Przejdź do zawartości

Ilie Bolojan

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Ilie Bolojan
Ilustracja
Ilie Bolojan (2025)
Data i miejsce urodzenia

17 marca 1969
Birtin

Premier Rumunii
Okres

od 23 czerwca 2025

Przynależność polityczna

Partia Narodowo-Liberalna

Poprzednik

Cătălin Predoiu (p.o.)

Prezydent Rumunii (p.o.)
Okres

od 12 lutego 2025
do 26 maja 2025

Przynależność polityczna

Partia Narodowo-Liberalna

Poprzednik

Klaus Iohannis

Następca

Nicușor Dan

Odznaczenia
Kawaler Orderu Korony Rumunii

Ilie Gavril Bolojan (ur. 17 marca 1969 w Birtinie[1]) – rumuński polityk i samorządowiec, burmistrz Oradei, przewodniczący rady okręgu Bihor, od 2025 przewodniczący Partii Narodowo-Liberalnej (PNL), w latach 2024–2025 i w 2025 przewodniczący Senatu, w 2025 pełniący obowiązki prezydenta Rumunii, od 2025 premier Rumunii.

Życiorys

[edytuj | edytuj kod]

Studiował na wydziale mechanicznym Institutul Politehnic „Traian Vuia” w Timișoarze oraz na wydziale matematycznym Universitatea din Timișoara(inne języki)[2]. Początkowo pracował jako nauczyciel, od 1994 zarządzał spółką prawa handlowego[2].

W pierwszej połowie lat 90. wstąpił do Partii Narodowo-Liberalnej[3]. W latach 1996–2004 był radnym miasta Aleșd, w 2004 wszedł w skład rady okręgu Bihor[2]. W latach 2005–2007 pełnił funkcję prefekta okręgu, następnie do 2008 był sekretarzem rządu, którym kierował Călin Popescu-Tăriceanu[3]. W latach 2008–2020 przez trzy kadencje sprawował urząd burmistrza Oradei[3]. W 2020 został wybrany na przewodniczącego rady okręgu Bihor (utrzymał tę funkcję również w 2024)[1][3].

W listopadzie 2024, po rezygnacji złożonej przez Nicolae Ciukę, powołano go na pełniącego obowiązki przewodniczącego PNL[3]. W wyborach w następnym miesiącu został wybrany w skład Senatu[4]. Również w grudniu 2024 powołano go na przewodniczącego wyższej izby rumuńskiego parlamentu[5].

12 lutego 2025, w następstwie rezygnacji z urzędu Klausa Iohannisa, został pełniącym obowiązki prezydenta Rumunii[6][7][8]. W związku z tym obowiązki przewodniczącego Senatu zaczął pełnić wiceprzewodniczący izby Mircea Abrudean[9]. Ilie Bolojan zawiesił również swoje członkostwo w PNL[10]. 26 maja 2025, w związku z objęciem urzędu prezydenta przez Nicușora Dana, zakończył wykonywanie obowiązków głowy państwa[11]. Tego samego dnia powrócił na funkcję przewodniczącego Senatu[12]. Wkrótce ponownie został też p.o. przewodniczącego PNL[13].

20 czerwca 2025 prezydent Nicușor Dan desygnował Ilie Bolojana na funkcję premiera[14]. Porozumienie koalicyjne podpisały Partia Socjaldemokratyczna, Partia Narodowo-Liberalna, Demokratyczny Związek Węgrów w Rumunii i Związek Zbawienia Rumunii[15], a także frakcja mniejszości narodowych[16]. Uzgodniono również, że wiosną 2027 funkcję premiera przejmie przedstawiciel socjaldemokratów[17]. 23 czerwca nowy rząd został zatwierdzony przez parlament (za zagłosowało 301 posłów do Izby Deputowanych oraz członków Senatu)[18], a jego członkowie zostali zaprzysiężeni przez prezydenta[19]. W związku z objęciem urzędu premiera Ilie Bolojan odszedł ze stanowiska przewodniczącego wyższej izby parlamentu. W lipcu 2025 został wybrany na przewodniczącego PNL[20]. W kwietniu 2026 socjaldemokraci opuścili koalicję rządową. 5 maja 2026 parlament przegłosował wobec rządu Ilie Bolajana wotum nieufności[21].

