Halina Konopacka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Halina Konopacka
Konopacka Halina cropped.jpg
Data i miejsce urodzenia 26 lutego 1900
Rawa Mazowiecka
Data i miejsce śmierci 28 stycznia 1989
Daytona Beach
Wzrost 181 cm
Dyscypliny lekkoatletyka
Dorobek medalowy
Reprezentacja  Polska
Igrzyska olimpijskie
Złoto
Amsterdam 1928 lekkoatletyka
(rzut dyskiem)
Halina Konopacka podczas rzutu dyskiem na igrzyskach olimpijskich w Amsterdamie w 1928.
Grób Haliny Konopackiej na Cmentarzu Bródnowskim w Warszawie
Gwiazda w Alei Gwiazd Sportu we Władysławowie

Halina Konopacka właściwie Kazimiera Leonarda Konopacka-Matuszewska-Szczerbińska (ur. 26 lutego 1900 w Rawie Mazowieckiej, zm. 28 stycznia 1989 w Daytona Beach) – polska lekkoatletka, dyskobolka, pierwsza polska złota medalistka olimpijska.

Życiorys[edytuj]

Urodziła się w Rawie Mazowieckiej w mieszczańskiej rodzinie Jakuba i Marianny z Raszkiewiczów. Ze strony matki miała przodków pochodzenia tatarskiego[1]. Wkrótce, wraz z rodzicami, zamieszkała w Warszawie. Rodzina pasjonowała się sportem, głównie tenisem, w którego grał jej ojciec, siostra Czesława i brat Tadeusz, późniejszy piłkarz i lekkoatleta, instruktor Centralnego Instytutu Wychowania Fizycznego[2].

Halina Konopacka karierę sportową rozpoczęła od narciarstwa. Przypadkiem, jako studentka Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Warszawskiego, trafiła do sekcji lekkoatletycznej AZS Warszawa, gdzie w 1923 wypatrzył ją francuski trener Maurice Baquet. Uprawiała: rzut dyskiem, rzut oszczepem, pchnięcie kulą, skok wzwyż, skok w dal. Rok później świętowała zdobycie mistrzostwa Polski w rzucie dyskiem i pchnięciu kulą, a w 1926 ustanowiła pierwszy ze swoich rekordów świata w rzucie dyskiem - 34,15 m. O jej wszechstronności świadczy 27 tytułów mistrzyni Polski zdobytych w kilku konkurencjach. Również znakomicie grała w piłkę ręczną, jeździła konno, pasjonowała się automobilizmem. Po zakończeniu lekkoatletycznej kariery grała w tenisa w mikście z Czesławem Spychałą. Komentatorzy sportowi nadali jej przydomek ‘Czerbieta’ (zbitek słów: 'czerwona kobieta’), gdyż zwykle występowała w czerwonym berecie.

31 lipca 1928 podczas igrzysk olimpijskich w Amsterdamie ustanowiła rekord świata w rzucie dyskiem wynikiem 39,62 m i zdobyła pierwszy złoty medal olimpijski dla Polski. Została uznana za Miss Igrzysk w Amsterdamie[3]. Do końca swojej kariery nie została pokonana w rzucie dyskiem w żadnych zawodach. W 1931 wycofała się z czynnego życia sportowego.

Laureatka Wielkiej Honorowej Nagrody Sportowej (1927 i 1928)[4]. Zwyciężczyni Plebiscytu Przeglądu Sportowego na najlepszego sportowca Polski w 1927 i 1928. Działała w strukturach sportowych. Członkini Zarządu Międzynarodowej Federacji Sportów Kobiecych, prezes Oddziału Warszawskiego Towarzystwa Krzewienia Kultury Fizycznej Kobiet. W 1929 odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi[5].

Zajmowała się również poezją i malarstwem. Publikowała w „Wiadomościach Literackich” i „Skamandrze”. W 1929 wydano zbiór jej wierszy „Któregoś dnia”. Po wojnie malowała głównie kompozycje kwiatowe, podpisując obrazy pseudonimem Helen George.

Gdy wybuchła II wojna światowa, we wrześniu 1939 towarzyszyła mężowi Ignacemu Matuszewskiemu przy ewakuacji złota Banku Polskiego, którą ten organizował i nadzorował. Była kierowcą jednej z ciężarówek na trasie przez Rumunię nad Morze Czarne i dalej do Francji. Po klęsce Francji wyjechała z mężem przez Hiszpanię do USA, gdzie mieszkała od 1941 do końca jego życia - do 1959 w Nowym Jorku, a następnie na Florydzie.

Po wojnie odwiedziła Polskę trzykrotnie w 1958, 1970 i 1975[6]. W 50. rocznicę olimpijskiego zwycięstwa, w 1978 została odznaczona Srebrną Odznaką Orderu Zasługi PRL.

Była dwukrotnie zamężna: z Ignacym Matuszewskim - od 20 grudnia 1928 do jego śmierci 3 sierpnia 1946, i z Jerzym Szczerbińskim - od 1949 do jego śmierci w 1959.

18 października 1990 jej prochy spoczęły na Cmentarzu Bródnowskim w Warszawie.

Rekordy życiowe[edytuj]

Osiągnięcia[edytuj]

  • IO w Amsterdamie: 1. miejsce w rzucie dyskiem
  • Światowe Igrzyska Kobiet: 1926 r. – 1. m. w rzucie dyskiem, 3. m. w pchnięciu kulą oburącz, 5. m. w rzucie oszczepem oburącz, 1930 r. – 1. m. w rzucie dyskiem
  • trzykrotna rekordzistka świata w rzucie dyskiem: 1926 r. 34,15 m; 1927 r. 39,18; 1928 r. 39,62 m
  • 27-krotna mistrzyni Polski w pchnięciu kulą, rzucie dyskiem, oszczepem, skoku wzwyż, 3-boju, 5-boju, sztafecie 4x75 m, 4x100 m, 4x200 m
  • 23-krotna rekordzistka Polski

Upamiętnienie[edytuj]

W 2000 roku w pierwszej edycji Alei Gwiazd Sportu we Władysławowie odsłonięto Gwiazdę Haliny Konopackiej.

Uczniowie Gimnazjum nr 2 z Rawy Mazowieckiej - rodzinnego miasta lekkoatletki, wybrali ją na patronkę szkoły.

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj]