Griffin Dunne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Griffin Dunne
Ilustracja
Griffin Dunne (2010)
Imię i nazwisko Thomas Griffin Dunne
Data i miejsce urodzenia 8 czerwca 1955
Nowy Jork, Nowy Jork (stan), USA
Zawód aktor, reżyser, producent, scenariusz
Współmałżonek Kate Forte
(1973-1974; anulowano)
Carey Lowell
(1989−1995; rozwód)
Anna Bingemann
(od 2009)
Lata aktywności od 1975

Thomas Griffin Dunne[1][2] (ur. 8 czerwca 1955[3] w Nowym Jorku[4]) – amerykański aktor filmowy i telewizyjny, reżyser, producent i scenarzysta pochodzenia irlandzkiego[5].

Życiorys[edytuj]

Wczesne lata[edytuj]

Urodził się w Nowym Jorku w stanie Nowy Jork jako najstarsze z trójki dzieci autora i dziennikarza Dominicka Dunne (1925-2009)[6] i Ellen Beatriz (z domu Griffin; 1932-1997)[7]. Wychowywał się w Los Angeles z młodszym rodzeństwem - bratem Alexem[8] i siostrą Dominique (1959-1982)[9]. Brat jego matki John Gregory Dunne (1932-2003)[10] był pisarzem, scenarzystą, dziennikarzem i krytykiem literackim, a jego żona Joan Didion była dziennikarką, eseistką i powieściopisarką.

Dunne uczęszczał do Fay School in Southborough w Massachusetts, a następnie poszedł do liceum w Colorado Springs, gdzie zainteresował się aktorstwem, pojawiając się w wielu przedstawieniach szkolnych. Kiedy w przeddzień występu w inscenizacji Otello, został przyłapany przez nauczyciela na paleniu marihuany, został natychmiast usunięty. Wkrótce potem przeniósł się do Nowego Jorku, gdzie studiował aktorstwo w Neighborhood Playhouse pod kierunkiem Uty Hagen i rozpoczął karierę sceniczną[11].

Kariera[edytuj]

Debiutował na ekranie w roli Herbie'go Johnsona w biograficznym melodramacie Larry'ego Peerce Po tamtej stronie góry (The Other Side of the Mountain, 1975), opartym na prawdziwej historii mistrzyni wyścigów narciarskich Jill Kinmont[12]. W 1979 roku został producentem komedii romantycznej Po uszy (Chilly Scenes of Winter)[13] z udziałem Johna Hearda i Mary Beth Hurt, gdzie pojawił się jako dr Mark. Jego kreacja programisty komputerowego Paula Hacketta w komedii Martina Scorsese Po godzinach (After Hours, 1985), którego był też współproducentem[14], zdobyła nominację do Złotego Globa w kategorii Najlepszy aktor w komedii lub musicalu. W komedii Jamesa Foleya Kim jest ta dziewczyna? (Who's That Girl, 1987) u boku Madonny zagrał postać prawnika podatkowego Loudona Trotta. W komediodramacie Howarda Zieffa Moja dziewczyna (My Girl, 1991) z Anną Chlumsky i Macaulayem Culkinem wystąpił w roli nauczyciela Jake'a Bixlera. W 1992 roku za rolę Martina Mirkheima w broadwayowskiej wersji Search and Destroy[15] został uhonorowany Theatre World Award i otrzymał nominację do Drama Desk Award. W dramacie Roberta Redforda Quiz Show (1994) z Ralphem Fiennesem, Johnem Turturro i Robem Morrow pojawił się jako facet od rachunków. Za postać Boba w serialu Frasier (1996) był nominowany do nagrody Primetime Emmy.

Był nominowany do Oskara jako reżyser filmu krótkometrażowego Duke of Groove (1996)[16] z Tobeyem Maguire, Kieferem Sutherlandem, Umą Thurman i Kate Capshaw. Odniósł także sukces jako reżyser czarnej komedii Miłość jak narkotyk (Addicted to Love, 1997)[17] z Meg Ryan i Matthew Broderickiem.

