Gwiezdne wojny: część IV – Nowa nadzieja

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Gwiezdne wojny: część IV – Nowa nadzieja
Star Wars: Episode IV – A New Hope
Logo filmu
Logo filmu
Gatunek space opera, space fantasy
Data premiery 25 maja 1977 (USA)[1]
30 marca 1979 (Polska)[1]
Kraj produkcji  Stany Zjednoczone
Język angielski
Czas trwania 121 min
Reżyseria George Lucas
Scenariusz George Lucas
Główne role Mark Hamill
Harrison Ford
Carrie Fisher
David Prowse
Alec Guinness
Muzyka John Williams
Zdjęcia Gilbert Taylor
Scenografia Roger Christian
Kostiumy John Mollo
Montaż Richard Chew
Paul Hirsch
Marcia Lucas
T.M. Christopher
George Lucas
Produkcja Lucasfilm Ltd.
Wytwórnia Lucasfilm
20th Century Fox
Dystrybucja 20th Century Fox
Budżet 11 000 000 USD[2]
Dochód 775 398 007 USD[2]
Poprzednik Gwiezdne wojny: część III – Zemsta Sithów (2005)
Kontynuacja Gwiezdne wojny: część V – Imperium kontratakuje (1980)
Nagrody
6 Oscarów, Złoty Glob, 2 BAFTA, Grammy, LAFCA, Kryształowa Statuetka, 7 Top List, 11 Saturnów
Strona internetowa

Gwiezdne wojny, część IV: Nowa nadzieja (ang. Star Wars Episode IV: A New Hope) – chronologicznie czwarty (w kolejności powstawania – pierwszy) film z cyklu Gwiezdne wojny wyreżyserowany przez George’a Lucasa w 1977 roku pod tytułem Gwiezdne wojny, bez żadnych epizodów i podtytułów (podtytuł „Nowa nadzieja” został dodany 10 kwietnia 1981, w nowym wydaniu filmu)[3][4]; opowiada o młodym Luke'u Skywalkerze, który – podobnie jak ojciec – chce zostać rycerzem Jedi.

Serwis Rotten Tomatoes przyznał filmowi wynik 93%[5].

Fabuła[edytuj]

Akcja Nowej nadziei toczy się dziewiętnaście lat po upadku Republiki i powstaniu Imperium oraz walce między Anakinem (obecnie Lordem Vaderem), a Obi-Wanem (obecnie Benem Kenobim), czyli w roku 0 BBY/ABY. Po upadku Republiki (czas zwany Wielką Czystką; pomiędzy Zemstą Sithów a Nową nadzieją) Lord Vader zabił większość rycerzy Jedi w galaktyce. W wykonywaniu tego planu wspomagali go szturmowcy (klony, które niegdyś służyły Republice).

Imperium sprawuje obecnie najwyższą władzę w galaktyce. Organizacją usiłującą je obalić jest Sojusz Rebeliantów, dowodzony przez Mon Mothmę. Jak dotąd ponoszący porażki rebelianci, odnieśli pierwsze zwycięstwo i wykradli Imperium plany wielkiej bojowej stacji kosmicznejGwiazdy Śmierci, zdolnej do niszczenia całych planet. Darth Vader rusza w pościg za statkiem rebeliantów. Po pewnym czasie wraz ze szturmowcami wdziera się na pokład i porywa księżniczkę Leię, która wcześniej jednak przekazuje plany dwóm droidom – R2-D2 i C-3PO. Roboty ewakuują się i lądują na planecie Tatooine, gdzie zostają porwani przez Jawów i wystawieni na sprzedaż. Leia z kolei jest torturowana przez Vadera.

Na Tatooine, dziewiętnastoletni farmer – Luke Skywalker wybiera się wraz z wujem Owenem na wyprzedaż, gdzie dokonuje zakupu R2-D2 i C-3PO. Podczas jednej z napraw R2-D2, odkrywa on, iż robot zawiera w sobie wiadomość od księżniczki, w której prosi ona niejakiego Bena Kenobiego o pomoc. Skywalker postanawia go odnaleźć, lecz wuj sprzeciwia się. W pewnym momencie okazuje się, że R2-D2 uciekł. Luke i C-3PO ruszają jego tropem, lecz gdy go znajdują, zostają zaatakowani przez Ludzi Pustyni. Z sytuacji wybawia ich Ben Kenobi, a w rzeczywistości Obi-Wan Kenobi, rycerz Jedi. Następnie zabiera chłopaka i droidy do swego domu. Podczas rozmowy starzec mówi Luke’owi, że jego ojciec był wielkim Jedi, lecz został pokonany przez Lorda Vadera – byłego ucznia Obi-Wana. Przekazuje mu także miecz świetlny i wyjawia, że istnieje Moc – pole energii spajające cały wszechświat. Kenobi proponuje chłopakowi udział w wyprawie, jednak ten uznaje, że jest potrzebny do pracy w domu. Gdy wraca, zastaje zniszczoną farmę i spalone ciała wujostwa, zabitych przez szturmowców. Chłopak uznaje, że nic go już nie trzyma na farmie.

Ben, Luke i droidy udają się do kantyny Mos Eisley w poszukiwaniu pilota. Po krótkiej kłótni, w wyniku której Kenobi odcina pewnemu kosmicie rękę mieczem świetlnym, odnajdują przemytników – Hana Solo oraz jego kompana, Wookie’ego imieniem Chewbacca. Proponują im wysokie wynagrodzenie za przewóz. Han jest w sporze z potężnym Huttyjskim gangsterem Jabbą, któremu jest winny sporą sumę kredytów galaktycznych, przez co ten jest gotów wiele zapłacić za jego życie. Tuż po wyjściu Luke’a i Bena zabija łowcę nagród – Rodianina Greedo, który chce zdobyć nagrodę za pozbycie się Solo. Według planu Luke, Han, Ben i Chewbacca lecą na Alderaan. Podczas podróży Ben uczy Skywalkera posługiwania się mocą oraz sztuki Jedi.

