Gromada Różyńsk Wielki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Różyńsk Wielki
gromada
1954–1973
Państwo  PRL
Województwo olsztyńskie
Powiat piski
Data powstania 4 października 1954
Data likwidacji 1 stycznia 1973
Siedziba Różyńsk Wielki
Szczegółowy podział administracyjny (1954)
Liczba sołectw 13
Liczba reprezentantów
Liczba członków GRN (1954) 16
brak współrzędnych
Portal Portal Polska

Gromada Różyńsk Wielki – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.

Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954[1] do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973[2], tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972[3][4].

Gromadę Różyńsk Wielki z siedzibą GRN w Różyńsku Wielkim (w obecnym brzmieniu Rożyńsk Wielki) utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski[3] – w powiecie piskim w woj. olsztyńskim na mocy uchwały nr 24 WRN w Olsztynie z dnia 4 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromad[5] Bzury, Czyprki, Dmusy, Marchewki, Dybowo, Guty Różyńskie, Kurczątki[6], Krzywińskie, Jebramki, Nowaki, Olszewo, Różyńsk Wielki i Taczki ze zniesionej gminy Różyńsk Wielki w tymże powiecie[7]. Dla gromady ustalono 16 członków gromadzkiej rady narodowej[8].

31 grudnia 1959 z gromady Różyńsk Wielki wyłączono wsie Kurczątki i Marchewki oraz PGR Dybówko, włączając je do nowo utworzonej gromady Grajewo w powiecie grajewskim w woj. białostockim[9].

31 grudnia 1967 z gromady Różyńsk Wielki wyłączono część obszaru PGR Rakowo Małe (30 ha), włączając ją do gromady Drygały w tymże powiecie[10].

Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej[11]. Z dniem 1 stycznia 1973 miejscowości Borki, Bzury, Ciernie, Czyprki, Dybowo, Guty Różyńskie, Jebramki, Kosinowo, Krzywińskie, Nowaki, Olszewo, Różyńsk Mały, Różyńsk Wielki, Taczki i Wojtele (a więc cały obszar zniesionej gromady Różyńsk Wielki oprócz Dmusów) włączono do powiatu grajewskiego w woj. białostockim[12].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dz.U. z 1954 r. Nr 43, poz. 191
  2. Dz.U. z 1972 r. Nr 49, poz. 312
  3. a b Podział administracyjny Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Warszawa: Urząd Rady Ministrów – Biuro do spraw Prezydiów Rad Narodowych, 1956.
  4. Mała Encyklopedia Powszechna PWN. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1959.
  5. Gromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin.
  6. Obecnie Kurzątki
  7. Uchwała Nr 24 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 4 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu piskiego; w ramach Zarządzenia Nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 30 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 4 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 20 grudnia 1954 r., Nr. 11, Poz. 50)
  8. Uchwała Nr XLVIII/252 Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Piszu z dnia 5 października 1954 r. w przedmiocie ustalenia liczby członków gromadzkich rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 9 października 1954 r., Nr. 9, Poz. 36)
  9. Dz.U. z 1959 r. Nr 65, poz. 389
  10. Uchwała Nr XIV/60/67 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 7 października 1967 r. w sprawie zmiany granic niektórych gromad na terenie województwa olsztyńskiego (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie z dnia 15 listopada 1967 r., Nr. 13, Poz. 103)
  11. Wykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.
  12. Dz.U. z 1972 r. Nr 50, poz. 322