Wspólnie z Amy Robinson był producentem dramatu Sidneya Lumeta Stracone lata (Running on Empty, 1988) z Juddem Hirsch i Riverem Phoenix, melodramatu Luisa Mandoki Biały pałac (White Palace, 1990) z Susan Sarandon i Jamesem Spaderem oraz komediodramatu Lasse Hallströma Jedna runda (Once Around, 1991) z Holly Hunter, Richardem Dreyfussem, Geną Rowlands i Danny'm Aiello.

Życie prywatne[edytuj]

W 1972 poznał producentkę Kate Forte[18], z którą był żonaty w latach 1973-74[19]. W 1988 roku związał się modelką i aktorką Carey Lowell[20], powszechnie znaną z roli Pam Bouvier w serii o Jamesie Bondzie Licencja na zabijanie (Licence to Kill, 1989) z Timothy Daltonem. Wzięli ślub 9 grudnia 1989. Mają córkę Hannah (ur. 12 kwietnia 1990)[21][22]. Po sześciu latach małżeństwa, 10 grudnia 1995 rozwiedli się[23]. W latach 2000-2001 jego partnerką była aktorka i modelka Sophie Dahl, była modelka, pisarka, wnuczka pisarza Roalda Dahla i aktorki Patricii Neal, córka aktora Juliana Holloway'a[24]. W 2007 roku związał się z Anną Bingemann, z którą się ożenił 4 lipca 2009[25].

Przypisy

  1. Griffin Dunne Actor, Director, Producer, Writer (ang.). TVGuide.com. [dostęp 2017-01-15].
  2. Griffin Dunne (niem.). FILMSTARTS.de. [dostęp 2017-01-15].
  3. Griffin Dunne (port.). AdoroCinema. [dostęp 2017-01-15].
  4. Griffin Dunne (8 de Junho de 1955) Artista (port.). Filmow. [dostęp 2017-01-15].
  5. Griffin Dunne — Ethnicity of Celebs (wł.). What Nationality Ancestry Race. [dostęp 2017-01-15].
  6. Dominick Dunne (1925-2009) (ang.). Find A Grave Memorial. [dostęp 2017-01-15].
  7. Ellen Beatriz Griffin Dunne (1932-1997) (ang.). Find A Grave Memorial. [dostęp 2017-01-15].
  8. Griffin Dunne (ang.). TV.com. [dostęp 2017-01-15].
  9. Dominique Ellen Dunne (1959-1982) (ang.). Find A Grave Memorial. [dostęp 2017-01-15].
  10. John Gregory Dunne (1932-2003) (ang.). Find a Grave. [dostęp 2017-01-15].
  11. Carlo Cavagna (czerwiec 2006): Interview: Griffin Dunne (ang.). AboutFilm.com. [dostęp 2017-01-15].
  12. Bruce Weber (2012-02-10): Jill Kinmont Boothe, Skier in Inspiring Film, Dies at 75 (ang.). The New York Times. [dostęp 2017-01-16].
  13. Head over Heels (1979) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2017-01-16].
  14. After Hours (1985) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2017-01-15].
  15. Griffin Dunne (ang.). Internet Broadway Database. [dostęp 2017-01-15].
  16. Jean Nathan (1997-05-18): He's Adding Director to His List of Credits. The New York Times. [dostęp 2017-01-15].
  17. Griffin Dunne (ang.). AllMovie. [dostęp 2017-01-15].
  18. Griffin Dunne (wł.). MYmovies. [dostęp 2017-01-15].
  19. Griffin Dunne Dating History (ang.). FamousFix. [dostęp 2017-01-15].
  20. Carey Lowell Biography (1961-) (ang.). FilmReference.com. [dostęp 2017-01-15].
  21. Susan Susan (2014-05-24): Classic Hollywood Griffin Dunne rediscovers acting after directing (ang.). Los Angeles Times. [dostęp 2017-01-15].
  22. Carey Lowell w bazie Notable Names Database (ang.)
  23. Griffin Dunne Biography (1955–) (ang.). FilmReference.com. [dostęp 2017-01-15].
  24. Sophie's search for love (ang.). Daily Mail. [dostęp 2017-01-16].
  25. Griffin Dunne - Bio, Facts, Family (ang.). Famous Birthdays. [dostęp 2017-01-15].

Linki zewnętrzne[edytuj]