W międzyczasie na Gwieździe Śmierci księżniczka jest torturowana przez Dartha Vadera, który usiłuje wyciągnąć z niej informacje na temat położenia tajnej bazy rebeliantów. Ponieważ tortury nie dają rezultatów, wielki moff Wilhuff Tarkin szantażuje Leię groźbą użycia mocy Gwiazdy Śmierci na jej rodzimej planecie, Alderaanie. Leia kłamie, że baza znajduje się na Dantooine, nie powstrzymuje to jednak Tarkina przed zniszczeniem Aldeeranu. W tym samym momencie Kenobi mówi, iż odczuł zaburzenie w Mocy, coś, jakby ból miliardów ludzi. Gdy docierają na miejsce, planety nie ma. Wkrótce Gwiazda Śmierci wciąga ich do swojego wnętrza za pomocą promieni ściągających i blokuje wyjście polem ochronnym.

Luke, Han i Chewbacca ruszają uwolnić Leię, a droidy w obawie o swoje bezpieczeństwo przemieszczają się po stacji. Ben natomiast idzie wyłączyć pole ochronne, by ich statek – Sokół Millennium mógł odlecieć. Wyłącza pole i natrafia na Lorda Vadera, z którym wdaje się w pojedynek na miecze świetlne. Solo, Skywalker i Wookie odnajdują księżniczkę. Trafiają do zsypu na śmieci, gdzie mają zostać zgnieceni. W porę jednak ratuje ich R2-D2. Następnie natykają się na walczących ze sobą Bena i Vadera. Kenobi również ich zauważa i z rozmysłem opuszcza miecz. Lord Vader go zabija. Czwórka bohaterów odlatuje.

W bazie rebeliantów ustalony zostaje plan, według którego kilku pilotów (w tym Luke) poleci myśliwcami X-wing na Gwiazdę Śmierci i trafi w jej słaby punkt – szyb wentylacyjny. Przed odlotem Skywalker kłóci się z Hanem, który nie chce brać udziału w misji, bo interesują go tylko pieniądze.

Rozpoczyna się bitwa o Yavin, w której po jednej biorą udział 3 eskadry Rebelii i myśliwce Imperium. W pewnej chwili do walki przyłącza się Darth Vader, gdyż lasery Gwiazdy nie są w stanie trafić w małe maszyny rebelii. Po długim, zaciętym pojedynku Luke zostaje jednym z trzech żywych pilotów (obok m.in. Wedge Antillesa). Przed śmiercią ocala ich zreflektowany Han Solo, który niszczy myśliwce Imperium. Luke włącza komputer, by namierzyć cel, a po chwili słyszy głos Bena, który każe mu użyć Mocy. Skywalker tak też robi i niszczy stację kosmiczną wraz z Tarkinem na pokładzie. Lord Vader ucieka.

Luke i Han zostają bohaterami rebelii, jak również jej członkami.

Obsada[edytuj]

Postać Aktor Polski dubbing
Luke Skywalker Mark Hamill Kacper Kuszewski
Obi-Wan Kenobi Alec Guinness Miłogost Reczek
Leia Organa Carrie Fisher Monika Pikuła
Han Solo Harrison Ford Piotr Polak
Chewbacca Peter Mayhew
Darth Vader David Prowse,
James Earl Jones (głos)
Grzegorz Pawlak
C-3PO Anthony Daniels Grzegorz Wons
R2-D2 Kenny Baker
Owen Lars Phil Brown Mieczysław Morański
Wilhuff Tarkin Peter Cushing Stefan Knothe
Generał Jan Dodonna Alex McCrindle Andrzej Chudy
Biggs Darklighter Garrick Hagon Adam Krylik
Beru Lars Shelagh Fraser Agnieszka Kunikowska
Generał Conan Antonio Motti Richard LeParmentier Waldemar Barwiński
Generał Cassio Tagge Don Henderson Jarosław Boberek

Edycja z 1997 roku[edytuj]

W 1997 roku wydano edycję specjalną filmu, w której wprowadzono wiele zmian względem oryginału z 1977 roku – m.in. dodano ujęcia szturmowców Imperium jeżdżących na dewbackach na Tatooine, scenę rozmowy Hana Solo z Jabbą przy Sokole Millenium w Mos Eisley, zmieniono konfrontację Hana z Greedo w kantynie w Mos Eisley (w tej edycji Greedo strzelił w kierunku Hana pudłując, zanim został przez niego zabity), do sceny zniszczenia Alderaanu przez Gwiazdę Śmierci dodano pierścień eksplozji, dodano scenę rozmowy Luke’a z Biggsem Darklighterem na Yavinie IV, dodano pierścień eksplozji w scenie zniszczenia Gwiazdy Śmierci, a część ujęć przerobiono z dodaniem CGI.

Nagrody[edytuj]

Film zdobył sześć Oscarów w następujących kategoriach: najlepsza muzyka, najlepszy montaż, najlepsze kostiumy, najlepsza scenografia, najlepszy dźwięk i najlepsze efekty specjalne. Otrzymał również nagrodę specjalną za efekty dźwiękowe. Był ponadto nominowany w kategoriach najlepszy film, najlepsza reżyseria, najlepszy scenariusz oryginalny i najlepszy aktor drugoplanowy (Alec Guinness).

Film otrzymał także nagrodę Hugo w kategorii najlepsza prezentacja dramatyczna w 1978 roku[6].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj]