IX Korpus Armijny (Cesarstwo Niemieckie)
| Historia | |
| Państwo | |
|---|---|
| Sformowanie |
1866 |
| Rozformowanie |
1919 |
| Dowódcy | |
| Pierwszy |
gen. Edwin von Manteuffel |
| Działania zbrojne | |
| I wojna światowa | |
| Organizacja | |
| Dyslokacja | |
| Rodzaj wojsk | |
| Podległość |
III Inspekcja (do 1914) |

IX Korpus Armijny (niem. IX. Armee-Korps) – wyższy związek taktyczny Armii Cesarstwa Niemieckiego.
Charakterystyka
[edytuj | edytuj kod]29 czerwca 1912 armię niemiecką zorganizowano w 25 korpusów prowadzących rekrutację na terenach 22 terytorialnych okręgów korpuśnych. Każdy korpus tworzyły dwie dywizje piechoty, zwykle o kolejnych numerach. Korpusy zgrupowane były w osiem inspekcji armii[1]. Barwą IX KA był kolor biały[2].
W sierpniu 1914 rozwinięto w Niemczech do etatów wojennych związki operacyjne (armie[a]). W skład 1 Armii wszedł między innymi IX Korpus Armijny[4][5]. W I wojnie światowej walczył na froncie zachodnim[6].
Korpus na stopie wojennej początkowo składał się ze sztabu korpusu, oddziałów korpuśnych i dwóch dywizji piechoty. Jednak wojna pozycyjna wymusiła bardziej płynną organizację korpusów, która umożliwiałaby przerzucanie nawet do sześciu dywizji na odcinki korpusów znajdujących się na głównym wysiłku obrony. Reformę tę sformalizowano w grudniu 1916[7], a Korpus od tej pory traktowano jako tymczasowe zgrupowanie poszczególnych dywizji[8].
Struktura organizacyjna
[edytuj | edytuj kod]Skład od 2 VIII 1914 do 20 IX 1915[4][9]:
- dowództwo korpusu
- 17 Dywizja Piechoty
- 18 Dywizja Piechoty
Dowódcy korpusu
[edytuj | edytuj kod]| Stopień | Imię i nazwisko[10] | Okres (od) |
|---|---|---|
| generał piechoty | Edwin von Manteuffel | 30 X 1866 |
| generał piechoty | Albrecht Gustav von Manstein | 26 I1867 |
| generał piechoty | Hermann von Tresckow | 23 IX 1873 |
| generał piechoty | Paul von Leszczynski | 2 VIII 1888 |
| generał kawalerii | Alfred Graf von Waldersee | 2 II 1891 |
| generał kawalerii | Robert von Massow | 5 IV 1898 |
| generał lejtnant | Friedrich von Bock und Polach | 29 X 1903 |
| generał kawalerii | Hermann von Vietinghoff | 21 V 1907 |
| generał piechoty | Karl Freiherr von Plettenberg | 12 IV1910 |
| generał piechoty | Ferdinand von Quast | 1 III1913 |
| generał lejtnant | Horst von Oetinger | 24 I 1917 |
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Armie polowe nie w pełni odpowiadały przedwojennym okręgom armijnym[3].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Thomas 2019a ↓, s. 6.
- ↑ Thomas 2019a ↓, s. 33.
- ↑ Thomas 2019a ↓, s. 8.
- ↑ a b Thomas 2019a ↓, s. 13.
- ↑ 1 Armia Cesarstwa Niemieckiego ↓, IX Korpus Armijny – dowództwo.
- ↑ Thomas 2019a ↓, s. 11.
- ↑ Thomas 2019b ↓, s. 8.
- ↑ Thomas 2019c ↓, s. 10.
- ↑ IX Korpus Armijny Altona ↓, rozmieszczenie wojsk.
- ↑ IX Korpus Armijny ↓, historia.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Nigel Thomas: Armia niemiecka w I wojnie światowej 1914–1915. T. 1. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2019. ISBN 978-83-8178-074-2.
- Nigel Thomas: Armia niemiecka w I wojnie światowej 1915–1917. T. 2. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2019. ISBN 978-83-8178-075-9.
- Nigel Thomas: Armia niemiecka w I wojnie światowej 1917–1918. T. 3. Oświęcim: Wydawnictwo Napoleon V, 2019. ISBN 978-83-8178-076-6.
- Jonathan Viser: Imperial German First Army. [w:] The Prussian Machine [on-line]. prussianmachine.com. [dostęp 2025-01-16]. (ang.).
- Jonathan Viser: IX. Armeekorps Hamburg – Altona. [w:] The Prussian Machine [on-line]. prussianmachine.com. [dostęp 2025-01-20]. (niem.).
- Jonathan Viser: IX Army Corps. [w:] The Prussian Machine [on-line]. prussianmachine.com. [dostęp 2025-01-14]. (ang.).