H-IIA

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
H-IIA
Rodzina rakiet nośnych H-II
Ilustracja
Start rakiety H-IIA z sondą Akatsuki, 20 maja 2010
Producent Japonia Mitsubishi Heavy Industries
Data pierwszego startu 29 sierpnia 2001
Data ostatniego startu 9 października 2017
Statystyki
Wszystkie starty 36
Udane starty 35 (97%)
Nieudane starty 1
Zdolność wynoszenia 10000-15000 kg na LEO
4100-6000 kg na GTO
Wymiary
Długość 53 m
Średnica 4,00 m
Masa całkowita 445 000 kg
Stopnie rakiety
Stopień 0. 2-4x SRB-A
Stopień 1. 1 × LE-7A
Stopień 2. 1 × LE-5B

H-IIA (H2A) – japońska rakieta nośna z rodziny H-II, operowana przez Mitsubishi Heavy Industries i Japan Aerospace Exploration Agency, wykorzystywana głównie do startów satelitów na orbitę geostacjonarną, jak również użyto jej do wysłania sondy księżycowej i orbitera Wenus. 97-procentowy wskaźnik udanych startów klasyfikuje H-IIA jako jedną z najbardziej niezawodnych rakiet na świecie, tuż obok rakiet Atlas V i Ariane 5.

Warianty[edytuj]

Zdolność wynoszenia H-IIA można było zwiększać przez dodanie dopalaczy na paliwo stałe SRB-A i Castor 4AXL do bazowej konfiguracji rakiety[1]. Istniały również plany opracowania dla rakiety dopalaczy na paliwo ciekłe, jednak je porzucono na rzecz nowej rakiety H-IIB, która zadebiutowała w 2009 roku.

Sygnatura Masa (w tonach) Ładunek (w tonach na GTO) Dodatkowe moduły
H2A 202 285 4,1 2 SRB-A (SRB)
H2A 2022 (wycofana)[2] 316 4,5 2 SRB-A (SRB) + 2 Castor 4AXL (SSB)
H2A 2024 (wycofana) 347 5 2 SRB-A (SRB) + 4 Castor 4AXL (SSB)
H2A 204 445 6 4 SRB-A (SRB)
H2A 212 (anulowana) 403 7,5 2 SRB-A (SRB) + 1 LRB
H2A 222 (anulowana) 520 9,5 2 SRB-A (SRB) + 2 LRB

Starty[edytuj]

Wszystkie starty H-IIA odbywają się na kompleksie Yoshinobu w Centrum Lotów Kosmicznych Tanegashima.

