Hana-bi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Hana-bi
ilustracja
Gatunek

dramat kryminalny

Rok produkcji

1997

Data premiery

1997

Kraj produkcji

Japonia

Język

japoński

Czas trwania

103 min

Reżyseria

Takeshi Kitano

Scenariusz

Takeshi Kitano

Główne role

Takeshi Kitano,
Kayoko Kishimoto,
Ren Ōsugi

Muzyka

Joe Hisaishi

Zdjęcia

Hideo Yamamoto

Scenografia

Norihiro Isoda,
Tatsuo Ozeki

Kostiumy

Masami Saito

Montaż

Takeshi Kitano,
Yoshinori Oota

Nagrody
Złoty Lew na 54. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Wenecji (1997)
Najlepszy film spoza Europy na 10. Ceremonii wręczenia Europejskich Nagród Filmowych (1997)
Srebrna Żaba na Camerimage (1998)
Najlepsza muzyka na 22. Ceremonii wręczenia Nagród Japońskiej Akademii Filmowej (1999)

Hana-bi (jap. はなび Hana-bi)japoński dramat kryminalny z 1997 r., w reżyserii i wedle scenariusza Takeshiego Kitano. Uznawany za jedną z najlepszych prac tego twórcy[1], otrzymał Złotego Lwa na 54. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Wenecji (1997)[2]. W roli głównej wystąpił sam Kitano, a ponadto w obsadzie znaleźli się m.in. Kayoko Kishimoto oraz Ren Ōsugi. Ścieżkę dźwiękową skomponował Joe Hisaishi.

Tytuł filmu „Hana-bi”, w dosłownym tłumaczeniu oznacza fajerwerki. Słowo to składa się z dwóch znaków japońskich: hana (kwiat) oraz hi (ogień, tu: w udźwięcznieniu bi). W tytule i treści filmu ukryta jest jednak symbolika i poetycki charakter: kwiatu jako tworzenia i ognia jako zniszczenia. Z tego też powodu tytuł filmu w języku japońskim został zapisany pismem fonetycznym (はなび), a nie znakami kanji (花火), a w piśmie łacińskim ma postać zapisaną wielkimi literami: „HANA-BI”.

Fabuła[edytuj | edytuj kod]

Policjant Nishi (Takeshi Kitano) nie może się odnaleźć po śmierci swojej córki. Jego żona, Miyuki (Kayoko Kishimoto), choruje na białaczkę. Podczas kolejnej akcji jego partner i przyjaciel, detektyw Horibe (Ren Ōsugi), zostaje postrzelony i w wyniku odniesionych ran sparaliżowany. Wkrótce sprawca ginie, lecz zostaje to opłacone śmiercią kolejnego policjanta, Tanaki (Makoto Ashikawa).

Zmuszonego poruszać się na wózku Horibe opuszcza rodzina. Ukojenia chce szukać w malarstwie, ale go na to nie stać. Zrozpaczony podejmuje próbę samobójstwa, nieudaną.

Świat Nishiego zawalił się. Dręczony poczuciem winy rzuca pracę w policji, pomaga wdowie po Tanace, finansuje kosztowne hobby Horibego, organizuje wspólną wycieczkę sobie i swojej żonie. Szukając pieniędzy, zadłuża się u yakuzy, a w końcu napada na bank.

Obsada[edytuj | edytuj kod]

Charakter filmu[edytuj | edytuj kod]

Kitano nakręcił Hana-bi, używając wszystkich charakterystycznych dla siebie technik. Nieobca jest przemoc. Kamera często nieruchoma, ujęcia długie. Akcja rozwija się powoli, ale nieliniowo; obrazy dopracowane, ale oszczędne. Dialogi pojawiają się rzadko, głównie na początku filmu. Grająca żonę Nishiego, Kayoko Kishimoto, wygłasza zaledwie dwie linijki tekstu.

Symbole[edytuj | edytuj kod]

Film jest pełen symboliki, charakterystycznej dla sztuki japońskiej. Można ją odnaleźć na przykład w scenach, które z „zachodniego” punktu widzenia są niepotrzebne lub niezrozumiałe. Długie ujęcie ryb wyskakujących z wody, jest metaforą nienaturalnych zmian. Rzut na obraz przedstawiający cztery aniołki, z których tylko chowający twarz ma aureolę. Układanka z drewnianych klocków, którą wspólnie zajmuje się para małżonków, zostaje rozwiązana dopiero w finałowej scenie. I wreszcie kwiaty, którym, mimo że martwe, Miyuki daje wody.

Nishi, chcąc jak najlepiej dla swoich bliskich, zmuszony jest krzywdzić innych. Sporo jest zatem drobiazgów, symbolizujących usprawiedliwienie go, jak choćby wspomniany anioł. Przykładem jest też kamień zawinięty w białe płótno, którym Nishi rozprawia się ze ścigającymi go bandytami.

Nieprzypadkowo też para jedzie przez góry (śnieg w kulturze japońskiej symbolizuje śmierć), a cała wycieczka kończy się nad morzem.

Horibe[edytuj | edytuj kod]

Zaskakująco dobrze w całą opowieść, szczególnie od momentu, gdy zajął się malarstwem, wpisana jest postać kalekiego Horibe. Malując, wydaje się on narratorem – tak ogólnie wydarzeń, jak i wewnętrznych przeżyć Nishiego. Gdy główny bohater przed napadem na bank, przerabia taksówkę na radiowóz, Horibe usprawiedliwia go, malując kwiaty. Gdy para małżonków zatrzymuje się w górach, na obrazach pojawia się śnieg i krew.

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

Film zdobył wiele nagród, tak w rodzimej Japonii, jak i poza jej granicami. Wśród najważniejszych można wymienić:

Pełną listę nagród można znaleźć w imdb.com.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Panos Kotzathanasis: The 10 Best Takeshi Kitano Movies (ang.). 19 listopada 2015. s. Taste of Cinema. [dostęp 2017-07-16].
  2. MFF w Wenecji 1997 (pol.). s. Filmweb. [dostęp 2017-07-16].
  3. Lista nagrodzonych Złotym Lwem i innymi nagrodami głównymi na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Wenecji [2013-06-02]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]