Odznaczenia

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. a b Catalin Serban, Ilie Bolojan: De la lider local la figura națională căutată de toate partidele [online], romanialibera.ro, 6 listopada 2024 [dostęp 2024-12-08] (rum.).
  2. a b c Ilie Bolojan: Președinte CJB, oradeaindirect.ro [zarchiwizowane 2022-08-12] (rum.).
  3. a b c d e Andrei Georgescu, Cine este Ilie Bolojan, noul președinte al PNL, după demisia lui Nicolae Ciucă [online], hotnews.ro, 25 listopada 2024 [dostęp 2024-12-08] (rum.).
  4. Sorin Martin Vereș, Biroul Electoral Județean Bihor a anunțat lista completă a viitorilor parlamentari de Bihor. Printre ei se numără și Ilie Bolojan [online], bihon.ro, 6 grudnia 2024 [dostęp 2024-12-08] (rum.).
  5. Radu Dumitrescu, Romanian MPs elect new heads of upper and lower legislative chambers [online], romania-insider.com, 23 grudnia 2024 [dostęp 2024-12-23] (ang.).
  6. Prezydent Rumunii ogłasza rezygnację z urzędu [online], pap.pl, 10 lutego 2025 [dostęp 2025-02-12].
  7. Rumuński Sąd Konstytucyjny zatwierdził rezygnację prezydenta Iohannisa [online], TVN24, 12 lutego 2025 [dostęp 2025-02-12].
  8. Adrian Ardelean, Andreea Ofițeru, Ilie Bolojan, președinte interimar al României. Klaus Iohannis către Bolojan: „Să aveţi grijă de România!” [online], europalibera.org, 12 lutego 2025 [dostęp 2025-02-12] (rum.).
  9. Liberalul Mircea Abrudean, noul președinte al Senatului, după plecarea lui Ilie Bolojan la Cotroceni [online], digi24.ro, 11 lutego 2025 [dostęp 2025-02-12] (rum.).
  10. Ewa Zwolińska, Tymczasowy prezydent Rumunii wybrany. Kto zastąpi Iohannisa? [online], interia.pl, 12 lutego 2025 [dostęp 2025-02-12].
  11. Remus Vlad, Ilie Bolojan și-a luat rămas-bun de la angajații Administrației Prezidențiale și îl așteaptă pe Nicușor Dan: „Respect!” [online], stiripesurse.ro, 26 maja 2025 [dostęp 2025-05-26] (rum.).
  12. Ilie Bolojan şi-a reluat mandatul de preşedinte al Senatului [online], digi24.ro, 26 maja 2025 [dostęp 2025-05-26] (rum.).
  13. Congresul extraordinar al PNL are loc pe 12 iulie. Ilie Bolojan anunță schimbări importante în statutul partidului [online], digi24.ro, 22 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-22] (rum.).
  14. Romanian president nominates Liberal Party leader Ilie Bolojan as PM [online], reuters.com, 20 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-23] (ang.).
  15. Decretul pentru numirea Guvernului Bolojan – publicat în Monitorul Oficial; membrii Cabinetului au ajuns la Cotroceni [online], agerpres.ro, 23 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-23] (rum.).
  16. Bolojan: Political agreement between PSD, PNL, USR, UDMR, Minorities’ group ensures stable government [online], agerpres.ro, 23 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-23] (ang.).
  17. Luiza Ilie, Romania’s broad coalition government wins parliament confidence vote [online], reuters.com, 23 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-23] (ang.).
  18. Noul Guvern, învestit de Parlament. Cabinetul Bolojan a obținut 301 voturi pentru și 9 împotrivă. AUR a părăsit sala înaintea votului [online], digi24.ro, 23 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-23] (rum.).
  19. Miniștrii Guvernului Bolojan au depus jurământul la Palatul Cotroceni. Mesajul lui Nicușor Dan [online], digi24.ro, 23 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-23] (rum.).
  20. Ilie Bolojan – președinte al PNL; Cătălin Predoiu, Adrian Veștea, Nicoleta Pauliuc, Ciprian Ciucu – prim-vicepreședinți [online], agerpres.ro, 12 lipca 2025 [dostęp 2025-07-12] (rum.).
  21. Irina Marica, Romanian PM Ilie Bolojan’s government falls after losing no-confidence vote [online], romania-insider.com, 5 maja 2026 [dostęp 2026-05-05] (ang.).
  22. Ordinul Coroana României [online], casamajestatiisale.ro [dostęp 2025-09-24] (rum.).