Data (GMT) Lot Typ Ładunek Skutek
29 sierpnia 2001
07:00:00
TF1 H2A 202 Japonia VEP 2
Japonia LRE
Sukces
4 lutego 2002
02:45:00
TF2 H2A 2024 Japonia VEP 3
Japonia Tsubasa (MDS-1)
Japonia DASH
Sukces
10 września 2002
08:20:00
F3 H2A 2024 Japonia USERS
Japonia Kodama (DRTS)
Sukces
14 grudnia 2002
01:31:00
F4 H2A 202 Japonia Midori 2 (ADEOS 2)
Japonia WEOS (Kanta-kun)
Australia FedSat 1
Japonia Micro LabSat 1
Sukces
28 marca 2003
01:27:00
F5 H2A 2024 Japonia IGS-Optical 1
Japonia IGS-Radar 1
Sukces
29 listopada 2003
04:33:00
F6 H2A 2024 Japonia IGS-Optical 2
Japonia IGS-Radar 2
Niepowodzenie
26 lutego 2005
09:25:00
F7 H2A 2022 Japonia MTSAT-1R (Himawari 6) Sukces
24 stycznia 2006
01:33:00
F8 H2A 2022 Japonia ALOS (Daichi) Sukces
18 lutego 2006
06:27:00
F9 H2A 2024 Japonia MTSAT-2 (Himawari 7) Sukces
11 września 2006
04:35:00
F10 H2A 202 Japonia IGS-Optical 2 Sukces
18 grudnia 2006
06:32:00
F11 H2A 204 Japonia Kiku 8 (ETS-VIII) Sukces
24 lutego 2007
04:41:00
F12 H2A 2024 Japonia IGS-Radar 2
Japonia IGS-Optical 3V
Sukces
14 września 2007
01:31:01
F13 H2A 2022 Japonia SELENE (Kaguya, Okina, Ouna) Sukces
23 lutego 2008
08:55:00
F14 H2A 2024 Japonia WINDS (Kizuna) Sukces
23 stycznia 2009
03:54:00
F15 H2A 202 Japonia Ibuki (GOSAT)
Japonia SDS-1
Japonia STARS (Kūkai)
Japonia KKS-1 (Kiseki)
Japonia PRISM (Hitomi)
Japonia Sohla-1 (Maido 1)
Japonia SORUNSAT-1 (Kagayaki)
Japonia SPRITE-SAT (Raijin)
Sukces[3]
28 listopada 2009
01:21:00
F16 H2A 202 Japonia IGS-Optical 3
Sukces
20 maja 2010
21:58:22[4][5][6]
F17 H2A 202[7] Japonia Akatsuki (PLANET-C)
Japonia IKAROS
Japonia UNITEC-1 (Shin'en)
Japonia Waseda-SAT2
Japonia K-Sat (Hayato)
Japonia Negai☆
Sukces
11 września 2010
11:17:00[8]
F18 H2A 202 Japonia Michibiki (QZS-1) Sukces
23 września 2011
04:36:50[9]
F19 H2A 202 Japonia IGS-Optical 4 Sukces
12 grudnia 2011
01:21:00[10]
F20 H2A 202 Japonia IGS-Radar 3 Sukces
17 maja 2012
16:39:00
F21 H2A 202[11] Japonia Shizuku (GCOM-W1)
Korea Południowa KOMPSAT-3 (Arirang 3)
Japonia SDS-4
Japonia HORYU-2
Sukces[12][13]
27 stycznia 2013
04:40:00
F22 H2A 202 Japonia IGS-8A
Japonia IGS-8B
Sukces
27 lutego 2014
18:37:00
F23 H2A 202 Japonia Stany Zjednoczone GPM-Core
Japonia SindaiSat (Ginrei)
Japonia STARS-II
Japonia TeikyoSat-3
Japonia ITF-1
Japonia OPUSAT
Japonia INVADER
Japonia KSAT2
Sukces[14]
24 maja 2014
03:05:14
F24 H2A 202 Japonia ALOS-2 (Daichi 2)
Japonia RISING-2
Japonia UNIFORM-1
Japonia SOCRATES
Japonia SPROUT
Sukces
7 października 2014
05:16:00
F25 H2A 202 Japonia Himawari 8 Sukces[15]
3 grudnia 2014
04:22:04
F26 H2A 202 Japonia Hayabusa 2
Japonia Shin'en 2
Japonia ARTSAT2-DESPATCH
Japonia PROCYON
Sukces[16]
1 lutego 2015
01:21:00
F27 H2A 202 Japonia IGS - radar zapasowy Sukces[17]
26 marca 2015
01:21:00
F28 H2A 202 Japonia IGS-Optical 5 Sukces[18]
24 listopada 2015
06:50:00
F29 H2A 204 Kanada Telstar 12 Vantage Sukces[19]
17 lutego 2016
08:45:00
F30 H2A 202 Japonia Stany Zjednoczone Astro-H (Hitomi)
Japonia ChubuSat-2
Japonia ChubuSat-3
Japonia Horyu-4
Sukces[20]
2 listopada 2016
06:20:00
F31 H2A 202 Japonia Himawari 9 Sukces[21]
24 stycznia 2017
07:44:00
F32 H2A 204 Japonia DSN-2 Sukces[22]
17 marca 2017
01:20:00
F33 H2A 202 Japonia IGS Radar 5 Sukces[23]
1 czerwca 2017
00:17:36
F34 H2A 202 Japonia Michibiki-2 Sukces[24]
19 sierpnia 2017
05:29:00
F35 H2A 204 Japonia Michibiki-3 Sukces[25]
9 października 2017
22:01:37
F36 H2A 202 Japonia Michibiki-4 Sukces[26]

Opracowano na podstawie: Jonathan's Space Home Page[27] i materiałów prasowych.

