Ignacy Solarz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ignacy Solarz
Chrzestny
Ilustracja
Popiersie Ignacego Solarza (1986) autorstwa Henryka Jana Dominiaka
Data i miejsce urodzenia 28 grudnia 1891
Ołpiny
Data i miejsce śmierci 1940?
Palmiry?
Zawód nauczyciel,
działacz społeczny
Grób Ignacego i Zofii Solarz na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach

Ignacy Solarz, ps. Chrzestny (ur. 28 grudnia 1891 w Ołpinach, zm. 1940, prawdopodobnie Palmiry[1]) – polski pedagog, działacz ruchu ludowego i spółdzielczego, założyciel Związku Młodzieży Wiejskiej RP i Uniwersytetów Ludowych[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W 1912 r. ukończył gimnazjum w Jaśle. W latach 1913–1916 w armii austriackiej. Ranny podczas I wojny światowej w trakcie walk w Karpatach i wskutek trwałego inwalidztwa zwolniony z wojska. W latach 1916–1921 studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim, które ukończył z dyplomem inżyniera rolnika. Instruktor rolny w kółkach rolniczych i Małopolskim Towarzystwie Rolniczym, nauczyciel w Szkole Rolniczej w Sąsiadowicach. W 1924 z jego inicjatywy powstał uniwersytet ludowy w Szycach (Wiejski Uniwersytet Ludowy, od 1930 Wiejski Uniwersytet Orkanowy)[2], którego dyrektorem był do likwidacji przez władze w 1931 r. Jego najbliższą współpracownicą była żona, Zofia Solarz[3]. Następnie zainicjował powstanie Spółdzielni Rolniczej dla Prowadzenia Uniwersytetów Wiejskich.

Od 1921 w PSL „Piast”. Od 1924 członek Centralnego Związku Młodzieży Wiejskiej, 1928 inicjator powstania Związku Młodzieży Wiejskiej RP „Wici” i do 1939 członek jego Zarządu Głównego. W czasie spotkania z prezydentem Ignacym Mościckim po strajku chłopskim w 1937 roku zaprotestował przeciw metodom stosowanym przez policję wobec uczestników strajku[4].

Po wybuchu II wojny światowej, w końcu roku 1939 nawiązał kontakt z Maciejem Ratajem i Marianem Rapackim (prezesem Społem; został nominowany na dyrektora oddziału „Społem” w Rzeszowie. Odrzucił propozycję współpracy z ZWZ. W drugiej połowie lutego 1940 roku, po rewizji na Gackiej Górce, został aresztowany w Jarosławiu. Mogło to mieć związek z dekonspiracją organizacji PLAN (która zamierzała skłonić Solarza do współpracy) albo z wcześniejszym nielegalnym przekroczeniem granicy niemiecko-sowieckiej. Jest prawdopodobne, że został zamordowany przez Niemców w Palmirach, podczas akcji eliminacji polskiej inteligencji (Zbrodni w Palmirach)[1][a]

W roku 1986 w Tychach jego imieniem zostało nazwane 13-14 OHP; popiersie patrona wykonał artysta rzeźbiarz Henryk Jan Dominiak[5][6]). W Smolnicy Dębno istnieje Zespół Szkół im. Ignacego Solarza[7].

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Okoliczności śmierci nie są ustalone. I.Solarz mógł zginąć w Palmirach albo zostać wywieziony do Niemiec lub ZSRR. Na Cmentarzu w Palmirach znajduje się grób symboliczny[1].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Andrzej A. Zięba: Solarz Ignacy (1891–1940?). W: iPSB (Biogram został opublikowany w latach 2000–2001 w XL tomie PSB) [on-line]. [dostęp 2017-06-23].
  2. Wioletta Kisała: Ocalić świetlaną przeszłość Uniwersytetu. W: Gazeta Jarosławska 18/2011 [on-line]. [dostęp 2017-06-23].
  3. Agnieszka Majewska-Kafarowska. Zofia Solarzowa, ta, która czuła niezawodne siły do twórczego przekazywania…. „Edukacja Dorosłych”, s. 148–160, 2010. Akademickie Towarzystwo Andragogiczne. ISSN X 1230-929 X. 
  4. Józef Gójski: Strajki i bunty chłopskie w Polsce. Warszawa: Wydawnictwo Ludowe, 1949, s. 155.
  5. Henryk Jan Dominiak w: Wielkopolski Związek Artystów Rzeźbiarzy
  6. Henryk Jan Dominiak, artysta rzeźbiarz, złotnik, grafik, malarz
  7. Szkoły średnie. W: Strona Wyższej Szkoły Logistyki [on-line]. [dostęp 2017-06-23].(Strona internetowa szkoły)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Słownik biograficzny działaczy ruchu ludowego, Józef Dancygier (oprac.), Józef Abramczyk, Warszawa: Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1989, s. 366-367, ISBN 83-205-4045-3, OCLC 830080061.
  • Solarzowie „Chrzestni”. Dążenie do ideału, Biblioteka Ludowca, Wydział Organizacyjno-Informacyjny NKW PSL, Warszawa 1998, ​ISBN 83-87432-05-9

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]