Hawajka żółtawa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Hawajka żółtawa
Rhodacanthis flaviceps[1]
Rothschild, 1892
Hawajka żółtawa
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd ptaki neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina łuszczakowate
Podrodzina łuskacze
Plemię Drepanidini
Rodzaj Rhodacanthis
Gatunek hawajka żółtawa
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 EX pl.svg

Hawajka żółtawa (Rhodacanthis flaviceps) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny łuszczakowatych, podrodziny łuskaczy. Endemit Hawaiʻi. Nie był widziany po odkryciu, uznany za wymarłego.

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy gatunek opisał Walter Rothschild w 1892 na łamach The Annals and magazine of natural history. Holotyp pochodził z Hawaiʻi. Autor zamieścił jedynie opisy upierzenia samców, samic i ptaków młodych, bez dodatkowych informacji o ich zachowaniu. Nadał on nowemu gatunkowi nazwę Rhodacanthis flaviceps[3]. W 2016 Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny umieścił hawajkę żółtawą w rodzaju Rhodacanthis podtrzymując nazwę, i uznał ją za gatunek monotypowy[4]. Opisano również drugi gatunek, hawajkę złotogłową (R. flaviceps). Okazy dla Rothschilda, zafascynowanego rzadkimi, ginącymi i ciekawymi gatunkami, odławiał Henry Palmer[5]. Rothschild wspomniał w 1907, że ani Robert Cyril Layton Perkins, ani Palmer nie zaobserwowali ich już na wyspach[6].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Całkowita długość ciała ok. 190 mm, górnej krawędzi dzioba – 18 mm, skrzydła – 97 mm, ogona – 64 mm, a skoku – 25 mm. Występuje dymorfizm płciowy w upierzeniu. U samca głowa, szyja i większość spodu ciała były jabłkowo-żółte, bardziej jaskrawe na głowie i szyi, a bardziej zielone na spodzie ciała. Wierzchnie partie ciała popielato-zielone, kolor przechodził w jaskrawozielony w dolnej części grzbietu, na kuprze i pokrywach nadogonowych. Skrzydła i sterówki czarno-brązowe, na zewnętrznych chorągiewkach występowały zielone krawędzie. Dziób brązowo-niebieski. Nogi szare, tęczówka brązowa. Samica była bardziej zielona i matowa od samca, jedynie czoło porastały żółte pióra, ciemię miało podobne barwy, jak grzbiet. Spód ciała matowy, żółtozielony[3].

Status[edytuj | edytuj kod]

IUCN uznaje hawajkę żółtawą za gatunek wymarły (EX, Extinct). Po swoim odkryciu nie był już odnotowywany. Przyczyna wymarcia jest nieznana[7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rhodacanthis flaviceps, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Rhodacanthis flaviceps. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. a b W. Rothschild. Descriptions of seven new species of birds from the Sandwich Islands. „The Annals and Magazine of Natural History”. Sixth Series. 10, s. 111, 1892. 
  4. Frank Gill & David Donsker: Finches, euphonias. IOC World Bird List (v6.4), 22 października 2016. [dostęp 17 grudnia 2016]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-04-27)].
  5. Josep del Hoyo, Andrew Elliott, Jordi Sargatal (ed.): Handbook of the Birds of the World. T. 7. Jacamars to Woodpeckers. Lynx Edicions, 2002. ISBN 84-87334-37-7.
  6. Lionel Walter Rothschild Rothschild: The avifauna of Laysan and the neighbouring islands : with a complete history to date of the birds of the Hawaiian possessions. 1893–1900, s. 205–206.
  7. Lesser Koa-finch Rhodacanthis flaviceps. BirdLife International. [dostęp 13 października 2016]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-01-28)].