Hans Vaihinger

Hans Vaihinger
Data i miejsce urodzenia	25 września 1852 ; Nehren
Data i miejsce śmierci	18 grudnia 1933 ; Halle
	profesor nauk humanistycznych
	Specjalność: filozofia
Alma Mater	Uniwersytet w Tybindze; Uniwersytet w Lipsku; Uniwersytet w Berlinie
Profesura	1892
	Nauczyciel akademicki
Uczelnia	Reichsuniversität Straßburg; Uniwersytet w Halle
	Multimedia w Wikimedia Commons

Hans Vaihinger (ur. 25 września 1852 w Nehren, zm. 18 grudnia 1933 w Halle) – filozof niemiecki, profesor Uniwersytetu w Halle.

Kształcił się na Uniwersytecie w Tybindze, Uniwersytecie w Lipsku i na Uniwersytecie Berlińskim. Został wykładowcą filozofii na Uniwersytecie w Strasburgu. W 1884 przeniósł się na uniwersytet w Halle, gdzie od 1892 był profesorem zwyczajnym. Vaihinger uważany był za zwolennika Kanta, jednak w 1911 publikując pracę Die Philosophie des Als Ob wyraził poglądy odbiegające od stanowiska kantystów, a zbliżone do empiriokrytycyzmu. Sam określał swoje poglądy jako "pozytywizm krytyczny", lecz w literaturze są najczęściej określane jako "fikcjonalizm".

Vaihinger fikcję rozumiał jako pojęcie, które nie odpowiada rzeczywistości, ale jest użyteczne. Za fikcje uważał większość pojęć i teorii naukowych, pojęć filozoficznych, czy prawniczych. Fikcje mogą być przez pewien czas niezbędne, ale zostaną zastąpione przez nowe i bardziej użyteczne fikcje. Zadaniem nauki nie jest bowiem poznawanie rzeczywistości, ale tylko umożliwienie działania i ulepszanie życia przez przewidywanie przyszłych wrażeń.

Bibliografia

Tatarkiewicz Władysław: Historia Filozofii t. III. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2004, s. 104-106. ISBN 83-01-13853-X.

Linki zewnętrzne

TimothyT. Stoll TimothyT., Hans Vaihinger, [w:] Stanford Encyclopedia of Philosophy, CSLI, Stanford University, 23 stycznia 2020, ISSN 1095-5054 [dostęp 2020-02-08] (ang.).