Przypisy

  1. H-IIA Launch Vehicle. JAXA. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-05-01)].
  2. 三菱重工、「H2A」2機種に半減・民営化でコスト減. NIKKEI NET
  3. Launch Result of the IBUKI (GOSAT) by H-IIA Launch Vehicle No. 15 (ang.). MHI and JAXA, 2009-01-23. [dostęp 2017-01-25].
  4. Launch Day of the H-IIA Launch Vehicle No. 17. JAXA, 2010-03-03.
  5. Overview of Secondary Payloads. JAXA.
  6. Tariq Malik: New Venus Probe to Launch Thursday From Japan After. space.com, 18 May 2010.
  7. Chris Bergin: JAXA launch H-IIA carrying AKATSUKI and IKAROS scrubbed. NASASpaceflight.com, 2010-05-17.
  8. New Launch Day of the First Quasi-Zenith Satellite 'MICHIBIKI' by H-IIA Launch Vehicle No. 18. JAXA.
  9. Chris Bergin: Japanese H-2A launches with new IGS military satellite. NASASpaceflight.com, 2011-09-23.
  10. Chris Bergin: Japanese H-2A lofts IGS (Radar-3) satellite into orbit. NASASpaceflight.com, 2011-12-11.
  11. Launch Overview. Mitsubishi Heavy Industries. [dostęp 2012-04-15].
  12. Krzysztof Kanawka, Rakietowy czwartek (17.05.2012), „Kosmonauta.net”, 17 maja 2012 [dostęp 2017-10-10] (pol.).
  13. Mitsubishi Heavy Industries, Ltd., Launch Result of the Global Changing Observation Mission 1st - Water "SHIZUKU" (GCOM-W1) and the Korean Multi-purpose Satellite 3 (KOMPSAT-3) by H-IIA Launch Vehicle No. 21, Japan Aerospace Exploration Agency (JAXA), www.mhi.com, 18 maja 2012 [dostęp 2017-10-10] (ang.).
  14. Stephen Clark: Landmark four-ton weather satellite blasts off from Japan (ang.). Spaceflight Now, 2014-02-27. [dostęp 2017-01-25].
  15. Krzysztof Kanawka, Udany start Himawari 8 (07.10.2014), Kosmonauta.net, 8 października 2014 [dostęp 2017-10-10] (pol.).
  16. Krzysztof Kanawka, Udany start Hayabusa 2, kosmonauta.net, 3 grudnia 2014 [dostęp 2017-01-25] (pol.).
  17. Maciej Mickiewicz, Starty rakiet H-2A i Proton, Kosmonauta.net, 2 lutego 2015 (pol.).
  18. Krzysztof Kanawka, Trzy starty w siedem godzin, kosmonauta.net, 26 marca 2015 [dostęp 2017-01-25] (pol.).
  19. Michał Moroz, Pierwszy komercyjny start H-2A, „Kosmonauta.net”, 25 listopada 2015 [dostęp 2017-10-10] (pol.).
  20. Krzysztof Kanawka, Obserwatorium ASTRO-H na orbicie, kosmonauta.net, 18 lutego 2016 [dostęp 2017-01-25] (pol.).
  21. Michał Moroz, Himawari-9 na orbicie, kosmonauta.net, 3 listopada 2016 [dostęp 2017-01-25] (pol.).
  22. Maciej Mickiewicz, Japońska rakieta H-IIA wyniosła satelitę DSN-2, kosmonauta.net, 24 stycznia 2017 [dostęp 2017-01-25] (pol.).
  23. Udany start rakiety H-2A z IGS-10, „Kosmonauta.net”, 17 marca 2017 [dostęp 2017-10-10] (pol.).
  24. Krzysztof Kanawka, Starty H-2A i Ariane 5, „Kosmonauta.net”, 2 czerwca 2017 [dostęp 2017-10-10] (pol.).
  25. Michał Moroz, Start rakiety H-2A z satelitą Michibiki-3, „Kosmonauta.net”, 21 sierpnia 2017 [dostęp 2017-10-10] (pol.).
  26. Rakietowy poniedziałek (9.10.2017), „Kosmonauta.net”, 8 października 2017 [dostęp 2017-10-10] (pol.).
  27. Jonathan McDowell: Launchlog (ang.). W: Jonathan's Space Home Page [on-line]. [dostęp 2017-10-10].

Linki zewnętrzne[edytuj]

  • Gunter Krebs: H-2 Family (ang.). W: Gunter's Space Page [on-line].