Józef Rodzeń

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Józef Rodzeń
Ilustracja
kpt. Józef Rodzeń
major piechoty major piechoty
Data i miejsce urodzenia 18 stycznia 1899
Kamień, parafia Jeżowe
Data i miejsce śmierci 19 września 1939
Kromnów
Przebieg służby
Lata służby 1918 - 1939
Siły zbrojne Wappen Kaisertum Österreich 1815 (Klein).pngArmia Austro-Węgier
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Jednostki 14 pułk piechoty
Stanowiska dowódca plutonu artylerii piechoty
dowódca kompanii
dowódca batalionu
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
(kampania wrześniowa):
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Walecznych (1920-1941) Srebrny Krzyż Zasługi Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Medal Srebrny za Długoletnią Służbę Gwiazda Przemyśla Odznaka Honorowa "Orlęta"
Józef Rodzeń podczas uroczystości pułkowej (pierwszy z lewej).
Kadra oficerska 14 pułku piechoty w roku 1930. Por. Józef Rodzeń stoi w II rzędzie, czwarty od lewej.
Józef Rodzeń podczas uroczystości pułkowej (drugi z prawej).

Józef Rodzeń (ur. 18 stycznia 1899 w miejscowości Kamień parafia Jeżowe[1], zm. 19 września 1939 pod wsią Kromnów) – major piechoty Wojska Polskiego.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Andrzeja i Marianny z d. Surdyka. Podczas I wojny światowej służył (od 10 marca 1917 r.) w armii Austro-Węgier. Jako żołnierz 34 pułku strzelców i 2 pułku obrony krajowej walczył na froncie włoskim, będąc w tym czasie dwukrotnie rannym (za pierwszym razem przebywał w szpitalu w Trieście, a za drugim razem w jednym ze szpitali polowych).

Od 1 listopada 1918 roku w Wojsku Polskim, służył w 14 pułku piechoty. Uczestnik wojen: polsko-ukraińskiej i polsko-sowieckiej[2], za udział w których odznaczony został Krzyżem Walecznych[3](nadanym rozkazem Nr 121 Dowództwa 4 Dywizji Piechoty z dnia 26 lipca 1921 r.). Otrzymał również odznaki: „Gwiazda Przemyśla” - za obronę Przemyśla i Ziemi Przemyskiej (11.04.1920 r.), „Orlęta” - za obronę Lwowa i Kresów Wschodnich (19.03.1919 r.) i „Za Wołyń” - za pracę żołnierską na Froncie Wołyńskim (1920 r.). W okresie od 9 lipca 1920 r. do 21 października 1920 r. kształcił się w Wielkopolskiej Szkole Podchorążych Piechoty, którą ukończył z 25 lokatą (zakwalifikowany został do służby w stopniu podporucznika). Na dzień 1 czerwca 1921 r. nadal pełnił służbę w 14 pułku piechoty, w randze podporucznika[4]. Dekretem Naczelnika Państwa i Wodza Naczelnego z dnia 3 maja 1922 r. (L. 19400/O.V.) został zweryfikowany w tymże stopniu ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 r. i 359 lokatą w korpusie oficerów piechoty[5]. Awansowany na porucznika ze starszeństwem od 1 lipca 1920 r. i 24 lokatą w korpusie oficerów piechoty[6].

Przez całą swoją karierę wojskową służył w 14 pułku piechoty we Włocławku[7][8], w którym dowodził różnymi pododdziałami (plutonem artylerii piechoty, kompanią strzelecką, batalionem)[9]. W tym czasie ukończył wiele kursów i szkoleń specjalistycznych. W okresie od 4 maja do 31 lipca 1922 r. uczestniczył w Oficerskim Kursie Gimnastyczno-Sportowym (wiosna 1922) przeprowadzonym przez poznańską Centralną Wojskową Szkołę Gimnastyki i Sportów. Był to drugi z oficerskich kursów krótkich organizowanych w tej szkole, w którym udział wzięło 54 uczestników[10]. Odbył również kurs informacji lotniczej w 3 pułku lotniczym (marzec 1923 r.) oraz kurs narciarski w Krynicy (styczeń 1925 r.). Z dniem 1 lutego 1928 roku został przeniesiony służbowo na I-szy 4 miesięczny kurs oficerów piechoty do toruńskiej Szkoły Młodszych Oficerów Artylerii[11] (kurs dowódców plutonów artylerii piechoty).

