Ignacy Świeży

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ignacy Świeży
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 12 października 1839
Kończyce Wielkie
Data i miejsce śmierci 22 października 1902
Cieszyn
poseł na Sejm Krajowy w Opawie
Okres sprawowania 1878 - 1902
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Prezbiterat 1865
Odznaczenia
Order Żelaznej Korony III klasy (austr.)[1]

Ignacy Świeży (ur. 12 października 1839 w Kończycach Wielkich, zm. 22 października 1902 w Cieszynie) – polski ksiądz katolicki, działacz narodowy i oświatowy na Śląsku Cieszyńskim.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Józefa, zagrodnika, i Marianny z Brzusków; brat Antoniego[2]. Po studiach teologicznych na Wydziale Teologicznym św. Cyryla i Metodego Uniwersytetu Franciszka w Ołomuńcu, w 1865 otrzymał święcenia kapłańskie, a następnie był duszpasterzem w Racimowie i Bielsku. W 1873 założył Dziedzictwo bł. Jana Sarkandra i był jego prezesem do 1897. Jako działacz polskiego ruchu narodowego w latach 1878–1902 był posłem do śląskiego Sejmu Krajowego w Opawie, a także w parlamencie wiedeńskim w latach 1885–1900.

Był także współzałożycielem Związku Śląskich Katolików (1883) i Macierzy Szkolnej dla Księstwa Cieszyńskiego (1885)[3]. W Związku Śląskich Katolików stał na czele frakcji narodowej, ugodowej w stosunku do ewangelików, co ułatwiało mu wybór do Sejmu Krajowego. W 1885 uzyskał mandat poselski do Rady Państwa w dużej mierze dzięki głosom duchowieństwa i ludności czeskiej z zachodniej części Śląska Cieszyńskiego, co skłoniło go do poparcia czeskich praw historycznych do Księstwa Cieszyńskiego. Proczeskich poglądów obozu katolickiego nie podzielał wówczas ewangelicki obóz michejdowców, którzy w latach 80. XIX wieku, dobie największej aktywizacji czeskiego ruchu narodowego w regionie i pierwszych polsko-czeskich zadrażnień, ostrzegali przed czechizacją ludności polskojęzycznej[4].

Członek korespondent Towarzystwa Muzeum Narodowego Polskiego w Rapperswilu od 1895 roku[5].

Był autorem kilku powieści i kolekcjonował anegdoty, przysłowia i pieśni ludowe. Tłumaczył z języka niemieckiego i francuskiego. Pochowany na Cmentarzu Komunalnym w Cieszynie. Jego imię nosi jedna z cieszyńskich ulic.

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • O męstwie chrześcijańskim (1874)
  • Nauka o cieple dla ludu polskiego (1875)
  • Istnienie Boga i dusza ludzka (1876)
  • Bogumił Jan (1889)
  • Kto by się tego spodziewał (1892)
  • Braciszek Renał (1892)
  • Powieści z życia i historii (1893)
  • Na pamiątkę dwudziestopięcioletniego jubileuszu Dziedzictwa bł. Jana Sarkandra (1898)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michael Morys-Twarowski: Świeży Ignacy (1839-1902), ksiądz rzymskokatolicki, działacz społeczny i narodowy na Śląsku Cieszyńskim, poseł na Sejm Krajowy w Opawie i do Rady Państwa w Wiedniu, pisarz, publicysta. W: Polski słownik biograficzny. T. LI. Z. 3. 2017, s. 406.
  2. Michael Morys-Twarowski: Świeży Ignacy (1839-1902), ksiądz rzymskokatolicki, działacz społeczny i narodowy na Śląsku Cieszyńskim, poseł na Sejm Krajowy w Opawie i do Rady Państwa w Wiedniu, pisarz, publicysta. W: Polski słownik biograficzny. T. LI. Z. 3. 2017, s. 403.
  3. Kierski, t.I 1923 ↓, s. 273-275.
  4. Janusz Gruchała, Krzysztof Nowak: Dzieje polityczne. W: Śląsk Cieszyński od Wiosny Ludów do I wojny światowej w latach 1848–1918. Idzi Panic, Krzysztof Nowak (redakcja). Cieszyn: Starostwo Powiatowe w Cieszynie, 2013, s. 92. ISBN 978-83-935147-3-1.
  5. Sprawozdanie z Zarządu Muzeum Narodowego Polskiego w Rapperswylu za Rok ...., 1899, s. 10.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]