György Kurtág

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
György Kurtág
ilustracja
Data i miejsce urodzenia 19 lutego 1926
Lugoj
Pochodzenie węgierskie
Instrumenty fortepian
Gatunki muzyka poważna, muzyka współczesna
Zawód kompozytor, pianista, pedagog
Odznaczenia
Krzyż Wielki Orderu Węgierskiego Zasługi (cywilny) Order „Pour le Mérite” za Naukę i Sztukę Odznaka Honorowa za Naukę i Sztukę (Austria) Oficer Orderu Sztuki i Literatury (Francja)

György Kurtág (ur. 19 lutego 1926 w Lugoj, Rumunia) – węgierski kompozytor, pianista i pedagog.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Spadkobierca Bartóka rozpoczął swą edukację muzyczną w 1940 w Timișoarze (węg. Temesvár). Nauki gry na fortepianie pobierał od Magdy Kardos, kompozycji natomiast uczył się od Maxa Eisikovitsa. W następstwie II wojny światowej przeprowadził się na Węgry. W Szkole Głównej Muzycznej uczyli go m.in. Ferenc Farkas, Sándor Veress, Pál Kadosa, jak też Leó Weiner, który uczył Kurtaga muzyki kameralnej. W 1951 uzyskał dyplom w klasie fortepianu i muzyki kameralnej, a w 1955 w klasie kompozycji. W latach 1957–1958 uczył się w Paryżu u Marianne Stein, uczęszczał też na lekcje Dariusa Milhauda oraz Oliviera Messiaena.

Od 1958 był nauczycielem w liceum muzycznym im. Béli Bartóka, potem pracował jako korepetytor przy Krajowej Filharmonii. Od 1967 uczył w Akademii Muzycznej najpierw na kierunku fortepianu, a potem muzyki kameralnej. W 1971 rozpoczął roczny pobyt w Berlinie Zachodnim w ramach programu artystycznego DAAD. W latach 1986-1993 nauczał w Akademii Muzycznej niepełnym wymiarze godzin. Począwszy od 1993 roku spędził dwa lata pracując jako kompozytor-rezydent przy filharmonii berlińskiej. W 1995 spędził rok w Wiedniu, prowadząc kursy mistrzowskie w wiedeńskim Konzerthaus oraz komponując.

Począwszy od 1996 roku rozpoczął swą dwuletnią pracę w Holandii, otrzymuje zaproszenia od Sociéte Gaviniés, haskiego Royal Conservatory, Muziekcentrum Vredenburg w Utrechcie, amsterdamskiego Concertgebouw NV, od Nederlandse Operá, Schönberg Ensemble, Asko Ensemble, Orlando Quartet, Osiris Trió oraz od Reinbert de Leeuw. Po nowszej pracy w Berlinie w 1999 wyjechał do Francji, gdzie pracował przez dwa lata w Ensemble Intercontemporain, dla paryskiego konserwatorium.

W 1987 został członkiem Bawarskiej Akademii Sztuk Pięknych oraz Berlińskiej Akademii Sztuki. Od 2001 jest honorowym członkiem Amerykańskiej Akademii Literatury i Sztuki. W 2003 został laureatem prestiżowej duńskiej Nagrody Fundacji Muzycznej Léonie Sonning. Oficer francuskiego Orderu Sztuki i Literatury (1985)[1]. Odznaczony niemieckim orderem Pour le Mérite (1999)[2], austriacką Odznaką Honorową za Naukę i Sztukę (1998)[3] oraz Krzyżem Wielkim węgierskiego Orderu Zasługi (2006)[1].

Koncertuje regularnie ze swoją żoną, pianistką Mártą Kurtág (ślub w 2002). Jego kompozycje są grane na całym świecie. W 2018 w La Scali wystawiono jego operę wg Becketta Końcówka (Fin de partie. Scènes et monologues).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Kurtág György (węg.). Budapest Music Center. [dostęp 2019-12-27].
  2. György Kurtág (niem.). Orden Pour le Mérite für Wissenschaften und Künste. [dostęp 2019-12-27].
  3. György Kurtág (niem.). Kurien der Wissenschaft und Kunst. [dostęp 2020-01-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-11-17)].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Encyklopedia muzyki. Andrzej Chodkowski (red.). Warszawa: PWN, 1995, s. 477. ISBN 83-01-11390-1. (pol.)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]