W roku 1930 zajmował 535 lokatę na liście starszeństwa poruczników piechoty[12]. Zarządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 18 grudnia 1931 r. został awansowany do stopnia kapitana[13], ze starszeństwem od 1 stycznia 1932 r. i 14 lokatą[14]. Jako kapitan, na dzień 1 lipca 1933 roku zajmował 1918 lokatę na liście starszeństwa oficerów piechoty[15], a w dniu 5 czerwca 1935 r. - 1726 lokatę[16]. Na rok 1934 wybrany został członkiem Sądu Honorowego 14 pułku piechoty[17]. W roku 1937 (7 lipca - 20 listopada) ukończył kurs dowódców kompanii w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie[18]. Major ze starszeństwem z 19 marca 1939 r. i 53 lokatą wśród oficerów piechoty[19][20]. 6 maja 1939 r. został wyznaczony na stanowisko dowódcy III batalionu 14 pułku piechoty, które to stanowisko objął z dniem 18 maja.

Na czele batalionu uczestniczył w kampanii wrześniowej - podczas walk w korytarzu pomorskim i w bitwie nad Bzurą[21]. 11 września 1939 r. dowodzony przez niego pododdział toczył ciężkie, zwycięskie walki o dwór Walewice[22]. 18 września zebrał żołnierzy rozproszonych po nieudanym natarciu w lasach Stare Budy i wszedł z tą grupą w skład oddziału ppłk. Kumunieckiego (dowódcy 67 Pułku Piechoty). Po przeprowadzonej reorganizacji pozostałości 4 Dywizji Piechoty, mjr Rodzeń wraz ze swymi żołnierzami przeszedł pod rozkazy płk. dypl. Tadeusza Lubicz-Niezabitowskiego, z którego oddziałami dotarł do miejscowości Kromnów[23]. To właśnie tutaj, 19 września, zorganizowano natarcie na pozycje Niemców, którzy gęsto ostrzeliwali nacierających żołnierzy polskich. Śmierć zaczęła zbierać wśród żołnierzy Armii „Pomorze” swoje krwawe żniwo. Podczas tego ataku na stanowiska wroga zginął major Józef Rodzeń, trafiony w pierś serią z ckm-u[24][a], ranny został płk. Tadeusz Lubicz-Niezabitowski, a płk. Józef Werobej i pozostali żołnierze dostali się do niewoli[23].

Za swą postawę podczas kampanii wrześniowej został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Wojskowego Virtuti Militari przez władze Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie (Dz.Pers. NW PSZ nr 3 z 25 VII 1947 r.)[25] oraz awansowany do stopnia podpułkownika[26].

Pochowany początkowo na Cmentarzu Wojskowym w Warszawie, został następnie ekshumowany i przeniesiony na Cmentarz Komunalny we Włocławku (sektor 20, rząd 4, grób 63). Spoczywa razem z żoną Jadwigą (z domu Nawarską), z którą mieli dwójkę dzieci: Andrzeja i Hannę.

Dokumenty archiwalne
Dyplom nadania odznaki honorowej "Orlęta"
Dyplom nadania odznaki "Gwiazda Przemyśla"
Dyplom ukończenia Wielkopolskiej Szkoły Podchorążych Piechoty
Dyplom nadania odznaki "Za Wołyń"
Legitymacja nadania "Krzyża Walecznych"
Przebieg służby w armii austriackiej
Dyplom nadania srebrnego Medalu za Długoletnią Służbę

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

  1. Ciężko ranny, zmarł po kilku godzinach (list por. Czesława Roleckiego do żony mjr. Rodzenia).

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]