I Republika Afganistanu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
جمهوری افغانستان
جمهوری افغانستان

Republika Afganistanu
Królestwo Afganistanu 1973-1978 Demokratyczna Republika Afganistanu
Flaga Afganistanu
Godło Afganistanu
Flaga Afganistanu Godło Afganistanu
Położenie Afganistanu
Język urzędowy paszto, perski
Stolica Kabul
Ustrój polityczny republika
Obalenie monarchii 1973
Przekształcenie w republikę socjalistyczną 1978
Religia dominująca islam
Mapa Afganistanu

Republika Afganistanu (pst. جمهوری افغانستان, prs. پادشاهي جمهوری افغانستان) – historyczne państwo położone w Azji Środkowej, na terenie obecnego Afganistanu, istniejące w latach 1973-1978.

Na początku lat 70. susze wywołały poważny kryzys gospodarczy w Afganistanie. Król Muhammad Zahir Chan nie potrafił mu sprostać i w lipcu 1973 roku został obalony przez młodych oficerów, którzy proklamowali republikę. Prezydentem republiki został kuzyn króla, generał Muhammad Daud Chan. W 1977 roku Daud zatwierdził nową konstytucję, wprowadzającą prezydencką formę rządów i system jednopartyjny, z Partią Rewolucji Narodowej (założoną w 1974 roku) jako jedyną legalną partią. Jednocześnie zdelegalizowano wszystkie partie polityczne. Do więzień masowo trafiali również byli sojusznicy Dauda[1]. Doszło też do zabójstw politycznych a celem jednego z nich padł Mira Akbara Chajbara którego śmierć była bezpośrednią przyczyną obalenia Dauda[2]. Do późnych lat 70. Afganistan zachowywał neutralność w zimnej wojnie, przyjmując pomoc z obu stron.

 Osobny artykuł: rewolucja kwietniowa.

W 1978 roku Daud został obalony w tzw. rewolucji kwietniowej przez Ludowo-Demokratyczną Partię Afganistanu (której część należała do rządu Dauda w początkowym okresie jego istnienia) oraz armię. Na czele puczu stanął Nur Mohammed Taraki. Zostało utworzone nowe państwo, Demokratyczna Republika Afganistanu, które związało się politycznie i gospodarczo ze Związkiem Radzieckim.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Jakub Tyszkiewicz, Edward Czapiewski Historia powszechna. Wiek XX, wyd. 2010 r., s. 722-724
  2. Gladstone, Cary (2001). Afghanistan Revisited. Nova Publishers. s. 116. ISBN 978-1590334218.