I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu
Typ szkoły szkoła ponadgimnazjalna
Patron szkoły Juliusz Słowacki
Państwo  Polska
Miejscowość Przemyśl
Data założenia 1628
Dyrektor mgr Tomasz Dziumak
Wicedyrektorzy mgr Marek Magdziak
Adres ul. Słowackiego 21
37–700 Przemyśl
Położenie na mapie Przemyśla
Mapa lokalizacyjna Przemyśla
I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu
I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu
I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu
I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyślu
Ziemia49°46′50,4278″N 22°46′37,8131″E/49,780674 22,777170
Strona internetowa

I Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego w Przemyśluszkoła ponadgimnazjalna w Przemyślu, założona w 1628 roku.

Historia[edytuj]

Czasy I Rzeczypospolitej – szkoła jako kolegium jezuickie[edytuj]

Początki szkoły sięgają roku 1628, kiedy to sprowadzeni do Przemyśla Jezuici założyli w mieście swoje kolegium. Pierwotnie składało się ono z pięciu klas, w których językiem wykładowym była łacina. Niestety, wobec sprzeciwu kapituły katedralnej Jezuici musieli szybko szkołę zamknąć i dopiero w 1654 roku otworzyli ją na nowo. Zaczęli też budować duży gmach szkolny, który przylegał do kościoła kolegialnego (oba te budynki stoją do czasów obecnych). Od tego czasu kolegium funkcjonowało bez przeszkód i było jedną z najlepszych szkół nie tylko w regionie. Najprężniej rozwijało się ono w latach 1750–1772, kiedy to bp W. H. Sierakowski przeznaczył wielkie sumy na jego rozbudowę, ofiarował mu swą bibliotekę, która była również otwarta w określonych godzinach dla mieszkańców miasta i ufundował przy szkole drukarnię.

Czasy austriackie – szkoła jako gimnazjum[edytuj]

Budynek Kolegium Jezuickiego i CK Gimnazjum (lata 70. XIX w.).
Nowy budynek gimnazjum (pocz. XX w.).

Kiedy w 1773 roku nastąpiła kasata zakonu Jezuitów rząd austriacki przejął kolegium i utworzył w jego miejsce sześcioletnie gimnazjum (jedno z sześciu szkół średnich jakie pozostawiono w Galicji). Eksjezuitom pozwolono uczyć w szkole do roku 1787, a rok później wprowadzono język niemiecki jako wykładowy. Od tego czasu w gimnazjum uczyli nauczyciele świeccy, na których czele stał prefekt. W listopadzie 1819 roku utworzono przy gimnazjum dwuletni zakład filozoficzny, którego ukończenie pozwalało na podjęcie studiów uniwersyteckich. Uczniowie gimnazjum uczestniczyli we wszystkich najważniejszych wydarzeniach 1. i 2. połowy XIX w.: walczyli w kampaniach napoleońskich, o niepodległość Grecji, w Powstaniu Listopadowym, wchodzili w skład organizacji spiskowych lat 30., brali udział w Wiośnie Ludów nie tylko na terenach polskich, ale i węgierskich, walczyli w Powstaniu Styczniowym. W roku szkolnym 1849/1850, w wyniku reformy oświaty, połączono sześcioletnie gimnazjum z dwuletnim zakładem filozoficznym w jeden ośmioletni zakład. Nauka w gimnazjum kończyła się maturą umożliwiającą podjęcie studiów uniwersyteckich. Od roku szkolnego 1867/1868 językiem wykładowym ustanowiono język polski. 3 września 1895 roku uroczyście poświęcono nowy budynek szkolny przy ówczesnej ul. Dobromilskiej, który służy szkole do dziś. Koniec ery autonomicznej związany jest z wieloma wydarzeniami w historii szkoły. To z niej w 1895 roku wyłoniono gimnazjum ukraińskie, a w 1906 roku – gimnazjum zasańskie. Szkoła – w okresie rozbudzonych uczuć narodowych – była almae matris dla wielu wybitnych działaczy niepodległościowych polskich, ukraińskich, a także żydowskich. To w murach Gimnazjum w 1907 roku zawiązano zalążki dzisiejszego Klubu Sportowego „Polonia”. Prężnie rozwijały się inicjatywy teatralne, harcerskie oraz ruch turystyczny.

