Hiady (mitologia)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Hiady
Ὑάδες
nimfy
Ilustracja
François Boucher: Merkury (Hermes) powierza opiekę nad małym Dionizosem Nimfom z Nysy, obraz olejny na płótnie, 1769, Kimbell Art Museum, Fort Worth
Inne imiona Nimfy z góry Nysy
Występowanie mitologia grecka
Rodzina
Ojciec Atlas
Matka Plejone lub Ajtra
Rodzeństwo Plejady,
Hyas

Hiady (także „Nimfy z góry Nysy”; gr. Ὑάδες Hyádes, od hýein ‘padanie deszczu’, ‘płaczki’, łac. Suculae, gr. Νύσιαι Nýsiai, łac. Nysiae) – w mitologii greckiej nimfy, siedem sióstr:

  • Ambrozja (Ambrosja; gr. Ἀμβροσία Ambrosía, łac. Ambrosia);
  • Eudora (Eudore; gr. Εὐδωρη Eúdorē, łac. Eudora);
  • Ajsyle (Fajsyle; gr. Φαισυλη Phaisyle, łac. Phaesyle);
  • Koronis (gr. Κορωνίς Korōnís, łac. Coronis);
  • Dione (Diona; gr. Διώνη Diṓnē, łac. Diona);
  • Polykso (gr. Πολυξώ Polyksṓ, łac. Polyxo);
  • Fajo (gr. Φαιω Phaiō, łac. Phaeo)[1][2].

Liczba ich wahała się od dwu do siedmiu[1][2]. Także Kleeję, Fyto, Pedile, Tyone czasem zaliczano do Hiad[1].

Uchodziły za córki tytana Atlasa i Okeanidy Plejone (lub Okeanidy Ajtry) oraz za siostry (według niektórych źródeł) Plejad i Hyasa[1]. Były piastunkami boga Dionizosa (Nimfy z góry Nysy) i Zeusa oraz nimfami rozsiewającymi wilgoć na ziemi[1][3][4]. Razem ze swymi siostrami, Plejadami, zostały przemienione w gwiazdy z żalu, po śmierci ich brata Hyasa, ukąszonego przez węża[1].

Pojawienie się Hiad zwiastowało początek deszczów, a zstępowanie wzywało do orki[3][4].

Mityczne Hiady są identyfikowane z Hiadami w gwiazdozbiorze Byka[2][5][6]. Na niebie sąsiadują z Plejadami (gromadą otwartą gwiazd w gwiazdozbiorze Byka) i konstelacją Oriona, które są z nimi mitologicznie powiązane.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008, s. 148. ISBN 83-04-04673-3.
  2. a b c Vojtech Zamarovský: Bohovia a hrdinovia antických bájí. Bratislava: Perfekt a.s., 1998, s. 191. ISBN 80-8046-098-1. (słow.); polskie wydanie: Bogowie i herosi mitologii greckiej i rzymskiej (Encyklopedia mitologii antycznej, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej).
  3. a b Mała encyklopedia kultury antycznej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1990, s. 329. ISBN 83-01-03529-3.
  4. a b Władysław Kopaliński: Słownik mitów i tradycji kultury. Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2003, s. 434. ISBN 83-7399-022-4.
  5. Anton Hajduk, Ján Štohl (red.): Encyklopédia astronómie. Bratislava: Obzor, 1987, s. 237. (słow.)
  6. Carlos Parada: Constellations and Stars (ang.). maicar.com. [dostęp 2011-08-11].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Aaron J. Atsma: Hyades (ang.). theoi.com. [dostęp 2011-08-11].
  2. Aaron J. Atsma: Nysiades (ang.). theoi.com. [dostęp 2011-08-11].
  3. Henry George Liddell, Robert Scott: A Greek-English Lexicon: Ὑάδες (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2011-08-11].
  4. Hyades (ang.). mythindex.com. [dostęp 2011-08-11].
  5. Nysiades (ang.). mythindex.com. [dostęp 2011-08-11].
  6. Carlos Parada: Hyades (ang.). maicar.com. [dostęp 2011-08-11].
  7. Oskar Seyffert: Dictionary of Classical Antiquities, 1894, s. 311: Hyades (ang.). ancientlibrary.com. [dostęp 2011-08-11].
  8. William Smith: A Dictionary of Greek and Roman biography and mythology: Hyades (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-02].
  9. William Smith: A Dictionary of Greek and Roman biography and mythology: Nyseides (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-02].
  10. Harry Thurston Peck: Harpers Dictionary of Classical Antiquities, 1898: Hyades (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-02].
  11. Harry Thurston Peck: Harpers Dictionary of Classical Antiquities, 1898: Nyseides (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-05-02].