Gromada Stopnica (1954–1961)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stopnica
gromada
1954–1961
Państwo  PRL
Województwo kieleckie
Powiat buski
Data powstania 29 września 1954
Data likwidacji 31 grudnia 1961
Siedziba Stopnica
Szczegółowy podział administracyjny (1954)
Liczba sołectw 8
Liczba reprezentantów
Liczba członków GRN (1954) 27
brak współrzędnych
Portal Portal Polska

Gromada Stopnica (od 31 XII 1961 gromada Stopnica I) – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.

Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954[1] do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973[2], tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972[3][4].

Gromadę Stopnica z siedzibą GRN w Stopnicy (wówczas wsi) utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski[3] – w powiecie buskim w woj. kieleckim, na mocy uchwały nr 13a/54 WRN w Kielcach z dnia 29 września 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromad[5]: Stopnica ze zniesionej (jednostkowej) gminy Stopnica oraz Folwarki Stare, Kąty Nowe, Szczeglin, Mietel Stary, Suchowola, Wolica i Szklanów ze zniesionej gminy Wolica w tymże powiecie[6]. Dla gromady ustalono 27 członków gromadzkiej rady narodowej[7].

31 grudnia 1959 do gromady Stopnica przyłączono wsie Prusy Stare i Skrobaczów, kolonie Prusy Nowe, Wygoda Skrobacka, Gajówka i Górka Skrobacka oraz przysiółek Podlasek ze zniesionej gromady Skrobaczów a także wieś Topola ze zniesionej gromady Smogorzów w tymże powiecie[8]; z gromady Stopnica wyłączono natomiast wsie Szeglin, Mietel Stary i Kamodzienice oraz kolonie Mietel Stopnicki, Mietel Turski, Mietel Wójczański i Mietel Pacanowski, włączając je do gromadę Białoborze[9]. Tego samego dnia Stopnica stała się także siedzibą GRN gromady Białoborze[9].

31 grudnia 1961 gromadę Stopnica przemianowano na gromada Stopnica I[10]. Przyczyną zmiany nazwy było przejęcie przez sąsiednią gromadę Białoborze członu Stopnica od jej faktycznej siedziby GRN, która od 31 grudnia 1959[11] znajdowała się właśnie w Stopnicy. Celem zmiany nazwy było zatem ujednoznacznienie dwóch gromad w tym samym powiecie o tej samej nazwie.

Uwaga: Terytorialnie odmienną jednostką (aczkolwiek prawną kontynuacją omawianej gminy Stopnica oraz jej następczyni, gromady Stopnica I) była gromada Stopnica istniejąca w latach 1969–72, odpowiadająca swym zasięgiem zarówno gromadom Stopnica/Stopnica I jak i Białoborze/Stopnica II z wcześniejszych lat.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dz.U. z 1954 r. nr 43, poz. 191
  2. Dz.U. z 1972 r. nr 49, poz. 312
  3. a b Podział administracyjny Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Warszawa: Urząd Rady Ministrów – Biuro do spraw Prezydiów Rad Narodowych, 1956.
  4. Mała Encyklopedia Powszechna PWN. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1959.
  5. Gromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin.
  6. Uchwała Nr 13a/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 29 września 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu buskiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 20 grudnia 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia dnia 29 września 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 31 grudnia 1954 r., Nr. 15, Poz. 104)
  7. Uchwała Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Busku-Zdroju z dnia 2 października 1954 r. w sprawie ustalenia liczby członków gromadzkich rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 9 października 1954 r., Nr. 11, Poz. 24)
  8. Uchwała Nr 9/59 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 12 czerwca 1959 r. o zniesieniu i utworzeniu niektórych gromad w województwie kieleckim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 21 grudnia 1959 r., Nr. 13, Poz. 96)
  9. a b Uchwała Nr 21/59 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 28 sierpnia 1959 r. o zmianie granic i przeniesieniu siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie kieleckim (w brzmieniu uchwały Nr 27/59 z dnia 17 listopada 1959 r.) (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 21 grudnia 1959 r., Nr. 13, Poz. 98)
  10. Uchwała Nr 24/61 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 15 września 1961 r. o zmianie granic i nazw niektórych gromad oraz przeniesieniu siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych (w brzmieniu uchwały Nr. 30/61 z dnia 22 listopada 1961 r.) (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 30 listopada 1961 r., Nr. 14, Poz. 130)
  11. Uchwała Nr 21/59 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 28 sierpnia 1959 r. o zmianie granic i przeniesieniu siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie kieleckim (w brzmieniu uchwały Nr 27/59 z dnia 17 listopada 1959 r.) (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Kielcach z dnia 21 grudnia 1959 r., Nr. 13, Poz. 98)