Guðbrandur Þorláksson

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
To jest biografia osoby noszącej nazwisko patronimiczne. Zobacz: islandzkie nazwiska.
Guðbrandur Þorláksson
Guðbrandur Þorláksson
Data i miejsce urodzenia 1541
Stadharbakki
Data i miejsce śmierci 20 lipca 1627
Hólar

Guðbrandur Þorláksson, ew. Gudbrandur Thorláksson (ur. 1541 w Stadharbakki, zm. 20 lipca 1627 w Hólar) − islandzki matematyk, kartograf, biskup luterański w Hólar (od 1570 roku do śmierci).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się jako syn księdza. Pobierał nauki w szkole katedralnej w Hólar, następnie na Uniwersytecie Kopenhaskim[1]. Po powrocie na Islandię na trzy lata został rektorem szkoły w Skálholt[2].

W 1570 roku został biskupem Hólar i pełnił tę funkcję przez 56 lat, aż do śmierci. Gdy obejmował stanowisko luteranizm był oficjalnie panującą religią za sprawą decyzji władz duńskich, jednak miał wśród mieszkańców Islandii słabą akceptację. Nowy biskup rozpoczął energiczną kampanię, która miała doprowadzić do konwersji na luteranizm za sprawą edukacji i publikacji pism religijnych. Opublikował 84 książki, w tym jako pierwszy Biblię w języku islandzkim, w tym Nowy Testament w tłumaczeniu Oddura Gottskálkssona i Stary Testament we własnym tłumaczeniu[3]. Był także autorem kodeksu praw (1578)[2]. W 1589 roku wydał księgę z hymnami, która miała stanowić konkurencję dla ballad o trollach i herosach oraz piosenek o miłości, które były bardzo popularne na Islandii[3]. Przypisuje się mu opracowanie pierwszej dobrej mapy Islandii[3] (1590).

Zmarł 20 lipca 1627 roku[1].

Kuzyn poety Hallgrímura Péturssona i wuj Arngrímura Jónssona[1].

Jako postać ważna dla islandzkiej historii, w 1981 roku został uhonorowany umieszczeniem jego podobizny na banknocie 50 króna. Na awersie znalazło się jego popiersie, a na rewersie obraz XVI-wiecznych drukarzy podczas pracy[4].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Our Ancestor – Guðbrandur Þorláksson at Hólar (ang.). Icelandic Roots, 2014-07-09. [dostęp 2015-05-25].
  2. 2,0 2,1 Bible Of Guðbrandur Þorláksson (ang.). [dostęp 2015-05-25].
  3. 3,0 3,1 3,2 Gudbrandur Thorláksson (ang.). Encyclopædia Britannica, Inc.. [dostęp 2015-05-25].
  4. Waluta (pol.). Centrum Islandologiczne ICELAND.PL. [dostęp 2015-05-20].