Gryf (czasopismo kaszubskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Gryf
Pismo dla spraw kaszubskich
Państwo  Polska
Pierwsze wydanie 1908
Ostatnie wydanie 1934

Gryf. Pismo dla spraw kaszubskich - czasopismo kaszubskie założone przez dr Aleksandra Majkowskiego w 1908 r. Wychodziło nieregularnie do 1934 r.

Czasopismo powstało jako przeciwwaga ideowa dla organu prasowego Kaszubskiego Towarzystwa Ludoznawczego w Kartuzach pod tytułem Mitteilungen für kaschubische Volkskunde, ukazującego się w języku niemieckim.

Pierwsza seria Gryfa[edytuj | edytuj kod]

  • Wychodziła w latach 1908-1912.
  • Nr pierwszy ukazał się w listopadzie 1908 r. w Kościerzynie z podtytułem Pismo dla spraw kaszubskich.
  • W czwartym roczniku podtytuł zmieniono na: Pismo dla spraw kaszubskich. Organ Towarzystwa Młodokaszubów.
  • Redagowana była przez Aleksandra Majkowskiego we współpracy z innymi dziennikarzami, m.in. Mieczysławem Piechowskim.
  • Jest uważana przez prasoznawców za serię najważniejszą. Na jej łamach sformułowany został program społeczny, kulturalny i polityczny odrodzenia Kaszubów w zaborze pruskim, w ścisłej łączności z polską wspólnotą narodową.
  • Głównym celem redakcji było przeciwdziałanie germanizacji Kaszubów, przez rząd pruski, szkołę, wojsko, Kościół oraz naturalny wpływ dominującej kultury niemieckiej, uważanej przez wielu za wyższą, z powodu nieznajomości tradycji ogólnopolskiej. Chodziło tu też o pokonanie kompleksu niższości u Kaszubów i twórczy rozwój ojczystej kultury kaszubskiej.

Druga seria Gryfa[edytuj | edytuj kod]

  • Wychodziła w latach 1921-1922
  • Ukazało się w niej 11 numerów pisma.
  • Była znacznie uboższa treściowo i graficznie od numerów, które ukazały się w serii pierwszej.

Trzecia seria Gryfa[edytuj | edytuj kod]

  • Zainaugurowana w roku 1925.
  • Staranna szata graficzna.
  • Ukazał się tylko jeden numer z powodu braku środków finansowych na kontynuowanie wydawnictwa.

Czwarta seria Gryfa[edytuj | edytuj kod]

  • Z powodu koloru okładki nazywana żółtym Gryfem.
  • Nosiła podtytuł Pismo poświęcone sprawom kaszubsko-pomorskim.
  • Redagowana przez Władysława Pniewskiego, starannie opracowana graficznie przez Stanisława Brzęczkowskiego.
  • Zawierała ciekawe materiały literackie, artykuły popularyzujące kulturę kaszubską oraz zwalczające dywersję propagandy niemieckiej na Kaszubach sterowanej z berlińskiej centrali Abwehry poprzez jej oddział w Wolnym Mieście Gdańsku.
  • W roczniku 1931-1932 ukazywał się bezpłatny dodatek popularny Gryf Kaszubski. Pismo dla ludu pomorskiego, redagowany przez Aleksandra Labudę.
  • Ostatni numer ukazał się 15 czerwca 1934 r.
  • Łącznie ukazało się 65 numerów pisma w 55 zeszytach.

Współpracownicy[edytuj | edytuj kod]

Informacje bibliograficzne[edytuj | edytuj kod]

  • Kamińska K.: "Gryf" wraz z dodatkiem "Gryf Kaszubski" (1908-1934). Bibliografia zawartości, Gdańsk 1961.