Grzanki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Grzanki do zup
Grzanki z pieczywa tostowego opieczonego w tosterze

Grzanki – kawałki pieczywa podpieczone z obu stron[1] w piekarniku, na patelni lub w specjalnym opiekaczu.

Podpieczone kromki mogą być podawane na wzór deserów lub kanapek: posmarowane masłem (ew. posmarowane tłuszczem przed podpieczeniem), na słodko (z miodem, dżemem, powidłami, owocami) albo też na słono (z czosnkiem, wędliną, żółtym serem, warzywami itd.). Popularne formą są tosty, które przyrządza się ze specjalnego pieczywa.

Grzanki do zup[edytuj]

Drobne grzanki wykorzystywane są jako dodatek do zup[2][3]. Pieczywo kroi się niewielką w kostkę (np. o boku 1 cm), cienkie paseczki lub inne dowolne ale jednakowe kształty, obtacza w roztopionym tłuszczu i smaży na patelni[4] lub lekko przyrumienia i suszy w piekarniku[4][2][3]. W zależności od potrzeb skórkę na pieczywie pozostawia się[2][5] lub odkrawa[4] przed przyrządzeniem grzanek.

Do zup kremów oraz zup czystych podaje się grzanki przyrządzone z bułki[6][2] lub chleba.

Grzanki do zupy mlecznej, zup owocowych przygotowuje się z bułki lub czerstwego[2] pieczywa cukierniczego (np. z rogalików, chałki, biszkoptu)[2][7][5]. Kostki pieczywa cukierniczego można przed upieczeniem skropić mlekiem i posypać cukrem[2][5]. Zamiast słodkiego pieczywa można wykorzystać bułki lub chleb, które po pokrojeniu w kostkę należy namoczyć w śmietance[8]. Namoczone w ten sposób kostki przed upieczeniem lub tuż przed podaniem[8] posypuje się cukrem.

Grzanki do zup nazywane są krutonami[9] (fr. croûton[a]). W literaturze spotyka się zawężenie definicji krutonów do bardzo drobnych (ok. pół cala) grzanek z czerstwego chleba bez skórki, wysuszonych i przyrumienionych w piecu bez użycia tłuszczu[8].

Zobacz też[edytuj]

Uwagi

  1. Zobacz hasło „croûton” we francuskojęzycznej wersji Wikipedii

Przypisy

  1. hasło „grzanka”. W: Słownik języka polskiego [on-line]. PWN.
  2. a b c d e f g Zofia Bagieńska: „Zupy i dodatki do zup”, podrozdział „Dodatki do zup”, przepis „Grzanki z bułki”. W: praca zbiorowa (koordynator: doc. dr Maria Szczygłowa): Dobra kuchnia: żywienie w rodzinie. Wyd. V. Warszawa: Wydawnictwo „Watra”, 1976, s. 109.
  3. a b „Zupy i dodatki do zup”, podrozdział „Dodatki do zup”, przepis „Grzanki zwyczajne”. W: Maria Disslowa: Jak gotować: poradnik kucharski z 1930 roku. Warszawa: Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, 1988, s. 86. ISBN 8320205549.
  4. a b c „Rozdział II. Dodatki do Zup.”, przepis „Grzanki.”. W: A. J. K.: Kuchnia polsko-amerykańska. Stevens Point, Wisconsin: Bracia Worzałłowie (Worzałła Publishing co.), (cop. 1917), s. 88.
  5. a b c Zofia Maciesowicz: „Potrawy z mleka i serów”, podrozdział „Zupy”, przepis „Zupa mleczna z grzankami”. W: praca zbiorowa (koordynator: doc. dr Maria Szczygłowa): Dobra kuchnia: żywienie w rodzinie. Wyd. V. Warszawa: Wydawnictwo „Watra”, 1976, s. 235.
  6. Zofia Bagieńska: „Zupy i dodatki do zup”, podrozdział „Zupy – kremy”. W: praca zbiorowa (koordynator: doc. dr Maria Szczygłowa): Dobra kuchnia: żywienie w rodzinie. Wyd. V. Warszawa: Wydawnictwo „Watra”, 1976, s. 101–103.
  7. Zofia Bagieńska: „Zupy i dodatki do zup”, wstęp do podrozdziału „Zupy owocowe”. W: praca zbiorowa (koordynator: doc. dr Maria Szczygłowa): Dobra kuchnia: żywienie w rodzinie. Wyd. V. Warszawa: Wydawnictwo „Watra”, 1976, s. 103-104.
  8. a b c „Rozdział II. Dodatki do Zup.”, przepis „Krutony.”. W: A. J. K.: Kuchnia polsko-amerykańska. Stevens Point, Wisconsin: Bracia Worzałłowie (Worzałła Publishing co.), (cop. 1917), s. 89.
  9. Krutony. W: Słownik kulinarny Winiary [on-line]. [dostęp 2016-02-13].