I wojna światowa i czasy II Rzeczypospolitej[edytuj]

Ze względu na oblężenie Twierdzy Przemyśl, w roku szkolnym 1914/1915 szkoła była zamknięta. W tym czasie wielu nauczycieli, uczniów i wychowanków szkoły wzięło udział w walkach na frontach I wojny światowej. Walczyli oni także podczas wojny polsko-ukraińskiej (m.in. o Przemyśl i o Lwów – głównodowodzącym obrony Lwowa był polonista I Gimnazjum prof. Czesław Mączyński) oraz najazdu bolszewików na Polskę w 1920 roku. We wrześniu 1921 roku szkole nadano imię Juliusza Słowackiego i – z inicjatywy dr Zygmunta Skorskiego – nad wejściem wymalowano triadę platońską „Prawda, Dobro, Piękno”, która stała się mottem łączącym od tego czasu kolejne pokolenia „Słowaka”. 2 maja 1933 roku uroczyście poświęcono sztandar szkoły z podobizną Matki Bożej Ostrobramskiej.

II wojna światowa i czasy PRL – od gimnazjum do liceum ogólnokształcącego[edytuj]

Szkoła, po wybuchu II wojny światowej i wprowadzeniu w życie traktatu Ribbentrop-Mołotow funkcjonowała w okresie od października 1939 roku do stycznia 1940 roku bez zmian. Następnie przekształcono ją w koedukacyjną 10-letnią Szkołę Średnią im. A. Mickiewicza, która funkcjonowała do czerwca 1941 roku. Po napaści III Rzeszy na ZSRR szkołę zamknięto. Część nauczycieli, uczniów i absolwentów walczyła niemal na wszystkich frontach II wojny światowej. Wielu uczniów żydowskiego pochodzenia zostało zamordowanych przez hitlerowców. Niektórzy nauczyciele brali udział w tajnym nauczaniu. Naukę szkolną podjęto dopiero we wrześniu 1944 roku. Od roku szkolnego 1950/1951 szkoła z męskiej została przekształcona w koedukacyjną. W latach 50. liceum miało być wzorcową szkołę socjalistyczną im. Towarzystwa Przyjaciół Dzieci; przywrócono jednak ostatecznie Juliusza Słowackiego jako patrona, a po 1956 roku złagodzono indoktrynację. Na przełomie lat 50. i 60. w szkole funkcjonowały klasy z ukraińskim językiem nauczania. Dyrektura Adama Żaka (1963–1985), to nie tylko czas wielu remontów i unowocześniania szkoły, ale i ważnych uroczystości: 14 października 1973 roku odbyło się uroczyste nadanie szkole nowego sztandaru, 10 grudnia 1973 roku odznaczenie szkoły Medalem KEN, a 21 marca 1978 roku nadanie sztandaru szkolnej drużynie harcerskiej (wówczas jednej z najprężniejszych w kraju). Na przełomie lat 70. i 80. niektórzy członkowie społeczności szkolnej działali w podziemiu i angażowali się w prace lokalnych struktur „Solidarności”.

Czasy najnowsze[edytuj]

Lata III RP to czas przekształcania szkoły w nowoczesną placówkę dydaktyczno-wychowawczą i podejmowanie wielu inicjatyw, dzięki którym liceum stało się renomowaną szkołą w skali kraju. Od roku szkolnego 1996/1997 szkoła wydaje drukowane sprawozdania z działalności – „Rocznik Gimnazjalny”. 15 listopada 1997 roku uroczyście świętowano powrót sztandaru z 1933 roku w mury szkolne. 1 października 2001 roku – 80. rocznicę nadania szkole imienia J. Słowackiego, a w dniach 12–15 września 2003 roku – 375-lecie założenia placówki. Liceum wielokrotnie było miejscem konferencji naukowych, spotkań z ludźmi nauki, kultury i Kościoła, a w dniach 2–5 października 2002 roku pełniło funkcje gospodarza XVIII Ogólnopolskiego i VI Międzynarodowego Zlotu Liceów im. J. Słowackiego.

Nauczyciele i uczniowie[edytuj]

(Materiał źródłowy – lista abiturientów C. K. Gimnazjum w Przemyślu z lat 1850-1894[1])

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj]