Rubensem Barrichello, kolegą z zespołu Ferrari. Ostatecznie musiał zadowolić się drugą pozycją, tracąc do Brazylijczyka 0,011 sek.

Rok później Schumacher nie popełnił takiego błędu i odniósł ważne zwycięstwo w walce o tytuł. W dużym stopniu przyczyniły się do tego opady deszczu, które faworyzowały kierowców z oponami Bridgestone. W sezonie 2004 wyścig przeniesiono na lato i odbywał się on w tydzień po wyścigu w sąsiedniej Kanadzie, a kolejne zwycięstwo odnotował Schumacher.

Najłatwiejsze zwycięstwo Schumachera na tym torze w sezonie 2005 było spowodowane problemami 7 stajni jeżdżących na oponach Michelin. W rezultacie na starcie do wyścigu stawiło się tylko sześciu kierowców: Michael Schumacher i Rubens Barrichello z Ferrari, Tiago Monteiro i Narain Karthikeyan z Jordana oraz Christijan Albers i Patrick Friesacher z Minardi. Wyścig uznano za farsę, a wielu komentatorów uważało, że Formuła 1 może już nie powrócić do Stanów Zjednoczonych.

W sezonie 2006 kolejne zwycięstwo Schumachera oraz drugie miejsce Felipe Massy urealniły szansę Ferrari na wywalczenie tytułów, po początkowej dominacji Renault w tamtym sezonie. W sezonie 2007 miała miejsce ostatnia przed pięcioletnią przerwą wizyta Formuły 1 w USA. Na torze Indianapolis wygrał Lewis Hamilton. Nieobecny wówczas był Robert Kubica, którego nie dopuszczono do wyścigu po kraksie w Montrealu tydzień wcześniej.

Austin[edytuj | edytuj kod]

W sezonie 2012 Grand Prix Stanów Zjednoczonych wróciło do kalendarza Formuły 1, po pięciu latach przerwy. Grand Prix odbyła się 18 listopada na torze w Austin. Na Circuit of the Americas zwyciężył Lewis Hamilton, tym samym odnosząc drugie z rzędu zwycięstwo w Stanach Zjednoczonych.

Zwycięzcy Grand Prix Stanów Zjednoczonych[edytuj | edytuj kod]

Sezon Kierowca Konstruktor Tor
2019 Finlandia Valtteri Bottas Mercedes Austin Wyniki
2018 Finlandia Kimi Räikkönen Ferrari Wyniki
2017 Wielka Brytania Lewis Hamilton Mercedes Wyniki
2016 Wielka Brytania Lewis Hamilton Mercedes Wyniki
2015 Wielka Brytania Lewis Hamilton Mercedes Wyniki
2014 Wielka Brytania Lewis Hamilton Mercedes Wyniki
2013 Niemcy Sebastian Vettel Red Bull-Renault Wyniki
2012 Wielka Brytania Lewis Hamilton McLaren-Mercedes Wyniki
2011

2008
Nie organizowano
2007 Wielka Brytania Lewis Hamilton McLaren-Mercedes Indianapolis Wyniki
2006 Niemcy Michael Schumacher Ferrari Wyniki
2005 Niemcy Michael Schumacher Ferrari Wyniki
2004 Niemcy Michael Schumacher Ferrari Wyniki
2003 Niemcy Michael Schumacher Ferrari Wyniki
2002 Brazylia Rubens Barrichello Ferrari Wyniki
2001 Finlandia Mika Häkkinen McLaren-Mercedes Wyniki
2000 Niemcy Michael Schumacher Ferrari Wyniki
1999

1992
Nie organizowano
1991 Brazylia Ayrton Senna McLaren-Honda Phoenix Wyniki
1990 Brazylia Ayrton Senna McLaren-Honda Wyniki
1989 Francja Alain Prost McLaren-Honda Wyniki
1988

1981
Nie organizowano
1980 Australia Alan Jones Williams-Ford Watkins Glen Wyniki
1979 Kanada Gilles Villeneuve Ferrari Wyniki
1978 Argentyna Carlos Reutemann Ferrari Wyniki
1977 Wielka Brytania James Hunt McLaren-Ford Wyniki
1976 Wielka Brytania James Hunt McLaren-Ford Wyniki
1975 Austria Niki Lauda Ferrari Wyniki
1974 Argentyna Carlos Reutemann Brabham-Ford Wyniki
1973 Szwecja Ronnie Peterson Lotus-Ford Wyniki
1972 Wielka Brytania Jackie Stewart Tyrrell-Ford Wyniki
1971 Francja François Cevert Tyrrell-Ford Wyniki
1970 Brazylia Emerson Fittipaldi Lotus-Ford Wyniki
1969 Austria Jochen Rindt Lotus-Ford Wyniki
1968 Wielka Brytania Jackie Stewart Matra-Ford Wyniki
1967 Wielka Brytania Jim Clark Lotus-Ford Wyniki
1966 Wielka Brytania Jim Clark Lotus-BRM Wyniki
1965 Wielka Brytania Graham Hill BRM Wyniki
1964 Wielka Brytania Graham Hill BRM Wyniki
1963 Wielka Brytania Graham Hill BRM Wyniki
1962 Wielka Brytania Jim Clark Lotus-Climax Wyniki
1961 Wielka Brytania Innes Ireland Lotus-Climax Wyniki
1960 Wielka Brytania Stirling Moss Lotus-Climax Riverside Wyniki
1959 Nowa Zelandia Bruce McLaren Cooper-Climax Sebring Wyniki

Liczba zwycięstw (kierowcy)

Liczba zwycięstw (konstruktorzy)

Liczba zwycięstw (producenci silników)

Zwycięzcy Grand Prix Stanów Zjednoczonych poza Formułą 1[edytuj | edytuj kod]

Sezon Kierowca Konstruktor Tor
1958 Stany Zjednoczone Chuck Daigh Scarab-Chevrolet Riverside Wyniki
1957

1917
Nie organizowano
1916 Stany Zjednoczone Howdy Wilcox
Stany Zjednoczone Johnny Aitken
Peugeot Santa Monica Wyniki
1915 Wielka Brytania Dario Resta Peugeot San Francisco Wyniki
1914 Stany Zjednoczone Eddie Pullen Mercer Santa Monica Wyniki
1913 Nie organizowano
1912 Stany Zjednoczone Caleb Bragg Fiat Milwaukee Wyniki
1911 Stany Zjednoczone David Bruce-Brown Fiat Savannah Wyniki
1910 Stany Zjednoczone David Bruce-Brown Benz Wyniki
1909 Nie organizowano
1908 Francja Louis Wagner Fiat Savannah Wyniki

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]